Logo Thư Viện Vật Lý
Banner Thư Viện Vật Lý

Chương trình sách giáo khoa hiện hành có thực sự quá nặng?
Người đăng: Lê Kiện   
13/11/2009

Lê Kiện.

Tổ trưởng tố Vật Lý – THPT  Nguyễn Huệ, Núi Thành, Quảng Nam. 

------------------

Thời gian qua, chúng ta nghe rất nhiều ý kiến đánh giá SGK đang dùng trong trường THPT, đặc biệt là SGK môn Vật lý. Hầu hết đều nhận định chung là “Chương trình SGK hiện hành quá nặng”

 

 Trước tiên, tôi muốn đặt câu hỏi: Vì sao đánh giá là “Chương trình SGK hiện hành quá nặng”?

 

Phải chăng hàm lượng kiến thức cần truyền tải trong 1 tiết học quá nhiều, quá khó? Phải chăng năng lực giảng dạy của người giáo viên còn hạn chế so với yêu cầu? Phải chăng trình độ tiếp thu của phần lớn đối tượng học sinh còn hạn chế? Phải chăng chế độ ưu đãi của giáo viên còn thấp nên ngại đầu tư dạy học và dẫn tới niềm đam mê bị vơi dần và ngại tìm hiểu cách giảng tối ưu trong bài dạy rồi “la làng”: khó - nặng - dài?

 

Nhưng: Thế nào là nặng, thế nào là vừa sức và nhẹ? Cần có chuẩn mực để đối chứng, đánh giá mức độ bài học thì chúng ta mới định lượng và khẳng định khó - dễ ; nặng- nhẹ.

 

Tại sao có giáo viên dạy cũng bài học đó là thấy nhẹ nhàng và đơn giản, sự tiếp thu bài học của học sinh tốt? Và ngược lại?

 

Là người trực tiếp đứng lớp, nhiều năm đi dạy, đã đi qua 2 chương trình SGK và đối chứng với chương trình SGK thời tôi đi học, tôi có vài điều rút ra như sau:

Chương trình SGK hiện hành đẹp, hình ảnh sinh động thực tế. SGK mới lại có thêm cũng cố phần cơ bản, kiến thức phong phú hơn. Một số bài học được tinh giảm về nội dung. Cách sắp xếp nội dung cũng có phần gọn gàng và dễ đọc, dễ hiểu. Bài tập vận dụng và câu hỏi định tính cũng bám sâu bài học, có mối liên hệ thực tế của cuộc sống, người giáo viên cũng có cơ hội tham khảo thêm.

 

Tuy nhiên, một số bài học có nội dung trừu tượng, chưa đi vào thực tế của cấp học, một số bài học có kiến thức mang tính hàn lâm. Việc bố trí bài học chưa có được sự đồng điệu với kiến thức liên quan từ các môn hổ trợ như: toán, hóa……làm ảnh hưởng hạn chế đến tiếp thu của học sinh. Vì học sinh không có đủ kiến thức nền để tiếp thu.

 

 

Nhiều năm đi dạy, tôi nhận ra là chính bản thân chúng ta chưa có cách nhìn thấu đáo về kiến thức cơ bản, trọng tâm mỗi bài học, mỗi chương. Mỗi năm, mỗi lần dạy qua một bài, chính chúng ta cũng đã có sự xác định kiến thức cơ bản - trọng tâm có phần khác với chính 1 bài học, hoặc 1 chương đó. Vai trò của tổ chuyên môn (của một số trường ) trong việc định hướng và trao đổi kiến thức cơ bản trọng tâm bài học là dường như còn quá ít ỏi, khiến mỗi người dạy có cách nhìn và cách xác định khác nhau. Dẫn tới định hướng mục tiêu bài dạy khác nhau, mang tính chủ quan, xa rời mục tiêu yêu cầu của Sách Giáo viên…Dẫn tới việc kiểm tra đánh giá học sinh cũng khác nhau.Và rồi lúng túng….

 

Một số giáo viên còn tự ý mở rộng, nâng cao kiến thức bài dạy, ra đề kiểm tra đánh giá xa rời “Ma trận đề”, các yêu cầu mức độ của đề kiểm tra. Nhiều câu hỏi, bài tập, bài toán vượt mức yêu cầu, quá cao, như đánh đố học sinh………

 

          Một số GV còn rập khuôn bài dạy, ít năng động và sáng tạo trong cách diễn đạt vấn đề theo tính tối ưu đơn giản, còn quá tham dạy hết bài học, sợ học sinh không hiểu, sợ “cháy” bài dạy nên thầy trò vội vội, vàng vàng……….

 

Phải thừa nhận là điều kiện thiết bị còn hạn chế,ảnh hưởng đến quá trình dạy học và tiếp thu của học sinh. Nhưng giả sử có đủ thiết bị dạy và học thì liệu giáo viên chúng ta có sử dụng không? Liệu giáo viên chúng ta có chịu tiếp cận tìm hiểu không?

 

Trong cơ chế hiện nay, trường THPT công lập được quản lý chặc chẽ về mặt thời lượng bài học và niên học, còn nặng tuân thủ rập khuôn phân phối chương trình mà không dám mạnh dạn điều hòa cân đối cho từng trường, từng lớp, từng bài học. Dường như có tư tưởng “Cứ thế mà làm”. Trong khi bộ GD và ĐT cũng đã khuyến khích nên linh động điều tiết cho phù hợp.

 

Từ thực tiễn nhìn nhận, tôi có những ý kiến mang tính chủ quan trên đây, tôi khẳng định SGK có phần ít nặng- dài nhưng không đến mức độ quá sức học của đối tượng học sinh chúng ta và không đến mức độ không đủ thời gian truyền tải đối với giáo viên! Mà chính là sự hạn chế từ nhiều phía : Có cả người dạy, người học và kể cả sự quản lý điều hành chuyên môn từ cấp tổ của trường đến phòng chuyên môn, những người “cầm trịch bộ môn”, của Sở GD- ĐT, trang thiết bị dạy và học.

 

Với lòng yêu nghề, yêu trò và với niềm đam mê nghiên cứu giảng dạy, chúng ta có thể biến bài dạy và giờ học trở nên sinh động, đơn giản, nhẹ nhàng và hiệu quả hơn! 

Lê Kiện - Thuvienvatly.com

-------------------------------

Thuvienvatly.com: Xin mời quý thầy cô và các bạn tiếp tục theo dõi với bài viết tiếp theo của Thầy Lê Kiện về chuyên đề: "Thực trạng ứng dụng CNTN trong dạy học ở các trường THPT hiện nay"

Thầy  Lê Kiện hiện đang là Tổ trưởng tố Vật Lý – THPT  Nguyễn Huệ, Núi Thành, Quảng Nam và đang là thành viên rất tích cực của thuvienvatly.com. Mặc dù đang rất vất vả cùng trường, cùng gia đình khắc phục hậu quả sau các cơn bão, thầy vẫn cố gắn chia sẻ hết sức với chúng ta những bài viết sâu sắc.

Thuvienvatly.com xin chân thành cảm ơn thầy Lê Kiện về sự nhiệt tình và những đóng góp quý báu cùng những chia sẻ hữu ích với cộng đồng. Mong thầy cùng với quý thầy cô, anh em thuvienvatly.com tiếp tục chia sẻ để cùng xây dựng cộng đồng chúng ta ngày càng mạnh.

Cập nhật ( 13/11/2009 )
 
Extension Thuvienvatly.com cho Chrome

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm


ABC Trắc Nghiệm Vật Lý
Cầu vồng   |   Đăng nhập Đăng nhậpnew
Đang online (184)