Logo Thư Viện Vật Lý
Banner Thư Viện Vật Lý

Phát hiện những hành tinh ngoại nóng hơn cả ngôi sao mẹ
Người đăng: Trần Nghiêm   
05/01/2010

Một hành tinh khổng lồ với mật độ của bọt Styro là một trong những cụm hành tinh ngoại mới do kính thiên văn Kepler của NASA phát hiện ra. Những hành tinh này quá nóng để thích hợp cho sự sống mà chúng ta biết, mặc dù những khám phá trên, được thực hiện trong vài tuần hoạt động đầu tiên của chiếc kính thiên văn mới, cho thấy Kepler đang ở trên lộ trình đúng đi tìm những người anh em của Trái đất, các nhà nghiên cứu cho biết như vậy.

 

Kính thiên văn Kepler của NASA đã phát hiện ra năm hành tinh khổng lồ đang quay xung quanh ngôi sao của chúng với quỹ đạo gần. (Ảnh: NASA/JPL)

Có hơn 400 hành tinh đã được tìm thấy hiện đang quay xung quanh những ngôi sao khác, nhưng những hành tinh cỡ Trái đất – có lẽ là những nơi thích hợp nhất cho sự sống – vẫn còn hay lảng tránh.

Kính thiên văn Kepler đang quay trên quỹ đạo của NASA được thiết kế để tìm kiếm chúng. Nó đã và đang chăm chú dõi theo 100.000 ngôi sao kể từ tháng 4 năm 2009, tìm kiếm những dấu hiệu lu mờ trong ánh sáng sao tạo ra khi các hành tinh đi qua phía trước ngôi sao mẹ của chúng.

Trong sáu tuần quan sát đầu tiên của nó, Kepler đã tìm thấy năm hành tinh mới. Tất cả đều là những hành tinh khổng lồ - bốn hành tinh nặng hơn Mộc tinh và một hành tinh nặng cỡ chừng Hải vương tinh. Chúng đều quay xung quanh ngôi sao mẹ của chúng quá gần nên bề mặt của chúng còn nóng hơn cả dung nham nóng chảy. “Nhìn vào chúng giống như nhìn vào một lò luyện kim đang hừng hực lửa”, theo lời nhà nghiên cứu chỉ đạo William Borucki, người đã trình bày các kết quả trẻn vào hôm thứ hai rồi tại một cuộc họp của Hội Thiên văn học Hoa Kì ở thủ đô Washington.

 

Ảnh minh họa 5 hành tinh mới do Kepler phát hiện, thể hiện kích cỡ và nhiệt độ của các vật thể so với các hành tinh trong hệ mặt trời. 

Nóng và loãng

Những hành tinh mới tìm thấy đều kém đậm đặc hơn so với trông đợi dựa trên các mô hình hình thành các hành tinh khổng lồ từ chất khí.

Một hành tinh, tên gọi là Kepler 7b, đậm đặc cỡ polystyrene. Nó rộng cỡ 1,5 lần Mộc tinh, nhưng chỉ đặc cỡ một phần mười, khiến nó là một trong những hành tinh bị khuếch tán nhất từng được tìm thấy từ trước đến nay.

Người ta cho rằng nhiệt là nguyên do gây ra sự sưng phù này, nhưng cơ chế nóng lên vẫn chưa được hiểu rõ – nó có thể là bức xạ sao, sự kéo giật từ phía ngôi sao, hoặc là cái gì đó khác.

“Chúng tôi nghĩ đây là thứ cần phải làm với thực tế là tất cả chúng đều rất gần với ngôi sao mẹ của chúng... nhưng chúng tôi chưa tìm thấy nguyên do’, theo lời thành viên đội nghiên cứu, Dimitar Sasselov thuộc Trung tâm Vật lí thiên văn Harvard-Smithsonian ở Cambridge, Massachusetts.

 

Kính thiên văn Kepler cùng với hệ mặt trời ở phía xa. (Ảnh: NASA)

Nóng hơn cả ngôi sao mẹ của chúng

Các bức ảnh chụp của Kepler cũng cho thấy hai vật thể còn nóng hơn cả ngôi sao mẹ của chúng, với nhiệt độ chừng 10.000oC. Những nhiệt độ này cho thấy các vật thể trên là những ngôi sao đã co lại gọi là sao lùn trắng.

Sao lùn trắng thường lớn cỡ bằng Trái đất, nhưng các quan sát của Kepler cho thấy những vật thể trên lớn hơn nhiều – vào cỡ kích thước của Mộc tinh.

Một lời giải thích khả dĩ là những vật thể trên là sao lùn trắng đã mất phần lớn khối lượng của chúng ngay từ sớm, làm giảm đi sự kéo giật hấp dẫn giữ cho các ngôi sao co lại, theo lời Ronald Gilliland thuộc Viện Khoa học Kính thiên văn vũ trụ ở Baltimore, Maryland.

Mặc dù những hành tinh mới hết sức nóng, nhưng các thành viên sứ mệnh nghiên cứu nói việc tìm thấy chúng báo hiệu tin tốt lành cho khả năng của Kepler phát hiện ra những người anh em của Trái đất. “[Chúng] chắc chắn không phải là nơi để tìm kiếm sự sống. Chuyện gì đến rồi sẽ đến sau này thôi”, Borucki nói.

Việc phát hiện dứt khoát của những hành tinh ngoại đòi hỏi ít nhất bốn sự kiện lu mờ ánh sáng, nghĩa là việc phát hiện các hành tinh cỡ Trái đất quay trên những quỹ đạo nhiều năm vẫn còn xa ở phía trước.

Theo NewScientist.Com

Cập nhật ( 06/01/2010 )
 
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm


ABC Trắc Nghiệm Vật Lý
Cầu vồng   |   Đăng nhập Đăng nhậpnew
Đang online (125)