Logo Thư Viện Vật Lý
Banner Thư Viện Vật Lý

Sáu kĩ thuật có thể dùng để tìm kiếm người ngoài hành tinh
Người đăng: Trần Nghiêm   
24/02/2010

Từ trước đến nay, việc tìm kiếm trí thông minh ngoài địa cầu tập trung vào việc thận trọng lắng nghe những tín hiệu vô tuyến gởi đến hành tinh chúng ta. Nhưng cho dù những nền văn minh ngoài địa cầu không đang tìm cách gây sự chú ý của chúng ta đi nữa, thì những hoạt động của họ vẫn có thể tạo ra những dấu hiệu có thể phát hiện được. Sau đây là một vài thứ chúng ta có thể phát hiện ra, đa phần trong số này được trình bày trong một bài báo mới đây của Richard Carrigan thuộc Phòng thí nghiệm Máy gia tốc Quốc gia Fermi ở Batavia, Illinois, Hoa Kì.


Những thành phố trên Trái đất có thể nhìn thấy vào ban đêm từ vũ trụ vì những ánh sáng nhân tạo của chúng, cho nên những hành tinh ngoại đông đúc dân cư có thể cũng gây ô nhiễm ánh sáng theo kiểu riêng của chúng. Nhưng việc tìm ra nó chẳng dễ chút nào. Cho dù tập trung toàn bộ năng lượng điện của thế giới vào việc sản sinh ra ánh sáng, thì nó vẫn yếu hơn hàng nghìn lần so với sự lấp lánh của ánh sáng mặt trời phản xạ khỏi bề mặt Trái đất.
(Ảnh: NASA/GSFC)

Chúng ta còn có thể săn tìm bằng chứng của sự ô nhiễm hóa chất trong bầu khí quyển của những hành tinh ngoại. Những hợp chất nhân tạo như chlorofluorocarbon, hay CFC, có thể để lại vết tích có thể quan sát từ xa. Vì chúng hấp thụ mạnh ánh sáng hồng ngoại ở những bước sóng nhất định, nên CFC có thể phát hiện ra được ngay cả khi chúng có hàm lượng thấp cỡ vài phần nghìn tỉ. Nhưng kĩ thuật này yêu cầu một chiếc kính thiên văn cực kì nhạy, vượt khỏi tầm với của những thiết bị hiện nay, để lần ra những vết tích như thế.
(Ảnh: NASA/ ESA/G. Bacon/STScI)

Sự phóng thích chất thải hạt nhân ở một ngôi sao có thể để lại cho nó những lượng lớn đến đáng ngờ những nguyên tố hiếm tạo ra bởi sự phân hạch hạt nhân, ví dụ như technetium hay neodymium, cái chúng ta có thể phát hiện ra trong ánh sáng sao của nó. Nhưng việc tạo ra một dấu hiệu có khả năng ghi nhận có lẽ đòi hỏi một lượng vật chất khổng lồ - chẳng hạn, đến 100.000 tấn technetium, theo một ước tính của Guillermo Lemarchand thuộc trường Đại học quốc gia Quilmes ở Argentina. Trái lại, theo Richard Carrigan, các lò phản ứng hạt nhân trên Trái đất chi tạo ra chừng 100 tấn hay ngần ấy lượng technetium trong thế kỉ qua.
(Ảnh: JAXA)

Một nền văn minh ngoài địa cầu còn có thể tự tiết lộ qua những kì công kĩ thuật vĩ đại gọi là quả cầu Dyson, những cấu trúc giả thuyết phủ kén các ngôi sao để thu lấy năng lượng mặt trời. Một quả cầu Dyson sẽ chặn một phần hay chặn hoàn toàn ánh sáng khả kiến của một ngôi sao. Nhưng vì quả cầu này vẫn bị sưởi ấm bởi chính ngôi sao của nó, cho nên nó sẽ phát ra ánh sáng hồng ngoại có thể phát hiện ra được từ Trái đất.

Các nhà thiên văn chưa tìm ra quả cầu Dyson chắc chắn nào cả - một vài ứng cử viên mà họ đã đánh dấu có thể giải thích dễ dàng là những đám mây khí hydrogen, bụi đang nhận chìm những ngôi sao cổ hay thậm chí là những tiểu hành tinh.

(Ảnh: Vedexent/Wikimedia Commons)


Thay vì chặn lấy ánh sáng của chỉ một ngôi sao, một nền văn minh tiên tiến ngoài địa cầu còn xây dựng những quả cầu Dyson xung quanh nhiều ngôi sao, tạo ra một mảng tối dễ thấy trong thiên hà chủ của nó gọi là một cái bọt Fermi. Giống như những quả cầu Dyson, bọt Fermi vẫn sẽ phát ra nhiệt, khiến chúng có thể trông thấy trong vùng sáng hồng ngoại.

Nhưng việc tìm ra chúng có thể vẫn thật khó khăn. Các thiên hà xoắn ốc, như thiên hà Pinwheel (hình trên), chứa đầy những khoảng trống bụi bặm và tăm tối. Những thiên hà tự nhiên đồng đều hơn về độ sáng, như các thiên hà elip, có thể là những ứng cử viên tốt hơn trong cuộc săn tìm sự sống ngoài địa cầu.

(Ảnh: NASA/ESA/STScI/K. Kuntz et al.)


Một nền văn minh tiên tiến còn cải tạo ngôi sao bố mẹ của nó để giữ cho hành tinh xinh tươi của mình thích hợp cho sự sống. Khi các ngôi sao già đi và sử dụng hết quỹ hydrogen trong lõi của chúng, chúng sẽ phình ra thành sao kềnh đỏ có thể nhận chìm những hành tinh xung quanh và gây nguy hại cho sự sống.

Một nền văn minh có thể tránh khỏi thảm họa trên bằng cách tìm một phương thức kéo dài cuộc sống của ngôi sao. Làm như vậy sẽ đòi hỏi một nỗ lực phi thường nhằm làm thay đổi các điều kiện bên trong ngôi sao bằng cách, chẳng hạn, hòa trộn hydrogen chưa sử dụng từ phần phía ngoài của ngôi sao vào trong vũng lõi, trút bớt một phần vật chất của ngôi sao, hoặc điều chỉnh tốc độ quay của ngôi sao để làm thay đổi áp suất bên trong của nó. Những thao tác ‘khủng’ như vậy sẽ làm cho ngôi sao có những tính chất bất thường, mang lại bằng chứng của những nền văn minh hết sức phát triển.

(Ảnh: Mark Garlick/HELAS)

Theo New Scientist

 
Tạo bảng điểm online

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm


ABC Trắc Nghiệm Vật Lý
Cầu vồng   |   Đăng nhập Đăng nhậpnew
Đang online (249)