Logo Thư Viện Vật Lý
Banner Thư Viện Vật Lý

> > > GIÁO TRÌNH VẬT LÝ 11 NH 2016

GIÁO TRÌNH VẬT LÝ 11 NH 2016

* DŨ PHÙNG - 3,766 lượt tải

Chuyên mục: Ôn tập tổng hợp vật lý 11

Để download tài liệu GIÁO TRÌNH VẬT LÝ 11 NH 2016 các bạn click vào nút download bên dưới.

Mời bạn truy cập vào kho download tài nguyên với thư viện giáo án điện tử, thư viện đề kiểm tra - trắc nghiệm và nhiều tài nguyên quý giá khác nữa.

Nếu bạn thích tài liệu GIÁO TRÌNH VẬT LÝ 11 NH 2016 , click nút "Cảm ơn" hoặc "Thích" và chia sẻ cho bạn bè mình.

Hãy Đăng kí để nhận file mới qua email
Download reader Hướng dẫn


► Like TVVL trên Facebook nhé!
Luong tu thu vi
Hỗ trợ  Upload
Thêm vào bộ sưu tập

Mã nhúng hiện file trên blog của bạn:

* Bạn muốn Viết công thức toán tại comment Facebook này, hãy đọc bài hướng dẫn tại đây: Cách gõ công thức toán trong Facebook
46 Đang tải...
Chia sẻ bởi: GS DŨ PHÙNG TPHCM
Ngày cập nhật: 09/10/2015
Tags: GIÁO TRÌNH, VẬT LÝ 11, NH 2016
Ngày chia sẻ:
Tác giả DŨ PHÙNG
Phiên bản 1.0
Kích thước: 2,392.72 Kb
Kiểu file: docx
Hãy đăng kí hoặc đăng nhập để tham gia bình luận

  • Tài liệu GIÁO TRÌNH VẬT LÝ 11 NH 2016 là file được upload bởi thành viên của Thư Viện Vật Lý như đã trình bày trên. Cộng đồng Thư Viện Vật Lý hết sức cảm ơn tác giả đã chia sẻ tài liệu này.

    Rất mong các bạn đóng góp bằng cách upload file để kho tài liệu của chúng ta thêm phong phú.

Dưới đây là phần văn bản trích từ tài liệu

Chú ý:

- Có thể font chữ sẽ không hiển thị đúng, bạn nên click nút download để tải về máy đọc cho hoàn thiện.

- Download bộ font .VnTimes, VNI-Times đầy đủ nếu máy bạn chưa có đủ font tiếng Việt.

4591054064000

TRƯỜNG THPT

TỔ VẬT LÝ – CÔNG NGHỆ

----- -----

42697404191000

32981904191000

23837904191000

(CHƯƠNG TRÌNH CƠ BAN)

HỌ & TÊN

HS :

...................................................................................

LỚP: .....................................................................................................

2015-2016

Lưu hành nội bộ

CÔNG THỨC CHƯƠNG I

CÔNG THỨC CHƯƠNG II

CHUYỂN ĐỘNG THẲNG BIẾN ĐỔI ĐỀU

Định luật II Newton:

Gia tốc:

m/s2

Lực hấp dẫn:

N

Vận tốc:

(1)

m/s

Quãng đường:

(2)

M

Hằng số HD

Công thức liên hệ:

(3)

-

Gia tốc rơi tự do

tại gần mặt đất:

m/s2

SỰ RƠI TỰ DO

Gia tốc rơi tự do:

g = 9,8 ≈ 10

m/s2

Gia tốc rơi tự do

tại độ cao h:

m/s2

Vận tốc:

(1)

m/s

Quãng đường:

(2)

M

Lực đàn hồi:

N

Thời gian rơi:

(3)

S

(giây)

Độ biến dạng của lò xo

M

Lực ma sát:

N

Công thức liên hệ:

(4)

-

Gia tốc hướng tâm:

m/s2

CHUYỂN ĐỘNG TRÒN ĐỀU

Chu kỳ:

(1)

S

(giây)

Lực hướng tâm:

N

Tần số:

(2)

Hz

CÔNG THỨC CHƯƠNG III

Tốc độ dài:

(3)

m/s

Quy tắc hợp lực:

F = F1 + F2

N

Tốc độ góc:

(4)

Rad/s

hay F1.d1 = F2.d2

Gia tốc hướng tâm

(5)

m/s2

Momen lực

M = F.d

N.m

CÔNG THỨC CỘNG VẬN TỐC

2 chuyển động cùng chiều

(1)

2 chuyển động ngược chiều

(2)

CHUYỂN ĐỘNG THẲNG ĐỀU

Vận tốc

(1)

Phương trình chuyển động

(2)

03429000

I ) Sự nhiễm điện của các vật. Điện tích. Tương tác điện

1. Sự nhiễm điện của các vật

- Khi cọ xát những vật như thủy tinh, nhựa, ... vào lụa, dạ,… thì những vật đó hút được các vật nhẹ như mẫu giấy, sợi bông … Ta nói những vật đó đã bị nhiễm điện hay tích điện hay mang điện tích

2. Điện tích. Điện tích điểm

- Điện tích kí hiệu q hay Q . Đơn vị là Cu lông (C)

- Điện tích điểm là một vật tích điện có kích thước rất nhỏ so với khoảng cách tới điểm mà ta xét

3. Tương tác điện. Hai loại điện tích

* Có hai loại điện tích: điện tích dương +q hay q>0, điện tích âm –q hay q<0

* Sự tương tác điện là sự đẩy hay hút nhau giữa các loại điện tích đó

+ Các điện tích cùng loại (dấu) thì đẩy nhau ( q1.q2>0)

+ Các điện tích khác loại (dấu) thì hút nhau ( q1.q2<0)

II. Định luật Cu-lông. Hằng số điện môi

1. Định luật Cu-lông

Lực hút hay đẩy giữa hai điện tích điểm đặt trong chân không có phương trùng với đường thẳng nối hai điện tích điểm đó, có độ lớn tỉ lệ thuận với tích độ lớn của hai điện tích và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng.

Trong hệ SI : k = 9.109(N.m2/ C2 ): hệ số tỉ lệ

r : Khoảng cách giữa 2 điện tích (m).

F : Độ lớn của lực tĩnh điện (N)

q1 , q2 : Điện tích của các điện tích điểm (C)

2. Lực tương tác giữa các điện tích điểm đặt trong môi trường điện môi đồng tính. Hằng số điện môi.

+ Điện môi là môi trường cách điện.

+Thực nghiệm cho biết: Lực tương tác giữa các điện tích điểm đặt trong môi trường điện môi đồng tính giảm  lần so với đặt trong chân không.

: Hằng số điện môi không đơn vị,  1 ( trong chân không = 1 và trong không khí 1). Đặc trưng cho tính chất cách điện của một chất điện. Nó cho biết lực tương tác giữa các điện đích trong môi trường đó nhỏ hơn trong chân không bao nhiêu lần.

Câu hỏi:

1) Thế nào là điện tích điểm? Tương tác điện là gì?

2)Phát biểu định luật Cu-lông, viết công thức, ghi tên đơn vị các đại lượng trong công thức

Bổ sung kiến thức về véctơ lực

1. Lực

- Đặc điểm của vecto lực+ Điểm đặt tại vật

+ Phương của lực tác dụng

+ Chiều của lực tác dụng

+ Độ lớn tỉ lệ với độ lớn của lực tác dụng

2. Cân bằng lực: là các lực cùng tác dụng vào một vật và không gây gia tốc cho vật

- Hai lực cân bằng: là hai lực cùng tác dụng vào một vật, cùng giá cùng độ lớn nhưng ngược chiều

3. Tổng hợp lực:

- Quy tắc tổng hợp lực: Quy tắc hình bình hành

Nếu vật chịu tác dụng của 2 lực

thì

+

+

+

+

Nhận xét:

Nếu vật chịu tác dụng của nhiều lực thì tiến hành tổng hợp hai lực rồi lấy hợp lực của 2 lực đó tổng hợp tiếp với lực thứ 3…

Lưu ý: chúng ta có thể tìm hợp lực bằng phương pháp chiếu các lực thành phần xuống các trục Ox, Oy trên hệ trục Đềcác vuông góc.

lúc

này, biểu thức trên vẫn sử dụng trên các trục tọa độ đã chọn Ox, Oy:

Độ lớn:

4. Phân tích lực:

- Quy tắc phân tích lực: Quy tắc hình bình hành

- Chú ý: chỉ phân tích lực theo các phương mà lực có tác dụng cụ thể

5. Điều kiện cân bằng của chất điểm

II. Bài tập áp dụng

Bài 1: Tìm hợp lực của các lực trong các trường hợp sau (Các lực được vẽ theo thứ tự chiều quay của kim đồng hồ)

a. F1 = 10N, F2 = 10N, (

) =300

b. F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N

,(

) =900, (

) =300, (

) =2400

c. F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N, F4 = 10N, (

) =900, (

) =900, (

) =900, (

) =900

d. F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N, F4 = 10N, (

) =300, (

) =600, (

) =900, (

) =1800

Đáp số: a. 19,3 Nb. 28,7 Nc. 10 Nd. 24 N

Bài 2: Một chất điểm chịu tác dụng đồng thời của 2 lực có độ lớn 20N và 30N, xác định góc hợp bởi phương của 2 lực nếu hợp lực có giá trị:

51435001270

m

00

m

a. 50Nb. 10Nc. 40Nd. 20N

Đs: a. 00b. 1800c. 75,50d. 138,50

Bài 3: Một chất điểm chịu tác dụng đồng thời của 3 lực: F1 = 20N, F2 = 20N và F3. Biết góc giữa các lực là bằng nhau và đều bằng 1200. Tìm F3 để hợp lực tác dụng lên chất điểm bằng 0?Đáp số: F3 = 20 N

Bài 4: Vật m = 5kg được đặt nằm yên trên mặt phẳng nghiêng góc 300 so với phương ngang như hình vẽ. Xác định các lực tác dụng lên vật? Biết trọng lực được xác định bằng công thức P = mg, với g = 10m/s2.Đáp số: P = 50N; N =

N; Fms = 25 N

5075555268605

m

00

m

Bài 5: Vật m = 3kg được giữ nằm yên trên mặt phẳng nghiêng góc 450 so với phương ngang bằng một sợi dây mảnh và nhẹ, bỏ qua ma sát. Tìm lực căng của sợi

dây(

lực mà vật tác dụng lên sợi dây làm cho sợi dây bị căng ra)Đáp số: T =

Bài 6:

BÀI TẬP ĐỊNH LUẬT CU-LÔNG

XÁC ĐỊNH LỰC TƯƠNG TÁC CỦA CÁC ĐIỆN TÍCH ĐIỂM.

I.TÓM TẮT LÝ THUYẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP GIẢI:

Phương pháp chung:

Chỉ có hai (2) điện tích điểm q1 và q2.

- Áp dụng công thức của định luật Cu_Lông :

(Lưu ý đơn vị của các đại lượng)

- Trong chân không hay trong không khí

= 1. Trong các môi trường khác

> 1.

Có nhiều điện tích điểm.

- Lực tác dụng lên một điện tích là hợp lực cùa các lực tác dụng lên điện tích đó tạo bởi các điện tích còn lại.

- Xác định phương, chiều, độ lớn của từng lực, vẽ các vectơ lực.

- Vẽ vectơ hợp lực.

- Xác định hợp lực từ hình vẽ.

Khi xác định tổng của 2 vectơ cần lưu ý các trường hợp đặc biệt là tam gíac vuông, cân, đều, … Nếu không xảy ra ở các trường hợp đặc biệt đó thì có thể tính độ dài của vec tơ bằng định lý hàm số cosin:

a2 = b2 + c2 – 2bc.cosA hay Ftổng2 = F12+F22+2F1F2cosα

( : góc hợp bởi 2 lực)

II.BÀI TẬP CÓ HƯỚNG DẪN GIẢI:

Bài 1:Cho hai điện tích điểm q1 = 2.10-8C, q2 = -10-8C đặt tại hai điểm A, B trong không khí, cách nhau 3 cm. Xác định lực do q1 tác dụng lên q2?

Hướng dẫn giải:

Lực do q1 tác dụng lên q2:

= 2.10-3 N

Bài 2: Hai điện tích điểm cách nhau một khoảng r =3cm trong chân không hút nhau bằng một lực F = 6.10-9N. Điện tích tổng cộng của hai điện tích điểm là Q=10-9C. Tính điện đích của mỗi điện tích điểm:

Hướng dẫn giải:

Áp dụng định luật Culong:

(1)

Theo đề:

(2)

Giả hệ (1) và (2)

Bài 3: Hai quả cầu giống nhau mang điện, cùng đặt trong chân không, và cách nhau khoảng r=1m thì chúng hút nhau một lực F1=7,2N. Sau đó cho hai quả cầu đó tiếp xúc với nhau và đưa trở lại vị trí cũ thì chúng đảy nhau một lực F2=0,9N. tính điện tích mỗi quả cầu trước và sau khi tiếp xúc.

Hướng dẫn giải:

Trước khi tiếp xúc

(1)

Điện tích hai quả cầu sau khi tiếp xúc:

(2)

Từ hệ (1) và (2) suy ra:

Bài 4: Cho hai điện tích q1=

, q2=9

đặt tại hai điểm A và B trong chân không AB=1m. Xác định vị trí của điểm M để đặt tại M một điện tích q0, lực điện tổng hợp tác dụng lên q0 bằng 0, chứng tỏ rằng vị trí của M không phụ thuộc giá trị của q0.

Hướng dẫn giải:

q1 q0 q2

3568703746500

A B

F20 F10

Giả sử q0 > 0. Hợp lực tác dụng lên q0:

Do đó:

Theo phép tính toán trên ta thấy AM không phụ thuộc vào q0.

100965021272500

0

l

175196523304500

T

H

F

q r

P Q

Bài 5: Người ta treo hai quả cầu nhỏ có khối lượng bằng nhau m = 0,01g bằng những sợi dây có chiều dài bằng nhau (khối lượng không đáng kể). Khi hai quả cầu nhiễm điện bằng nhau về độ lớn và cùng dấu chúng đẩy nhau và cách nhau một khoảng R=6cm. Lấy g= 9,8m/s2. Tính điện tích mỗi quả cầu

Hướng dẫn giải:

Ta có:

Từ hình vẽ:

Bài 6: Cho hai điện tích bằng +q (q>0) và hai điện tích bằng –q đặt tại bốn đỉnh của một hình vuông ABCD cạnh a trong chân không, như hình vẽ. Xác định lực điện tổng hợp tác dụng lên mỗi điện tích nói trên

Hướng dẫn giải:

A B

7181856286500

FBD

FCD

D FD C

FAD F1

Các lự tác dụng lên +q ở D như hình vẽ, ta có

hợp với CD một góc 450.

Đây cũng là độ lớn lực tác dụng lên các điện tích khác

Bài 7: Hai điện tích q1, q2 đặt cách nhau một khoản r=10cm thì tương tác với nhau bằng lực F trong không khí và bằng

nếu đặt trong dầu. Để lực tương tác vẫn là F thì hai điện tích phải đạt cách nhau bao nhiêu trong dầu?

Hướng dẫn giải:

Bài 8: Hai quả cầu kim loại nhỏ hoàn toàn giống nhau mang điện tích q1 = 1,3.10-9C và q2=6.5.10-9C, đặt trong không khí cách nhau một kh oảng r thì đẩy nhau với lực F. Chi hai quả cầu tiếp xúc nhau, rồi đặt chung trong một lớp điện môi lỏng, cũng cách nhau một khoảng r thì lực đẩy giữa chúng cũng bằn F

a. Xác đinh hằng số điện môi

b. Biết lực tác đụng F = 4,6.10-6N. Tính r.

Hướng dẫn giải:

a. Khi cho hai quả cầu tiếp xúc nhau thì:

Ta có:

b. Khoảng cách r:

Bài 9: Một quả cầu nhỏ có khối lượng m = 1,6g, tích điện q = 2.10-7C được treo bằng một sợi dây tơ mảnh.

Ở phía dưới nó cần phải đạt một điện tích q2 như thế nào để lực căng dây giảm đi một nửa.

Hướng dẫn giải:

4305305080000

Lực căng của sợi dây khi chưa đặt điện tích:T = P = mg

Lực căng của sợi dây khi đặt điện tích:

T = P – F =

Vậy q2 > 0 và có độ lớn q2 = 4.10-7C

Bài 10: Cho hai điện tích điểm q1=16

và q2 = -64

lần lượt đặt tại hai điểm A và B trong chân không cách nhau AB = 100cm. Xác định lực điện tổng hợp tác dụng lên điện tích điểm q0=4

đặt tại:

a. Điểm M: AM = 60cm, BM = 40cm.

b. Điểm N: AV = 60cm, BN = 80cm

Hướng dẫn giải:

A M

42672063500

q1 q0 q2

a. Vì MA + MB = AB vậy 3 điểm M, A, B thẳng hàng M nằm giữa AB

Lực điện tổng hợp tác dụng lên q0:

cùng hường với

nên:

cùng hường với

64770025463500

q

N

q1 q2

A B

b. Vì

vuông tại N. Hợp lực tác dụng lên q0 là:

hợp với NB một góc

:

tan

Bài 11: Hai quả cầu kim loại giống nhau, mang điện tích q1, q2 đặt cách nhau 20cm thì hút nhau bợi một lực F 1 = 5.10-7N. Nối hai quả cầu bằng một dây dẫn, xong bỏ dây dẫn đi thì hai quả cầu đẩy nhau với một lực F2 = 4.10-7 N. Tính q1, q2.

Hướng dẫn giải:

Khi cho hai quả cầu tiếp xúc nhau thì:

Áp dụng định luật Culong:

Vậy q1, q2 là nghiệm của phương trình:

Bài 12: Hai quả cầu nhỏ giống nhau, cùng khối lượng m = 0,2kg, được treo tại cùng một điểm bằng hai sợi tơ mảnh dài l = 0,5m. Khi mỗi quả cầu tích điện q như nhau, chúng tách nhau ra một khoảng a = 5cm. Xác đinh q.

Hướng dẫn giải:

100965021272500

0

l

175196523304500

T

H

F

q r

P Q

Quả cầu chịu tác dụng của ba lực như hình vẽ. Điều kiện cân bằng:

Ta có:

Bài 13: Hai điện tích điểm bằng nhau đặt trong chân không, cách nhau khoảng r = 4cm. Lực đẩy tĩnh điện giữa chúng là F = -10-5N

a. Tính độ lớn mỗi điện tích.

b. Tìm khoảng cách r1 giữa chúng để lực đẩy tĩnh điện là F1 = 2,5.10-6N.

Hướng dẫn giải:

a. Độ lớn mỗi điện tích:

Khoảng cách r1:

Bài 14:

A

432435698500

O

B C

Người ta đặt ba điện tích q1 = 8.10-9C, q2=q3=-8.10-C tại ba đỉnh của một tam giác đều ABC cạnh a = = 6cm trong không khí. Xác định lực tác dụng lên điện tích q0=610-9C đặt tại tâm O của tam giác.

Hướng dẫn giải:

Lực tổng hợp tác dụng lên q0:

Vậy F = 2F1 = 72.10-5N

A

567055762000

q1

O q0

B C

q2

q3

Bài 15: Tại ba đỉnh của một tam giác đều, người ta đặt ba điện tích giống nhau q1=q2=q3=6.10-7C. Hỏi phải đặt điện tích thứ tư q0 tại đâu, có giá trị bao nhiêu để hệ thống đứng yên cân bằng.

Hướng dẫn giải:

Điều kiện cân bằng của điện tích q3 đặt tại C

có phương là phân giác của góc C

Suy ra

cùng giá ngược chiều với

.

Xét tương tự với q1, q2 suy ra q0 phải nằm tại tâm của tam giác.

III.BÀI TẬP RÈN LUYỆN CÓ ĐÁP SỐ:

Hai điện tích điểm dương q1 và q2 có cùng độ lớn điện tích là 8.10-7 C được đặt trong không khí cách nhau 10 cm.

a. Hãy xác định lực tương tác giữa hai điện tích đó.

b. Đặt hai điện tích đó vào trong môi trường có hằng số điện môi là =2 thì lực tương tác giữa chúng sẽ thay đổi thế nào ? Để lực tương tác giữa chúng là không đổi (bằng lực tương tác khi đặt trong không khí) thì khoảng cách giữa chúng khi đặt trong môi trường có hằng số điện môi =2 là bao nhiêu ?

Đs: 0,576 N, 0,288 N, 7 cm.

Cho hai quaû caàu nhoû mang ñieän tích q1 = – 3.10 – 7 C vaø q2 ñaët caùch nhau 5 cm trong chaân khoâng thì chuùng huùt nhau baèng moät löïc coù ñoä lôùn laø 2,16.10 – 2 N. Xaùc ñònh ñieän tích cuûa quaû caàu q2.

Ñs: q2 = 2.10 – 8 C.

Hai điện tích điểm như nhau đặt trong chân không cách nhau một đoạn 4 cm, lực đẩy tĩnh điện giữa chúng là 10-5 N.

a. Tìm độ lớn mỗi điện tích.

b. Tìm khoảng cách giữa chúng để lực đẩy tĩnh điện giữa chúng là 2,5. 10-6 N.

Đs: 1,3. 10-9 C, 8 cm.

Mỗi prôtôn có khối lượng m= 1,67.10-27 kg, điện tích q= 1,6.10-19C. Hỏi lực đẩy giữa hai prôtôn lớn hơn lực hấp dẫn giữa chúng bao nhiêu lần ?

Đs: 1,35. 1036

Hai vật nhỏ giống nhau, mỗi vật thừa 1 electron. Tìm khối lượng mỗi vật để lực tĩnh điện bằng lực hấp dẫn.

Đ s: 1,86. 10-9 kg.

Hai vật nhỏ đặt trong không khí cách nhau một đoạn 1m, đẩy nhau một lực F= 1,8 N. Điện tích tổng cộng của hai vật là 3.10-5 C. Tìm điện tích của mỗi vật.

Đ s: q1= 2. 10-5 C, q2 = 10-5 C (hoặc ngược lại)

Hai điện tích q1 = 8.10-8 C, q2 = -8.10-8 C đặt tại A và B trong không khí (AB = 6 cm). Xác định lực tác dụng lên q3 = 8.10-8 C , nếu:

a. CA = 4 cm, CB = 2 cm.

b. CA = 4 cm, CB = 10 cm.

c. CA = CB = 5 cm.

Đ s: 0,18 N; 30,24.10-3 N; 27,65.10-3 N.

Người ta đặt 3 điện tích q1 = 8.10-9 C, q2 = q3 = -8.10-9 C tại ba đỉnh của một tam giác đều cạnh 6 cm trong không khí. Xác định lực tác dụng lên điện tích q0 = 6.10-9 C đặt ở tâm O của tam giác.

Đ s: 72.10-5 N.

Ba điện tích điểm q1 = -10-7 C, q2 = 5.10-7 C, q3 = 4.10-7 C lần lượt đặt tại A, B, C trong không khí, AB = 5 cm. AC = 4 cm. BC = 1 cm. Tính lực tác dụng lên mỗi điện tích.

Đ s: 4,05. 10-2 N, 16,2. 10-2 N, 20,25. 10-2 N.

Ba điện tích điểm q1 = 4. 10-8 C, q2 = -4. 10-8 C, q3 = 5. 10-8 C. đặt trong không khí tại ba đỉnh của một tam giác đều cạnh 2 cm. Xác định vectơ lực tác dụng lên q3 ?

Đ s: 45. 10-3 N.

Ba điện tích điểm q1 = q2 = q3 = 1,6. 10-19 C. đặt trong chân không tại ba đỉnh của một tam giác đều cạnh 16 cm. Xác định vectơ lực tác dụng lên q3 ?

Đ s: 15,6. 10-27N.

Ba điện tích điểm q1 = 27.10-8 C, q2 = 64.10-8 C, q3 = -10-7 C đặt trong không khí lần lượt tại ba đỉnh của một tam giác vuông (vuông góc tại C). Cho AC = 30 cm, BC = 40 cm. Xác định vectơ lực tác dụng lên q3.

Đ s: 45.10-4 N.

Hai điện tích q1 = -4.108 C, q2 = 4. 10-8 C đặt tại hai điểm A và B cách nhau một khoảng 4 cm trong không khí. Xác định lực tác dụng lên điện tích q = 2.10-9 C khi:

a. q đặt tại trung điểm O của AB.

b. q đặt tại M sao cho AM = 4 cm, BM = 8 cm.

Hai điện tích điểm q1 = q2 = 5.10-10 C đặt trong không khí cách nhau một đoạn 10 cm.

a. Xác định lực tương tác giữa hai điện tích?

b. Đem hệ hai điện tích này đặt vào môi trường nước ( = 81), hỏi lực tương tác giữa hai điện tích sẽ thay đổi thế nào ? Để lực tương tác giữa hai điện tích không thay đổi (như đặt trong không khí) thì khoảng cách giữa hai điện tích là bao nhiêu?

Cho hai điện tích q1 và q2 đặt cách nhau một khoảng r = 30 cm trong không khí, lực tác dụng giữa chúng là F0. Nếu đặt chúng trong dầu thì lực này yếu đi 2,25 lần. Vậy cần dịch chuyển chúng lại một khoảng bằng bao nhiêu để lực tương tác giữa chúng vẫn bằng F ?

Đ s: 10 cm.

Hai ñieän tích ñieåm q1 = 9.10 – 8 C ; q2 = – 4.10 – 8 C ñaët caùch nhau moät ñoaïn 6 cm trong khoâng khí.

a. Ñoä lôùn löïc töông taùc giöõa hai ñieän tích naøy coù giaù trò laø bao nhieâu?

b. Khoaûng caùch giöõa hai ñieän tích naøy phaûi baèng bao nhieâu ñeå löïc töông taùc giöõa chuùng coù ñoä lôùn laø 20,25.10 – 3 N.

Ñs: F = 9.10 – 3 N; r = 4 cm.

Cho hai quaû caàu nhoû mang ñieän tích laàn löôït laø q1 = – 2.10 – 9 C ; q2 = – 3.10 – 7 C, ñaët caùch nhau moät ñoaïn 2,5 cm trong chaân khoâng.

a. Tính ñoä lôùn löïc töông taùc ñieän giöõa hai quaû caàu ?

b. Taêng khoaûng caùch leân gaáp ñoâi thì löïc töông taùc ñieän giöõa hai quaû caàu taêng hay giaûm moät löôïng baèng bao nhieâu ?

Ñs: F = 8,64.10 – 3 N; giaûm 6,48.10 – 3 N.

Hai quaû caàu nhoû gioáng nhau mang ñieän tích coù ñoä lôùn baèng nhau, ñaët caùch nhau 3 cm trong khoâng khí thì chuùng ñaåy nhau baèng moät löïc coù ñoä lôùn 3,6.10 – 2 N. Xaùc ñònh ñieän tích cuûa hai quaû caàu naøy.

Ñs: q1 = q2 = 6.10 – 8 C hay q1 = q2 = – 6.10 – 8 C.

Cho hai ñieän tích ñieåm baèng nhau ñaët caùch nhau 4 cm trong khoâng khí thì löïc ñaåy tónh ñieän giöõa chuùng coù ñoä lôùn laø 9.10 – 5 N.

a. Xaùc ñònh ñoä lôùn moãi ñieän tích ?

b. Ñeå löïc töông taùc giöõa chuùng coù giaù trò laø F’ = 2,5.10 – 4 N thì phaûi ñöa chuùng laïi gaàn hay ra xa nhau moät ñoaïn baèng bao nhieâu?

Ñs:

= 4.10 – 9 C; laïi gaàn 1,6 cm.

Hai ñieän tích ñieåm q1 = 3q2 = – 9.10 – 9 C ñaët trong moâi tröôøng coù haèng soá ñieän moâi baèng 4 vaø löïc töông taùc giöõa chuùng coù ñoä lôùn 2,43.10 – 5 N. Tính:

a. khoaûng caùch giöõa hai ñieän tích .

b. ñoä lôùn löïc töông taùc giöõa chuùng khi taêng khoaûng caùch leân theâm 1cm.

Ñs: 5 cm; 1,69.10 – 5 N

Hai quaû caàu nhoû mang ñieän tích q1; q2 ñaët caùch nhau 3 cm trong khoâng khí thì chuùng ñaåy nhau baèng moät löïc 6.10 – 3 N. Ñieän tích toång coäng cuûa hai quaû caàu laø – 5.10 – 8 C . Xaùc ñònh ñieän tích q1; q2 cuûa moãi quaû caàu ? Bieát raèng

<

.

Ñs: q1 = – 2.10 – 8 C vaø q2 = – 3.10 – 8 C.

Hai quaû caàu nhoû mang ñieän tích q1 ; q2 ñaët caùch nhau 3 cm trong khoâng khí thì löïc huùt tónh ñieän giöõa chuùng coù ñoä lôùn laø 2.10 – 2 N. Ñieän tích toång coäng cuûa hai quaû caàu laø –10 – 8 C . Xaùc ñònh ñieän tích q1; q2 cuûa moãi quaû caàu ? Bieát raèng

>

.

Ñs: q1 = – 5.10 – 8 C vaø q2 = 4.10 – 8 C.

Hai quaû caàu nhoû gioáng nhau coù cuøng khoái löôïng 0,1 g vaø mang ñieän tích q = 10 – 8 C treo vaøo cuøng moät ñieåm baèng hai sôïi daây nheï, caùch ñieän, daøi baèng nhau. Döôùi taùc duïng cuûa löïc tónh ñieän, hai quaû caàu ñaåy nhau vaø caùch nhau moät ñoaïn 3 cm. Xaùc ñònh goùc leäch cuûa caùc sôïi daây so vôùi phöông thaúng ñöùng. Laáy g = 10 m/s2.

Ñs: 450.

Hai điện tích q1 = 8.10–8 C đặt tại A, q2 = -4.10–8 C đặt tại B trong không khí với AB = 6 cm.

a. Tìm độ lớn lực tương tác giữa 2 điện tích ? Lực hút hay đẩy ?

b. Xác định lực điện tổng hợp tác dụng lên điện tích điểm q3 = 2.10-10 C tại M với MA = 4 cm, MB = 2 cm.

Hai qủa cầu nhỏ mang hai điện tích q1 = 9.10-6 C, và q2 = -3,6.10-5 C. Đặt không cố định tại A và B cách nhau 12 cm trong không khí.

a) Xác định lực tương tác giữa hai điện tích? Vẽ hình

b) Đặt điện tích điểm q3 ở đâu? Có độ lớn và dấu như thế nào để hệ 3 điện tích cân bằng?

Hai điện tích điểm bằng nhau được đặt cách nhau 1 m trong nước nguyên chất (

= 81

) .

Lực đẩy giữa chúng bằng 10-3 N.

a) Tìm độ lớn của mỗi điện tích?

b) Để lực điện giữa chúng trong không khí có độ lớn bằng như trong nước thì phải tăng hay giảm khoảng cách giữa hai điện tích điểm bao nhiêu cm?

I. Thuyết êlectron

1. Cấu tạo nguyên tử về phương diện điện. Điện tích nguyên tố

* Nguyên tử gồm hạt nhân mang điện tích dương và các electron mang điện tích âm chuyển động xung quanh

+ Hạt nhân gồm nơtron không mang điện, proton mang điện dương +e=1,6.10-19C, khối lượng mp = 1,67.10-27kg

* electron mang điện tích âm: -e = - 1,6.10-19C, khối lượng me = 9,1.10-31kg.

* Bình thường nguyên tử ở trạng thái trung hoà về điện: số proton trong nhân bằng số electron quay xung quanh hạt nhân

* Điện tích nguyên tố là điện tích nhỏ nhất có thể có được e = 1,6.10-19 C. Điện tích của một electron, một proton là điện tích nguyên tố. Một vật mang điện tích thì điện tích của nó bằng số nguyên lần điện tích nguyên tố q = ne (n là số nguyên)

2. Thuyết êlectron

*Thuyết electron là thuyết dựa vào sự cư trú và di chuyển của các electron để giải thích các hiện tượng điện và các tính chất điện của các vật

*Nội dung:

+ Electron có thể rời khỏi nguyên tử để di chuyển từ nơi này đến nơi khác. Nguyên tử mất electron trở thành hạt mang điện dưong gọi là iôn dương.

+ Nguyên tử trung hòa có thể nhận thêm electron để trở thành hạt mang điện âm gọi là iôn âm.

+ Một vật nhiễm điện âm khi số electron mà nó chứa lớn hơn số proton ở nhân. Nếu số electron ít hơn số prôton thì vật nhiễm điện dương.

II. Vận dụng

1. Vật (chất) dẫn điện và vật (chất) cách điện

- Vật (chất) dẫn điện là vật (chất) có chứa các điện tích tự do. Ví dụ: kim loại, các dung dịch axit, bazo và muối

- Vật (chất) cách điện là vật (chất) không chứa các điện tích tự do. Ví dụ: thuỷ tinh, sứ …

2. Sự nhiễm điện do tiếp xúc: Do sự di chuyển của electron từ vật này sang vật khác

Đưa vật chưa nhiễm điện tiếp xúc với vật nhiễm điện thì nó sẽ nhiễm điện cùng dấu với vật đó. Đó là sự nhiễm điện do tiếp xúc.

3305810143510

+

+

N

A

M

_

Nhiễm điện do hưởng ứng

00

+

+

N

A

M

_

Nhiễm điện do hưởng ứng

3. Sự nhiễm điện do hưởng ứng : Do sự phân bố lại của các electron ở trong vật nhiễm điện

Đưa quả cầu A nhiễm điện dương lại gần đầu M thanh kim loại MN trung hoà về điện thì đầu M nhiễm điện âm, đầu N nhiễm điện dương. Sự nhiễm điện của thanh kim loại thanh MN là sự nhiễm điện do hưởng ứng.

III. Định luật bảo toàn điện tích

Trong một hệ vật cô lập về điện, tổng đại số các điện tích là không đổi

Hệ cô lập về điện là hệ vật không trao đổi điện tích với các vật ngoài hệ

Câu hỏi:

1)Trình bày nội dung và mục đích của thuyết electron

2)Trình bày và giải thích bằng thuyết electron 3 hiện tương nhiễm điện: do cọ xát, do tiếp xúc và do hưởng ứng

3)Thế nào là điện tích nguyên tố? Phát biểu định luật bảo toàn điện tích

BÀI TẬP

-11430013906500

Phương pháp Chung:

Đối với dạng bài tập này, Hs cần vận dụng định luật bảo toàn điện tích: “ Trong một hệ cô lập về điện, tổng đại số các điện tích luôn luôn là một hằng số”

Hai quả cầu nhỏ mang điện tích q1 = -3.10-9 C và q2 = 6.10-9 C hút nhau bằng một lực điện F = 2.10-5N trong không khí

a) Tính khoảng cách giữa chúng

b) Cho chúng chạm nhau rồi đưa về vị trí cũ. Xác định lực điện giữa chúng lúc này?

Hai quả cầu kim loại nhỏ giống nhau mang điện tích q1 = 4.10-9C, q2 = -2.10-9C đặt trong không khí tại hai điểm A, B cách nhau 40cm.

a) Xác định lực điện giữa hai điện tích

b) Nối hai quả cầu bằng một dây dẫn.Tính số electron đi qua dây dẫn.

Biết –e = -1,6.10-19C

Hai quả cầu bằng kim loại giống nhau, tích các điện tích q1 và q2 đặt trong không khí cách nhau r = 2cm, đẩy nhau 1 lực F = 2,7.10-4N. Cho hai quả cầu tiêp xúc nhau rồi đưa về vị trí cũ thì chúng đẩy nhau bởi một lực F’ = 3,6.10-4N. Xác định q1, q2?

Hai quả cầu kim loại nhỏ như nhau mang các điện tích q1 và q2 đặt trong không khí cách nhau 2 cm, đẩy nhau bằng một lực 2,7.10-4 N. Cho hai quả cầu tiếp xúc nhau rồi lại đưa về vị trí cũ, chú đẩy nhau bằng một lực 3,6.10-4 N. Tính q1, q2 ?

Đ s: 6.10-9 C , 2. 10-9 C, -6. 10-9 C, -2. 10-9 C.

Hai quả cầu nhỏ, giống nhau, bằng kim loại. Quả cầu A mang điện tích 4,50 µC; quả cầu B mang điện tích – 2,40 µC. Cho chúng tiếp xúc nhau rồi đưa chúng ra cách nhau 1,56 cm. Tính lực tương tác điện giữa chúng.

Đ s: 40,8 N.

Hai quả cầu nhỏ bằng kim loại giống hệt nhau, mang điện tích như nhau q đặt cách nhau một khoảng R, chúng đẩy nhau một lực có độ lớn 6,4 N. Sau khi cho chúng tiếp xúc nhau rồi tách ra một khoảng 2R thì chúng đẩy nhau một lực bao nhiêu ?

Đ s: 1,6 N.

Hai hòn bi bằng kim loại giống nhau, hòn bi này có độ lớn điện tích bằng 5 lần hòn bi kia. Cho xê dịch hai hòn bi chạm nhau rồi đặt chúng lại vị trí cũ. Độ lớn của lực tương tác biến đổi thế nào nếu điện tích của chúng :

a. cùng dấu.

b. trái dấu. Đ s: Tăng 1,8 lần, giảm 0,8 lần.

Hai hòn bi bằng kim loại giống nhau có điện tích cùng dấu q và 4q ở cách nhau một khoảng r. Sau khi cho hai hòn bi tiếp xúc nhau, để cho lực tương tác giữa chúng không thay đổi, ta phải đặt chúng cách một khoảng r’. Tìm r’ ? Đ s: r’ = 1,25 r.

Hai quả cầu kim loại giống nhau, được tích điện 3.10-5 C và 2.10-5 C. Cho hai quả cầu tiếp xúc nhau rồi đặt cách nhau một khoảng 1m. Lực điện tác dụng lên mỗi quả cầu có độ lớn là bao nhiêu?

Đ s: 5,625 N.

ĐIỀU KIỆN CÂN BẰNG CỦA MỘT ĐIỆN TÍCH

Phương Pháp Chung

Khi khảo sát điều kiện cân bằng của một điện tích ta thường gặp hai trường hợp:

. Trường hợp chỉ có lực điện:

- Xác định phương, chiều, độ lớn của tất cả các lực điện

,

, … tác dụng lên điện tích đã xét.

- Dùng điều kiện cân bằng:

- Vẽ hình và tìm kết quả.

. Trường hợp có thêm lực cơ học (trọng lực, lực căng dây, …)

- Xác định đầy đủ phương, chiều, độ lớn của tất cả các lực tác dụng lên vật mang điện mà ta xét.

- Tìm hợp lực của các lực cơ học và hợp lực của các lực điện.

- Dùng điều kiện cân bằng:

(hay độ lớn R = F).

Hai điện tích điểm q1 = 10-8 C, q2 = 4. 10-8 C đặt tại A và B cách nhau 9 cm trong chân không. Phải đặt điện tích q3 = 2. 10-6 C tại đâu để điện tích q3 nằm cân bằng (không di chuyển) ?

Đ s: Tại C cách A 3 cm, cách B 6 cm.

Hai điện tích điểm q1 = q2 = -4. 10-6C, đặt tại A và B cách nhau 10 cm trong không khí. Phải đặt điện tích q3 = 4. 10-8C tại đâu để q3 nằm cân bằng?Đ s: CA = CB = 5 cm.

Hai điện tích q1 = 2. 10-8 C, q2= -8. 10-8 C đặt tại A và B trong không khí, AB = 8 cm.Một điện tích q3 đặt tại C. Hỏi:

a. C ở đâu để q3 cân bằng?

b. Dấu và độ lớn của q3 để q1 và q2 cũng cân bằng?

Đs: CA= 8 cm,CB= 16 cm, q3 = -8. 10-8 C.

Hai điện tích q1 = - 2. 10-8 C, q2= 1,8. 10-8 C đặt tại A và B trong không khí, AB = 8 cm. Một điện tích q3 đặt tại C. Hỏi:

a. C ở đâu để q3 cân bằng? Đs: CA= 4 cm,CB= 12 cm

b. Dấu và độ lớn của q3 để q1 và q2 cũng cân bằng ?Đs: q3 = 4,5. 10-8 C.

Tại ba đỉnh của một tam giác đều cạnh a người ta đặt ba điện tích giống nhau q1 = q2 = q3 = 6. 10-7 C. Hỏi phải đặt đặt điện tích thứ tư q0 tại đâu, có giá trị là bao nhiêu để hệ thống đứng yên cân bằng?

Đ s: q0 =

Cho hai điện tích q1 = 6q, q2 =

lần lượt đặt tại A và B cách nhau một một khoảng a (cm). Phải đặt một điện tích q0 ở đâu và có trị số thế nào để nó cân bằng?

Đ s: Nằm trên AB, cách B:

cm.

Hai điện tích q1 = 2. 10-8 C đặt tại A và q2 = -8. 10-8C đặt tại B, chúng cách nhau một đoạn AB = 15 cm trong không khí. Phải đặt một điện tích q3 tại M cách A bao nhiêu để nó cân bằng?

Đ s: AM = 10 cm.

Ở trọng tâm của một tam giác đều người ta đặt một điện tích q1 =

. Xác định điện tích q cần đặt ở mỗi đỉnh của tam giác để cho cả hệ ở trạng thí cân bằng?Đ s: -3. 10-6 C.

Hai quả cầu nhỏ cùng khối lượng m= 0,6 kg được treo trong không khí bằng hai sợi dây nhẹ cùng chiều dài l= 50 cm vào cùng một điểm. Khi hai quả cầu nhiễm điện giống nhau, chúng đẩy nhau và cách nhau một khoảng R = 6 cm.

a. Tính điện tích của mỗi quả cầu, lấy g= 10m/s2.

b. Nhúng hệ thống vào rượu êtylic (= 27), tính khoảng cách R’ giữa hai quả cầu, bỏ qua lực đẩy Acsimet.

Cho biết khi góc nhỏ thì sin ≈ tg .Đ s: 12. 10-9 C, 2 cm.

Hai quả cầu nhỏ giống nhau bằng nhôm không nhiễm điện, mỗi quả cầu có khối lượng 0,1 kg và được treo vào hai đầu một sợi chỉ tơ dài 1m rồi móc vào cùng một điểm cố định sao cho hai quả cầu vừa chạm vào nhau. Sau khi chạm một vật nhiễm điện vào một trong hai quả cầu thì thấy chúng đẩy nhau và tách ra xa nhau một khoảng r = 6 cm. Xác định điện tích của mỗi quả cầu?

Đ s: 0,035. 10-9 C.

*. Hai quả cầu kim loại nhỏ giống nhau mỗi quả có điện tích q khối lượng m = 10g treo bởi hai dây cùng chiều dài 30 cm vào cùng một điểm. Giữ cho quả cầu I cố định theo phương thẳng đứng, dây treo quả cầu II sẽ lệch góc = 600 so với phương thẳng đứng. Cho g= 10m/s2. Tìm q ?

Đ s: q =

I. Điện trường

Điện trường là một dạng vật chất (môi trường) bao quanh điện tích và gắn liền với điện tích. Điện trường tác dụng lực điện lên các điện tích khác đặt trong nó.

II. Cường độ điện trường (E):

1. Định nghĩa

Cường độ điện trường tại một điểm là đại lượng đặc trưng cho tác dụng lực của điện trường tại điểm đó. Nó được xác định bằng thương số của độ lớn lực điện F tác dụng lên một điện tích thử q (dương) đặt tại điểm đó và độ lớn của q.

E : Cường độ điện trường (V/m)

F : Lực điện trường (N)

q : Điện tích thử đặt tại điểm đang xét (C)

* Đơn vị cường độ điện trường là Vôn trên mét (V/m)

2. Vectơ cường độ điện trường

_ Vì lực là một đại lượng vectơ nên cường độ điện trường cũng là đại lượng vectơ gọi là vectơ cường độ điện trường

độ lớn

3. Lực điện trường

. Độ lớn F=

-

: q > 0

-

: q < 0

4. Vectơ cường độ điện trường của một điện tích điểm Q

+Điểm đặt tại điểm đang xét

+ Phương: trùng với đường thẳng nối điện tích Q với điểm đang xét M.

+ Chiều: hướng ra xa Q nếu Q > 0; hướng về Q nếu Q < 0.

+ Độ lớn:

r là khoảng cách từ điểm khảo sát M đến điện tích Q(m)

 là hằng số điện môi.(không có đơn vị)

Q: điện tích (C)

E:Cường độ điện trường (V/m)

5. Nguyên lí chồng chất điện trường:

-Nguyên lí chồng chất điện trường

Vectơ cường độ điện trường tổng hợp bằng tổng hai vectơ cường độ điện trường thành phần.

- Nếu có nhiều điện tích điểm Q1 , Q2 , ...., Qn gây nên tại cùng 1 điểm những vectơ cường độ điện trường tương ứng

,

,...,

thì tại điểm đó ta có vectơ cường độ điện trường tổng hợp

được tính bởi:

=

+

+....+

III. Đường sức điện

1. Định nghĩa

Đường sức điện là đường mà tiếp tuyến tại mỗi điểm của nó là giá của vectơ cường độ điện trường tại điểm đó. Nói cách khác, đường sức điện là đường mà lực điện tác dụng dọc theo nó.

200660089535

00

258000514224000

294513082550

00

17145004889500

185420013208000

2471420317500

16764007366000

18611851206500

2. Hình dạng đường sức của một số điện trường

4511675-784860

+

+

+

+

00

+

+

+

+

3. Các đặc điểm của đường sức điện

- Qua mỗi điểm trong điện trường chỉ có một đường sức điện và chỉ một mà thôi (các đường sức không cắt nhau).

- Đường sức điện là những đường có hướng. Hướng của đường sức điện tại một điểm là hướng của vectơ cường độ điện trường tại điểm đó.

- Đường sức điện của điện trường tĩnh không khép kín. Xuất phát từ điện tích dương, kết thúc ở điện tích âm.

- Qui ước vẽ đường sức điện dày đặc ở nơi cường độ điện trường mạnh và vẽ thưa ở nơi cường độ điện trường yếu.

4. Điện trường đều

Điện trường đều là điện trường mà vectơ cường độ điện trường tại mỗi điểm có cùng phương, chiều và độ lớn ; đường sức điện là những đường thẳng song song cùng chiều và cách đều.

Câu hỏi:

1)Điện trường là gì? Định nghĩa cường độ điện trường, viết công thức, nêu tên gọi và đơn vị các đại lượng trong công thức.

2)Nêu các đặc điểm vectơ cường độ điện trường của một điện tích điểm Q (vẽ hình minh hoạ khi Q > 0, Q < 0)

3)Đường sức điện: định nghĩa, các đặc điểm

4)Điện trường đều là gì? Vẽ hình minh hoạ

BÀI TẬP

XÁC ĐỊNH CƯỜNG ĐỘ ĐIỆN TRƯỜNG.

Phương Pháp Chung

. Cường độ điện trường của một điện tích điểm Q:

528447040767000320040031940500394335022669500

577532523050500

60483757429500383857564770003421380-9779000

5539740-14668500

Áp dụng công thức

. q1-----------------

q1-------------------

(Cường độ điện trường E1 do q1 gây ra tại vị trí cách q1 một khoảng r1 :

,

Lưu ý cường độ điện trường E là một đại lượng vectơ. Trong chân không, không khí = 1)

Đơn vị chuẩn: k = 9.109 (N.m2/c2 ), Q (C), r (m), E (V/m)

. Cường độ điện trường của một hệ điện tích điểm:

Áp dụng nguyên lý chồng chất điện trường:

+ Xác định phương, chiều, độ lớn của từng vectơ cường độ điện trường do từng điện tích gây ra.

+ Vẽ vectơ cường độ điện trường tổng hợp.

+ Xác định độ lớn của cường độ điện trường tổng hợp từ hình vẽ.

Khi xác định tổng của hai vectơ cần lưu ý các trường hợp đặc biệt: , ,

, tam giac vuông, tam giác đều, … Nếu không xảy ra các trường hợp đặt biệt thì có thể tính độ dài của vectơ bằng định lý hàm cosin:

a2 = b2 + c2 – 2bc.cosA.

Moät ñieän tích ñieåm Q = 10 – 7 C ñaët taïi A trong khoâng khí. Moät ñieåm M caùch ñieän tích Q moät ñoaïn 10 cm.

a. Xaùc ñònh chieàu vaø ñoä lôùn cuûa vectô cöôøng ñoä ñieän tröôøng taïi M ?

b. Xaùc ñònh löïc ñieän tröôøng do ñieän tích Q taùc duïng leân ñieän tích q = 2. 10 – 9 C ñaët taïi ñieåm M.

Ñs: E = 9.10 4 V/m; F =18.10 – 5 N.

Moät ñieän tích q = – 10 – 7 C ñaët taïi ñieåm N trong ñieän tröôøng cuûa moät ñieän tích ñieåm Q thì chòu taùc duïng cuûa löïc ñieän F = 3.10 – 3 N.

a. Tìm cöôøng ñoä ñieän tröôøng E taïi ñieåm N.

b. Xaùc ñònh ñieän tích Q ? Bieát raèng vectô cöôøng ñoä ñieän tröôøng taïi N coù chieàu höôùng vaøo ñieän tích Q vaø ñieåm N caùch ñieän tích Q 3 cm.

Ñs: 3.10 4 V/m; –3.10 –9 C.

Cöôøng ñoä ñieän tröôøng do ñieän tích q1 gaây ra taïi ñieåm N caùch q1 moät ñoaïn 6cm trong khoâng khí (nhö hình) baèng 75.10 5 V/m. Ñaët moät ñieän tích thöû q2 = 2.10– 7 C taïi N.

453644020955

q2

N

q1

EN

6 cm

00

q2

N

q1

EN

6 cm

a. Xaùc ñònh daáu vaø ñoä lôùn cuûa q1.

b. Xaùc ñònh chieàu vaø ñoä lôùn löïc töông taùc taùc duïng leân ñieän tích q2.

Cho 2 ñieän tích q1 = 4.10 – 10 C; q2 = – 4.10 – 10 C ñaët ôû A, B trong khoâng khí caùch nhau 20 cm. Xaùc ñònh chieàu vaø ñoä lôùn cuûa vectô cöôøng ñoä ñieän tröôøng toång hôïp taïi:

a. H laø trung ñieåm AB.

b. M caùch A 10 cm vaø caùch B 30 cm.

c. N hôïp vôùi A, B taïo thaønh tam giaùc ñeàu.

Ñaët 2 ñieän tích ñieåm q1 = 8.10 – 8 C ; q2 = –8.10 – 8 C taïi A, B trong khoâng khí, AB = 4cm. Xaùc ñònh chieàu vaø ñoä lôùn cuûa vectô:

a. cöôøng ñoä ñieän tröôøng taïi M, M naèm treân ñöôøng trung tröïc cuûa AB, vaø caùch AB moät ñoaïn 2cm.

b. löïc taùc duïng leân q = 2.10 –9 C ñaët ôû M.

Ñs :

//AB, höôùng A B, E = 12,7.10 5 V/m; F = 25,4.10 –4 N.

Ñaët hai ñieän tích ñieåm q1 = 8

C ; q2 = –2

C taïi 2 ñieåm A vaø B caùch nhau moät ñoaïn 6 cm trong khoâng khí.

a) Xaùc ñònh vò trí cuûa M maø taïi ñoù cöôøng ñoä ñieän tröôøng toång hôïp baèng 0.

b) Xaùc ñònh vò trí cuûa N maø taïi ñoù cöôøng ñoä ñieän tröôøng toång hôïp baèng 0 khi q1 = +8

C ; q2 = 2

C

ĐS:

Cho hai quaû caàu nhoû mang ñieän tích q1, q2 ñaët taïi A vaø B trong khoâng khí caùch nhau 2 cm. Moät ñieåm C caùch q1 6 cm vaø caùch q2 8 cm taïi ñoù coù cöôøng ñoä ñieän tröôøng trieät tieâu. Tìm q1, q2. Bieát ñieän tích toång coäng cuûa chuùng laø 7.10 – 8 C.

Ñs: – 9.10 – 8 C; 16.10 – 8 C.

Một điện tích điểm Q = –8.10–8C đặt tại một điểm O trong dầu

.

a) Hãy xác định cường độ điện trường tại điểm M, cách O một khoảng 10 cm. Vẽ vectơ cường độ điện trường tại M.

b) Tại trung điểm I của OM đặt một điện tích điểm q2. Xác định q2 để cường độ điện trường tổng hợp tại M bằng 0

Cho 2 điện tích q1 = 2.10-6C và q2 = -3.10-6C đặt tại 2 điểm A và B cách nhau 6cm trong không khí.

a) Xác định cường độ điện trường tổng hợp tại trung điểm M của AB.

b) Xác định dấu và độ lớn q3 đặt tại C để cường độ điện trường tổng hợp tại M có phương song song với AC. Biết ABC tạo thành tam giác đều

Hai điện tích q1 = 2.10-8C và q2 = 18.10-8C lần lượt đặt cố định tại hai điểm A và B, A và B cách nhau 10cm, trong không khí .

a) Hãy xác định vị trí của điểm M để tại đó véctơ điện trường tổng hợp có cường độ điện trường bằng 0.

b) Xác định vị trí điểm N để vecto

Hai ñieän tích ñieåm q1 = 2.10-6(C) vaø q2 = -8.10-6(C), laàn löôït ñaët taïi A vaø B trong khoâng khí. Vôùi AB=10(cm). Hoûi phöông, chieàu vaø ñoä lôùn cuûa cöôøng ñoä ñieän tröôøng toång hôïp taïi ñieåm M do q1 , q2 gaây ra nhö theá naøo?

a) Bieát ñieåm M naèm treân ñöôøng thaúng AB vôùi AM = 4cm, BM = 6cm. Veõ hình.

b) Xác định vị trí điểm N để cường độ điện trường tổng hợp bằng 0

Hai ñieän tích ñieåm q1 = 8.10-8(C) vaø q2 = 16.10-8(C), laàn löôït ñaët taïi A vaø B trong khoâng khí. Vôùi AB = 14(cm).

a) Hoûi phöông, chieàu vaø ñoä lôùn cuûa cöôøng ñoä ñieän tröôøng toång hôïp taïi ñieåm M do q1 , q2 gaây ra nhö theá naøo? Bieát ñieåm M naèm treân ñöôøng thaúng AB gaàn A vôùi ø AM = 6 cm vaø BM = 8cm. Veõ hình.

b) Xác định vecto lực điện do điện trường tổng hợp tại M tác dụng lên điện tích điểm q3 = -2.10-10C đặt tại M. Vẽ hình

Xác định vectơ cường độ điện trường tại điểm M trong không khí cách điện tích điểm q = 2.10-8 C một khoảng 3 cm.

Đ s: 2.105 V/m.

Một điện tích điểm dương Q trong chân không gây ra một điện trường có cường độ E = 3. 104 V/m tại điểm M cách điện tích một khoảng 30 cm. Tính độ lớn điện tích Q ?

Đ s: 3. 10-7 C.

Một điện tích điểm q = 10-7 C đặt tại điểm M trong điện trường của một điện tích điểm Q, chịu tác dụng của một lực F = 3.10-3 N. Cường độ điện trường do điện tích điểm Q gây ra tại M có độ lớn là bao nhiêu ?

Đ s: 3. 104 V/m.

Cho hai điện tích q1 = 4. 10-10 C, q2 = -4. 10-10 C, đặt tại A và B trong không khí biết AB = 2 cm. Xác định vectơ cường độ điện trường

tại:

a. H, là trung điểm của AB.

b. M, MA = 1 cm, MB = 3 cm.

c. N, biết rằng NAB là một tam giác đều.

Đ s: 72. 103 V/m. 32. 103 V/m. 9. 103 V/m.

Giải lại bài toán số TRÊN trên với q1 = q2 = 4. 10-10 C.

Đ s: 0 V/m. 40. 103 V/m. 15,6. 103 V/m.

Hai điện tích q1 = 8. 10-8 C, q2 = -8. 10-8 C đặt tại A và B trong không khí biết AB = 4 cm. Tìm vectơ cường độ điện trường tại C trên đường trung trực của AB và cách AB 2 cm, suy ra lực tác dụng lên điện tích q = 2. 10-9 C đặt tại C.

Đ s: ≈ 12,7. 105 V/m. F = 25,4. 10-4 N.

Hai điện tích q1 = -10-8 C, q2 = 10-8 C đặt tại A và B trong không khí, AB = 6 cm. Xác định vectơ cường độ điện trường tại M nằm trên đường trung trực của AB cách AB 4 cm.

Đs: ≈ 0,432. 105 V/m.

Tại ba đỉnh của một tam giác vuông tại A cạnh a= 50 cm, b= 40 cm, c= 30 cm.Ta đặt lần lượt các điện tích q1 = q2 = q3 = 109 C. Xác định vectơ cường độ điện trường tại H, H là chân đường cao kẻ từ A.

Đ s: 246 V/m.

Tại hai điểm A và B cách nhau 5 cm trong chân không có hai điện tích q1 = 16.10-8 C, q2 = -9.10-8 C. Tìm cường độ điện trường tổng hợp và vẽ vectơ cường độ điện trường tại điểm C nằm cách A một khoảng 4 cm, cách B một khoảng 3 cm.

Đs: 12,7. 105 V/m.

Hai điện tích điểm q1 = 2. 10-2 µC, q2 = -2. 10-2 µC đặt tại hai điểm A và B cách nhau một đoạn a = 30 cm trong không khí. Tính cường độ điện trường tại M cách đều A và B một khoảng là a.

Đ s: 2000 V/m.

Trong chân không, một điện tích điểm q = 2. 10-8C đặt tại một điểm M trong điện trường của một điện tích điểm Q = 2. 10-6C chịu tác dụng của một lực điện F = 9.10-3N. Tính cường độ điện trường tại M và khoảng cách giữa hai điện tích?

Đs: 45.104V/m, R = 0,2 m.

Trong chân không có hai điện tích điểm q1= 3. 10-8C và q2= 4.10-8C đặt theo thứ tự tại hai đỉnh B và C của tam giác ABC vuông cân tại A với AB=AC= 0,1 m. Tính cường độ điện trường tại A.

Đ s: 45. 103 V/m.

Trong chân không có hai điện tích điểm q1 = 2. 10-8C và q2= -32.10-8C đặt tại hai điểm A và B cách nhau một khoảng 30 cm. Xác định vị trí điểm M tại đó cường độ điện trường bằng không.

Đ s: MA = 10 cm, MB = 40 cm.

*. Bốn điểm A, B, C, D trong không khí tạo thành một hình chữ nhật ABCD cạnh AD = a= 3 cm, AB= b= 1 cm.Các điện tích q1, q2, q3 được đặt lần lượt tại A, B, C. Biết q2 = - 12,5. 10-8C và cường độ điện trường tổng hợp ở D

. Tính q1 và q3?

Đ s: q1 2,7. 10-8C, q2 = 6,4. 108C.

Cho hai điện tích điểm q1 và q2 đặt ở A và B trong không khí, AB = 100 cm. Tìm điểm C mà tại đó cường độ điện trường bằng không với:

a. q1= 36. 10-6C, q2= 4. 10-6C.b. q1= - 36. 10-6C, q2= 4. 10-6C.

Đ s: a. CA= 75cm, CB= 25cm. b. CA= 150 cm, CB= 50 cm.

Cho hai điện tích điểm q1, q2 đặt tại A và B, AB= 2 cm. Biết q1 + q2 = 7. 10-8C và điểm C cách q1 là 6 cm, cách q2 là 8 cm có cường độ điện trường bằng E = 0. Tìm q1 và q2 ?

Đ s: q1= -9.10-8C, q2= 16.10-8C.

Cho hình vuông ABCD, tại A và C đặt các điện tích q1 = q3 = q. Hỏi phải đặt ở B một điện tích bao nhiêu để cường độ điện trường ở D bằng không?

Đ s: q2 = -

Một quả cầu nhỏ khối lượng m= 0,25 g mang điện tích q= 2,5. 109C được treo bởi một dây và đặt trong một điện trường đều

.

có phương nằm ngang và có độ lớn E= 106 V/m. Tính góc lệch của dây treo so với phương thẳng đứng. Lấy g= 10 m/s2.

Đ s: = 450.

BÀI TẬP (tiết 5)

I. Công của lực điện

2902585263525

00

1. Đặc điểm của lực điện tác dụng lên một điện tích đặt trong điện trường đều

2628900129540

q>0

00

q>0

251460012954000

342900015240

-

00

-

240030015240

+

00

+

độ lớn F = qE

251523511430000

251460011684000

q > 0:

251460012954000

q < 0:

: độ lớn không đổi, có phương // với đường sức, có chiều hướng từ bản dương sang bản âm nếu q > 0

2. Công của lực điện trong điện trường đều

-Tính chất: Công của lực điện trường trong sự di chuyển của điện tích trong điện trường đều từ điểm này đến điểm khác trong điện trường đều không phụ thuộc hình dạng đường đi, mà chỉ phụ thuộc vị trí điểm đầu và điểm cuối. Được tính bởi công thức

AMN = q E d

q : Điện tích (C ).

E : Cường độ điện trường (V/ m) .

d : Khoảng cách giữa hình chiếu của điểm đầu và điểm cưối của đường đi lên một đường sức của điện trường (m) .

A: Công của lực điện trưòng (J)

3. Công của lực điện trong sự di chuyển của điện tích trong điện trường bất kì

Công của lực điện trong sự di chuyển của một điện tích từ điểm này đến điểm khác trong một điện trường bất kì cũng không phụ thuộc hình dạng đường đi mà chỉ phụ thuộc vị trí của điểm đầu và điềm cuối. Đây là tính chất chung của điện trường tĩnh điện nên gọi trường tĩnh điện là trường thế.

* Chú ý: - Công là một đại lượng vô hướng: dương, âm hoặc bằng 0

- Công của lực điện trên đường cong kín bằng 0

II. Thế năng của một điện tích trong điện trường

1. Thế năng của một điện tích

Thế năng của một điện tích q trong điện trường đặc trưng cho khả năng sinh công của điện trường khi đặt điện tích q tại điểm mà ta xét trong điện trường. Được đo bằng công mà điện trường sinh ra khi cho điện tích q di chuyển từ điểm mà ta xét đến điểm mốc mà ta tính thế năng (ở

)

VM là điện thế không phụ thuộc vào q, chỉ phụ thuộc vào vị trí M

2. Công của lực điện và độ giảm thế năng của điện tích trong điện trường

Khi một điện tích q di chuyển từ điểm M đến điểm N trong một điện trường thì công mà lực điện tác dụng lên điện tích đó sinh ra sẽ bằng độ giảm thế năng của điện tích q trong điện trường.

AMN = WM - WN

Câu hỏi

1)Nêu tính chất, viết công thức, ghi chú, đơn vị các đại lượng trong công thức tính công của lực điện trường.

2)Thế năng của một điện tích trong một điện trường là gì? Công thức liên hệ giữa thế năng và công của lực điện trường

I. Điện thế

1. Định nghĩa

Điện thế tại một điểm M trong điện trường là đại lượng đặc trưng riêng cho điện trường về phương diện tạo ra thế năng khi đặt tại đó một điện tích q. Nó được xác định bằng thương số của công của lực điện tác dụng lên q khi q di chuyển từ M ra vô cực (AM) và độ lớn của q.

VB : Điện thế tại điểm M (V).

q: Độ lớn điện tích dịch chuyển (C)

AB : Công của lực điện trường làm dịch chuyển điện tích dương từ M đến vô cực (J).

2. Đơn vị điện thế : Vôn (V)

3. Đặc điểm của điện thế

- Điện thế là đại lượng đại số, vô hướng

- Điện thế phụ thuộc vào cách chọn mốc điện thế, điện thế tại mốc bằng 0. Thường chọn mốc điện thế tại mặt đất hoặc ở vô cực

II. Hiệu điện thế (còn gọi là điện áp)

1. Hiệu điện thế giữa hai điểm M và N là hiệu giữa điện thế VM và VN

UMN = VM - VN

Đơn vị hiệu điện thế là Vôn (V)

2. Định nghĩa

Hiệu điện thế giữa 2 điểm M, N trong điện trường đặc trưng cho khả năng sinh công của điện trường trong sự di chuyển của một điện tích từ M đến N. Nó được xác định bằng thương số của công của lực điện tác dụng lên điện tích q trong sự di chuyển từ M đến N và độ lớn của q.

UMN: Hiệu điện thế giữa 2 điểm M và N (V)

477012012382500 q: Điện tích (C).

AMN: Công của lực điện khi điện tích q di chuyển từ M đến N (J).

3. Đo hiệu điện thế

- Đo hiệu điện thế tĩnh điện bằng tĩnh điện kế.

4. Hệ thức giữa hiệu điện thế và cường độ điện trường

- Xét một điện tích dương q di chuyển dọc theo đường sức của một điện trường đều

trên quãng đường MN = d thì công của lực điện trường là:

AMN = F.MN.cos0o = q.E.d

Mà UMN =

U: Hiệu điện thế (V)

d:Khoảng cách giữa hình chiếu của hai điểm trong điện trường trên một đường sức điện (m)

E:Cường độ điện trường (V/m)

Câu hỏi:

1)Điện thế tại một điểm trong điện trường là gì? Nó được xác định như thế nào?

2)Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trường là gì? Phát biểu định nghĩa hiệu điện thế, viết công thức, nêu tên và đơn vị các đại lượng trong công thức

3)Viết hệ thức giữa hiệu điện thế và cường độ điện trường, nêu tên và đơn vị các đại lượng trong hệ thức, nói rõ điều kiện áp dụng hệ thức đó

BÀI TẬP

- Công mà ta đề cập ở đây là công của lực điện hay công của điện trường. Công này có thể có giá trị dương hay âm.

- Có thể áp dụng định lý động năng cho chuyển động của điện tích.Nếu ngoài lực điện còn có các lực khác tác dụng lên điện tích thì công tổng cộng của tất cả các lực tác dụng lên điện tích bằng độ tăng động năng của vật mang điện tích.

- Nếu vật mang điện chuyển động đều thì công tổng cộng bằng không. Công của lực điện và công của các lực khác sẽ có độ lớn bằng nhau nhưng trái dấu.

- Nếu chỉ có lực điện tác dụng lên điện tích thì công của lực điện bằng độ tăng động năng của vật mang điện tích.

Với m là khối lượng của vật mang điện tích q.

- Trong công thức A= q.E.d chỉ áp dụng được cho trường hợp điện tích di chuyển trong điện trường đều.

TÍNH CÔNG CỦA LỰC ĐIỆN. HIỆU ĐIỆN THẾ.

Phương Pháp Chung

- Công của lực điện tác dụng lên một điện tích không phụ thuộc vào hình dạng đường đi của điện tích mà chỉ phụ thuộc vào vị trí của điểm đầu và điểm cuối của đường đi trong điện trường. Do đó, với một đường cong kín thì điểm đầu và điểm cuối trùng nhau, nên công của lực điện trong trường hợp này bằng không.

Công của lực điện: A = qEd = q.U

Công của lực ngoài A’ = A.

Định lý động năng:

Biểu thức hiệu điện thế:

Hệ thức liên hệ giữa cường độ điện trường hiệu điện thế trong điện trường đều:

Cho một ñieän tích q = 2.10– 8 C di chuyeån doïc theo caùc caïnh cuûa tam giaùc ñeàu MNP caïnh 4 cm ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu E = 5000 V/m, caùc ñöôøng söùc ñieän tröôøng höôùng töø M ñeán N. Tính:

a. Coâng cuûa löïc ñieän khi q di chuyeån töø M ñeán N.

b. Hieäu ñieän theá giöõa hai ñieåm M vaø N; M vaø P; N vaø P.

c. Ñieän theá taïi ñieåm M vaø taïi P, bieát ñieän theá taïi ñieåm N laø 50 V.

Ñs: AMN = 4.10– 6 J; UMN = 200 V; U MP = 100 V; UNP = – 100 V; VM = 250 V; VP = 150 V.

Tam giaùc ABC vuoâng taïi B, BA = 8 cm, BC = 6 cm ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu, ñöôøng söùc höôùng töø A ñeán C. goïi M laø trung ñieåm cuûa AC, H laø chaân ñöôøng cao keû töø B. Hieäu ñieän theá UAC = 250V. Tính:

a. Hieäu ñieän theá UAB; UCB; UAM; UMB; UBH ?

b. Ñieän theá taïi ñieåm M, taïi H, taïi C, bieát ñieän theá taïi A laø 270V.

UAB = 160V; UCB = – 90V; UAM = 125V; UMB = 35V; UBH = 0V.

Tam giaùc ABC vuoâng taïi B, AC = 10 cm, BC = 6 cm ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu E = 5000 V/m, vectô

. Tính coâng cuûa löïc ñieän khi dòch chuyeån ñieän tích q = –10 – 8 C doïc theo caïnh AB vaø CB.

Ñs: AAB = – 4.10 – 6 J ; ACB = 0 J.

Moät electron chuyeån ñoäng khoâng vaän toác ñaàu töø A B trong ñieän tröôøng ñeàu, hieäu ñieän theá UBA = 45,5V. Tìm vaän toác electron taïi B. Bieát khoái löôïng vaø ñieän tích cuûa electron laàn löôït laø 9,1.10 –31 kg vaø – 1,6.10 –19 C.

Ñs: 4.106 m/s.

Tam giaùc ABC vuoâng taïi A ñöôïc ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu E0, goùc B = 600 ,

0

. Bieát BC = 6 cm ; UBC = 120 V.

a. Tìm UAC, UBA vaø E0 = ?

b. Ñaët q = 9.10–10 C taïi C. Tìm E toång hôïp taïi A.

Ñs: UAC = 0; UBA = 120 V; E0 = 4000V/m; EA = 5000V/m.

Moät electron chuyeån ñoäng töø ñieåm M vôùi vaän toác 3,2.106 m/s cuøng höôùng vaø doïc theo moät ñöôøng söùc cuûa ñieän tröôøng ñeàu coù cöôøng ñoä 364 V/m. Ñieän tích cuûa electron laø –1,6.10 – 19 C. Tính quaõng ñöôøng maø electron ñi ñöôïc cho ñeán khi döøng laïi ?

Ñs: 0,08 m.

Coâng cuûa löïc ñieän khi di chuyeån ñieän tích q = 1,5.10 – 2 C töø saùt baûn döông ñeán baûn aâm cuûa hai baûn kim loaïi phaúng ñaët song song vaø caùch nhau 2 cm laø 0,9 J. Tính cöôøng ñoä ñieän tröôøng giöõa hai baûn kim loaïi.

Ñs: 3.10 3 V/m.

Moät ñieän tích q = 10 – 8 C dòch chuyeån doïc theo caùc caïnh cuûa moät tam giaùc ñeàu ABC caïnh 20cm, ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu coù cöôøng ñoä 3000V/m. Tính coâng thöïc hieän ñeå dòch chuyeån ñieän tích q theo caùc caïnh AB, BC, CA. Bieát raèng

.

Ñs : AAB = ACA = – 3.10 – 6J ; ABC = 6.10 – 6J.

Tam giaùc ñeàu ABC caïch 40 cm ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu E. Coâng cuûa löïc ñieän khi ñieän tích q = –10 – 9 C dòch chuyeån doïc theo caïnh CB laø ACB = 6.10– 7J. Tính cöôøng ñoä ñieän tröôøng E vaø coâng khi ñieän tích dòch chuyeån töø A ñeán C. Bieát raèng vectô

.

Ñs : E = 3000 V/m; AAC = – 12.10 – 7J.

Tam giaùc ABC vuoâng taïi A, AB = 4 cm, AC = 3 cm ñaët trong ñieän tröôøng ñeàu E = 4000 V/m; vectô

. Coâng löïc ñieän khi dòch chuyeån ñieän tích q töø B ñeán C laø ABC = – 2.10 – 8J. Tính coâng cuûa löïc ñieän khi dòch chuyeån ñieän tích q doïc theo caïnh BA vaø CA.

Ñs : ABA = – 128.10 – 10 J ; ACA = 72.10 – 10J.

Moät electron chuyeån ñoäng khoâng vaän toác ñaàu töø A B trong ñieän tröôøng ñeàu, dọc theo một đường sức điện một đoạn 0,6cm thì thực hiện công 9,6.10-18J. Bieát khoái löôïng vaø ñieän tích cuûa electron laàn löôït laø 9,1.10 –31 kg vaø – 1,6.10 –19 C.

a) Tính công mà lực điện sinh ra khi electron di chuyển tiếp một đoạn 0,4cm từ B đến C theo phương và chiều nói trên

b) Tính vận tốc của electron khi nó đến điểm trên

ĐS

Một điện tích q = -4.10-8C di chuyển trong một điện trường đều có cường đếu E = 1000V/m theo một đường gấp khúc ABC. Đoạn AB = 20cm và

., đoạn BC = 40cm.

. Vẽ hình. Tính công của lực điện:

AAB; ABC; AABC

5341620151130

d1

d2

A

C

B

00

d1

d2

A

C

B

ĐS

Cho 3 baûn kim loaïi phaúng A, B, C ñaët song song nhö hình veõ, d1 = 5 cm, d2 = 8 cm. Caùc baûn ñöôïc tích ñieän vaø ñieän tröôøng giöõa caùc baûn laø ñeàu, coù chieàu nhö hình veõ vôùi ñoä lôùn E1 = 4.104 V/m, E2 = 5.104 V/m. Choïn goác ñieän theá taïi baûn A. Tìm ñieän theá VB, VC cuûa 2 baûn B, C.

Ñs: – 2000 V ; 2000 V.

Một electron di chuyển được một đoạn 2 cm, dọc theo một đường sức điện, dưới tác dụng của lực điện, trong một điện trường đều có cường độ điện trường 4000 V/m.

a) Hãy tính công của lực điện trong qúa trình trên?

b) Tính động năng của electron ở cuối đoạn đường. Biết electron chuyển động không vận tốc đầu

ĐS

right51435000 Ba điểm A, B, C tạo thành một tam giác vuông tại C. AC = 4 cm, BC = 3 cm và nằm trong một điện trường đều. Vectơ cường độ điện trường

song song với AC, hướng từ A C và có độ lớn E = 5000V/m. Tính:

a. UAC, UCB, UAB.

b. Công của điện trường khi một electron (e) di chuyển từ A đến B ?

Đ s: 200v, 0v, 200v. - 3,2. 10-17 J.

52266856159500 Tam giác ABC vuông tại A được đặt trong điện trường đều

, = ABC = 600,

AB

. Biết BC = 6 cm, UBC= 120V.

a. Tìm UAC, UBA và cường độ điện trường E?

b. Đặt thêm ở C điện tích điểm q = 9. 10-10 C. Tìm cường độ điện trường

tổng hợp tại A. Đ s: UAC = 0V, UBA = 120V, E = 4000 V/m, E = 5000 V/m.

Một điện tích điểm q = -4. 10-8C di chuyển dọc theo chu vi của một tam giác MNP, vuông tại P, trong điện trường đều, có cường độ 200 v/m. Cạnh MN = 10 cm, MN

.NP = 8 cm. Môi trường là không khí. Tính công của lực điện trong các dịch chuyển sau của q:

a. từ M N.b. Từ N P.

c. Từ P M.d. Theo đường kín MNPM.

Đ s: AMN= -8. 10-7J. ANP= 5,12. 10-7J, APM = 2,88. 10-7J. AMNPM = 0J.

Một điện trường đều có cường độ E = 2500 V/m. Hai điểm A , B cách nhau 10 cm khi tính dọc theo đường sức. Tính công của lực điện trường thực hiện một điện tích q khi nó di chuyển từ A B ngược chiều đường sức. Giải bài toán khi:

a. q = - 10-6C. b. q = 10-6CĐ s: 25. 105J, -25. 105J.

Cho 3 bản kim loại phẳng A, B, C có tích điện và đặt song song như hình.

Cho d1 = 5 cm, d2= 8 cm. Coi điện trường giữa các bản là đều và có chiều

như hình vẽ. Cường độ điện trường tương ứng là E1 =4.104V/m ,

E2 = 5. 104V/m.

Tính điện thế của bản B và bản C nếu lấy gốc điện thế là điện thế bản A. d1 d2

Đ s: VB = -2000V. VC = 2000V.

Ba điểm A, B, C nằm trong điện trường đều sao cho

// CA. Cho AB AC và AB = 6 cm. AC = 8 cm.

a. Tính cường độ điện trường E, UAB và UBC. Biết UCD = 100V (D là trung điểm của AC)

b. Tính công của lực điện trường khi electron di chuyển từ B C, từ B D.

Đ s: 2500V/m,UAB= 0v, UBC = - 200v, ABC = 3,2. 10-17J. ABD= 1,6. 10-17J.

51435002984500 Điện tích q = 10-8 C di chuyển dọc theo cạnh của một tam giác đều ABC cạnh a = 10 cm trong điện trường đều có cường độ là 300 V/m.

// BC. Tính công của lực điện trường khi q dịch chuyển trên mỗi cạnh của tam giác.

Đ s: AAB = - 1,5. 10-7 J, ABC = 3. 10-7 J.513270516129000 ACA = -1,5. 10-7 J.

Điện tích q = 10-8 C di chuyển dọc theo cạnh của một tam giác đều MBC, mỗi cạnh 20 cm đặt trong điện trường đều

có hướng song song với BC và có cường độ là 3000 V/m. Tính công thực hiện để dịch chuyển điện tích q theo các cạnh MB, BC và CM của tam giác.

Đ s: AMB = -3J, ABC = 6 J, AMB = -3 J.

Giữa hai điểm B và C cách nhau một đoạn 0,2 m có một điện trường đều với đường sức hướng từ B C. Hiệu điện thế UBC = 12V. Tìm:

a. Cường độ điện trường giữa B cà C.

b. Công của lực điện khi một điện tích q = 2. 10-6 C đi từ B C.

Đ s: 60 V/m. 24 J.

Cho 3 bản kim loại phẳng tích điện A, B, C đặt song song như hình.

Điện trường giữa các bản là điện trường đều và có chiều như hình vẽ.Hai bản

A và B cách nhau một đoạn d1 = 5 cm, Hai bản B và C cách nhau một đoạn

d2 = 8 cm. Cường độ điện trường tương ứng là E1 =400 V/m ,

E2 = 600 V/m. Chọn gốc điện thế cùa bản A. Tính điện thế của bản B và của bản C. d1 d2

Đ s: VB = - 20V, VC = 28 V.

Một electron di chuyển được môt đoạn 1 cm, dọc theo một đường sức điện, dưới tác dụng của một lực điện trong một điện trường đều có cường độ 1000 V/m. Hãy xác định công của lực điện ?

Đ s: 1,6. 10-18 J.

Khi bay từ điểm M đến điểm N trong điện trường, electron tăng tốc, động năng tăng thêm 250eV.(biết rằng 1 eV = 1,6. 10-19J). Tìm UMN?

Đ s: - 250 V.

CHUYỂN ĐỘNG CỦA HẠT MANG ĐIỆN TRONG ĐIỆN TRƯỜNG.

-9842513779500

Phương Pháp Chung:

Khi hạt mang điện được thả tự do không vận tốc đầu trong một điện trường đều thì dưới tác dụng của lực điện , hạt mang điện chuyển động theo một đường thẳng song song với đưởng sức điện.

Nếu điện tích dương (q >0) thì hạt mang điện (q) sẽ chuyển động cùng chiều điện trường.

Nếu điện tích âm (q <0) thì hạt mang điện (q ) sẽ chuyển động ngược chiều điện trường.

Khi đó chuyển động của hạt mang điện là chuyển động thẳng biến đổi đều.

Ta áp dụng công thức: x = x0 +v0.t +

a.t2.

v = v0 + a.t , v2 – v02 = 2.a.s , s =

Khi electron bay vào điện trường với vận tốc ban đầu

vuông góc với các đường sức điện. E chịu tác dụng của lực điện không đổi có hướng vuông góc với

, chuyển động của e tương tự như chuyển động của một vật bị ném ngang trong trường trọng lực. Quỹ đạo của e là một phần của đường parapol.

Một e có vận tốc ban đầu vo = 3. 106 m/s chuyển động dọc theo chiều đường sức của một điện trường có cường độ điện trường E = 1250 V/m. Bỏ qua tác dụng của trọng trường, e chuyển động như thế nào?

Đ s: a = -2,2. 1014 m/s2, s= 2 cm.

Một e được bắn với vận tốc đầu 2. 10-6 m/s vào một điện trường đều theo phương vuông góc với đường sức điện. Cường độ điện trường là 100 V/m. Tính vận tốc của e khi nó chuyển động được 10-7 s trong điện trường. Điện tích của e là –1,6. 10-19C, khối lượng của e là 9,1. 10-31 kg.

Đ s: F = 1,6. 10-17 N. a = 1,76. 1013 m/s2 vy = 1, 76. 106 m/s, v = 2,66. 106 m/s.

Một e chuyển động với vận tốc ban đầu 104 m/s dọc theo đường sức của một điện trường đều được một quảng đường 10 cm thì dừng lại.

a. Xác định cường độ điện trường.

b. Tính gia tốc của e.

Đ s: 284. 10-5 V/m. 5. 107m/s2.

Một e chuyển động dọc theo đường sức của một điện trường đều có cường độ 364 V/m. e xuất phát từ điểm M với vận tốc 3,2. 106 m/s,Hỏi:

a. e đi được quảng đường dài bao nhiêu thì vận tốc của nó bằng 0 ?

b. Sau bao lâu kể từ lúc xuất phát e trở về điểm M ?

Đ s: 0,08 m, 0,1 s.

Một e được bắn với vận tốc đầu 4. 107 m/s vào một điện trường đều theo phương vuông góc với các đường sức điện. Cường độ điện trường là 103 V/m. Tính:

a. Gia tốc của e.

b. Vận tốc của e khi nó chuyển động được 2. 10-7 s trong điện trường.

Đ s: 3,52. 1014 m/s2. 8,1. 107 m/s.

Một protôn bay theo phương của đường sức điện. Lúc protôn ở điểm A thì vận tốc của nó là 2,5. 104 m/s. Khi bay đến B vận tốc của protôn bằng 0. Điện thế tại A bằng 500 V, Hỏi điện thế tại B ? cho biết protôn có khối lượng 1,67. 10-27 kg, có điện tích 1,6. 10-19 C.

Đ s: 503,3 V.

Bài tập nâng cao

Một quả cầu khối lượng 10 g, được treo vào một sợi chỉ cách điện. Quả cầu mang điện tích

q1= 0,1

. Đưa quả cầu thứ 2 mang điện tích q2 lại gần thì quả cầu thứ nhất lệch khỏi vị trí lúc đầu, dây treo hợp với đường thẳng đứng một góc

=300. Khi đó 2 quả cầu nằm trên cùng một mặt phẳng nằm ngang và cách nhau 3 cm. Tìm độ lớn của q2 và lực căng của dây treo? g=10m/s2

HD: F=P.tan

; P=T.cos

; ĐS: Dộ lớn của q2=0,058

; T=0,115 N

Hai điện tích điểm q1=-9.10-5C và q2=4.10-5C nằm cố định tại hai điểm AB cách nhau 20 cm trong chân không.

1) Tính cường độ điện trường tại điểm M nằm trên đường trung trực của AB cách A 20 cm

2) Tìm vị trí tại đó CĐĐT bằng không . Hỏi phải đặt một điện tích q0 ở đâu để nó nằm cân bằng? ĐS: Cách q2 40 cm

Một e di chuyển một đoạn 0,6 cm từ điểm M đến điểm N dọc theo một đường sức điện của 1 điện trường đều thì lực điện sinh công 9,6.10-18J

1) Tính công mà lực điện sinh ra khi e di chuyển tiếp 0,4 cm từ điểm N đến điểm P theo phương và chiều nói trên?

2) Tính vận tốc của e khi nó tới P. Biết vận tốc của e tại M bằng không

HD: Ta dùng công thức: AMN =q.E.

vì AMN>0; q<0; E>0 nên

<0 tức là e đi ngược chiều đường sức.Với

=- 0,006 m ta tính được E suy ra ANP= q.E.

= 6,4.10-18 J

Dùng ĐL động năng ta tính được vP= 5,93.106m/s

Bắn một e với vận tốc ban đầu v0 vào điện trường đều giữa hai bản kim loại phẳng song song,nằm ngang theo phương vuông góc với đường sức của điện trường. Electrôn bay vào khoảng chính giữa 2 bản. Hiệu điện thế giữa 2 bản là U

1) Biết e bay ra khỏi điện trường tại điểm nằm sát mép một bản. Viết biểu thức tính công của lực điện trong sự dịch chuyển cuả e trong điện trường

2) Viết công thức tính động năng của e khi bắt đầu ra khỏi điện trường

HD: 1) Ta nhận thấy e phải lệch về phía bản dương. Gọi d là khoảng cách giữa 2 bản

A=q.E.(-d/2)=q.(-U/2) với q<0

2) Dùng định lí động năng: W2-W1=A W2= (m.v02- e.U)/2

Một hạt mang điện tích q=+1,6.10-19C ; khối lượng m=1,67.10-27kg chuyển động trong một điện trường. Lúc hạt ở điểm A nó có vận tốc là 2,5.104 m/s. Khi bay đến B thì nó dừng lại. Biết điện thế tại B là 503,3 V. Tính điện thế tại A ( ĐS: VA= 500 V)

HD:

Cho 2 bản kim loại phẳng có độ dài l=5 cm đặt nằm ngang song song với nhau,cách nhau d=2 cm. Hiệu điện thế giữa 2 bản là 910V. Một e bay theo phương ngang vào giữa 2 bản với vận tốc ban đầu v0=5.107 m/s. Biết e ra khỏi được điện trường. Bỏ qua tác dụng của trọng trường

1) Viết ptrình quĩ đạo của e trong điện trường

2) Tính thời gian e đi trong điện trường? Vận tốc của nó tại điểm bắt đầu ra khỏi điện trường?

3) Tính độ lệch của e khỏi phương ban đầu khi ra khỏi điện trường? ( ĐS: 0,4 cm)

Ba điểm A,B,C tạo thành một tam giác vuông (vuông ở A); AC= 4 cm; AB=3 cm nằm trong một điện trường đều có

song song với cạnh CA, chiều từ C đến A. Điểm D là trung điểm của AC.

1) Biết UCD=100 V. Tính E, UAB; UBC ( ĐS: 5000V/m; UBC=-200 V; UAB=0)

2) Tính công của lực điện khi một e di chuyển :

a) Từ C đến Db) Từ C đến Bc) Từ B đến A

HD: Dùng các công thức: AMN=q.UMN; E= UMN/

; UMN=VM-VN

Một hạt bụi mang điện có khối lượng m=10-11g nằm cân bằng giữa 2 bản của 1 tụ điện phẳng. Khoảng cách giữa 2 bản là d=0,5 cm. Chiếu ánh sáng tử ngoại vào hạt bụi. Do mất một phần điện tích,hạt bụi sẽ mất cân bằng. Để thiết lập lại cân bằng người ta phải tăng hiệu điện thế giữa 2 bản lên một lượng

=34V. Tính điện lượng đã mất đi biết ban đầu hđt giữa 2 bản là 306,3V

HD: Lúc đầu: m.g=F=q.U/d (1); Sau đó (q-

).(U+

)/d = m.g (2).

Từ (1) và (2) ta được

Giữa 2 bản của tụ điện đặt nằm ngang cách nhau d=40 cm có một điện trường đều E=60V/m. Một hạt bụi có khối lượng m=3g và điện tích q=8.10-5C bắt đầu chuyển động từ trạng thái nghỉ từ bản tích điện dương về phía tấm tích điện âm. Bỏ qua ảnh hưởng của trọng trường. Xác định vận tốc của hạt tại điểm chính giữa của tụ điện ĐS: 0,8 m/s

HD: Tính a theo ĐL 2 sau đó dùng công thức của chuyển động biến đổi đều

404876089535

E1

E2

00

E1

E2

Cho 3 bản kim loại phẳng A,B,C đặt song song với nhau,tích điện đều cách nhau các khoảng d1=2,5 cm; d2=4 cm.Biết CĐĐT giữa các bản là đều có độ lớn E1=8.104V/m; E2=105V/m có chiều như hình vẽ. Nối bản A với đất.

5713095200025

C

00

C

4684395200025

B

00

B

4051300200025

A

00

A

Tính điện thế của bản B và C

HD: VA-VB=E1.d1 VB; VC-VB=E2.d2 VC=2000 V

Một quả cầu tích điện khối lượng m=0,1 g nằm cân bằng giữa 2 bản tụ điện phẳng đặt thẳng đứng cách nhau d=1cm. Hiệu điện thế giữa 2 bản là U. Góc lệch của dây treo so với phương thẳng đứng là 100. Điện tích của quả cầu là 1,3.10-9C. Tìm U (cho g=10m/s2) ĐS: 1000 V

Hai quả cầu giống nhau bằng kim loại tích điện trái dấu đặt cách nhau 20 cm chúng hút nhau bằng 1 lực F1=4.10-3N. Cho 2 quả cầu tiếp xúc với nhau sau đó lại tách chúng ra vị trí cũ. Khi đó 2 quả cầu đẩy nhau bởi 1 lực F2=2,25.10-3N. Xác định điện tích của mỗi quả cầu trước khi cho chúng tiếp xúc nhau.

Tại các đỉnh A,B,C của 1 hình vuông ABCD cạnh a=1,5 cm lần lượt đặt cố định q1,q2,q3

Biết q2=4.10-6C và CĐĐT tổng hợp tại D bằng không. Tính q1, q3

(ĐS: q1=q3=-1,4.10-6C)

2) Tìm CĐĐT tổng hợp tại tâm O của hình vuông (3,2.108 V/m)

I. Tụ điện

1. Tụ điện là gì ?

69723047752000

- Tụ điện là một hệ hai vật dẫn (gọi là hai bản của tụ điện) đặt gần nhau và ngăn cách nhau bằng một lớp cách điện. Nó dùng để chứa điện tích.

- Kí hiệu :

_Tụ điện phẳng gồm 2 bản kim loại phẳng đặt song song, đối diện ngăn cách nhau bởi một lớp điện môi

2. Cách tích điện cho tụ điện

Nối 2 bản của tụ điện vào 2 cực của nguồn điện Bản nối với cực dương sẽ tích điện dương, bản nối với cực âm sẽ tích điện âm.

Độ lớn điện tích trên hai bản bằng nhau. Điện tích của tụ là điện tích của bản dương.

II. Điện dung của tụ điện

1. Định nghĩa

Điện dung của tụ điện là đại lượng đặc trưng cho khả năng tích điện của tụ điện ở một hiệu điện thế nhất định. Nó được xác định bằng thương số của điện tích của tụ điện và hiệu điện thế giữa hai bản của nó.

Q = CU

C : Điện dung (F).

Q : Điện tích (C).

U : Hiệu điện thế (V).

2. Đơn vị điện dung là Fara (F)

- ước của Fara là :

+ 1 micrôfara (F) = 10–6 (F).

+ 1 nanôfara (nF) = 10–9 (F).

+ 1 picôfara (pF) = 10–12 (F)

3. Các loại tụ điện

- Tụ điện được ứng dụng rất nhiều trong kĩ thuật điện và vô tuyến điện. Tuỳ theo tên của lớp điện môi và công dụng của chúng mà tụ điện có tên khác nhau: tụ không khí, tụ giấy, tụ mica, tụ sứ, tụ hóa học,… tụ xoay

_Trên mỗi tụ điện thường có ghi 2 số liệu: điện dung và hiệu điện thế giới hạn đặt vào tụ

4.Ghép tụ điện

Để có tụ điện với điện dung thích hợp và hiệu điện thế thích hợp thì phải ghép các tụ điện thành bộ tụ điện

Ghép song song:

8921752476500UAB= U1 = U2

qAB = q1 + q2

CAB = C1 + C2

Ghép nối tiếp

107569017018000UAB = U1 + U2

qAB = q1 = q2

5. Năng lượng của điện trường trong tụ điện

Khi tụ tích điện thì điện trường trong tụ điện sẽ dự trữ một năng lượng. Đó là năng lượng điện trường.

W(J); Q(C); U(V); C(F)

Câu hỏi:

1)Tụ

điện là gì, nêu cấu tạo của tụ điện phẳng, nêu ý nghĩa các số ghi trên tụ điện (2

F – 350V)?

2)Điện dung của tụ điện: Phát biểu định nghĩa, viết công thức, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức. Viết công thức tính điện dung của bộ tụ gồm 2 tụ ghép song song và nối tiếp.

3)Năng lượng của tụ điện tích điện là dạng năng lượng gì? Viết công thức và đơn vị các đại lượng trong công thức năng lượng của tụ điện?

Bài tập: (chỉ để tham khảo)

1. Treân voû cuûa moät tuï ñieän coù ghi giaù trò 20

F – 200 V. Ngöôøi ta noái hai baûn tuï vaøo moät hieäu ñieän theá 120 V.

a. Tính ñieän tích cuûa tuï ñieän vaø naêng löôïng cuûa tuï ñieän khi maéc vaøo hieäu ñieän theá treân.

b. Tính ñieän tích toái ña maø tuï naøy coù theå tích ñöôïc.

Ñs: 2,4.10 – 3 C; 0,144 J ; 4.10 – 3 C

3. Hai tuï ñieän coù ñieän dung laø C1 = 2

F vaø C2 = 3

F ñöôïc maéc noái tieáp vôùi nhau vaø maéc vaøo nguoàn ñieän coù hieäu ñieän theá 50V.

a. Tính ñieän dung cuûa boä tuï.

b. Tính ñieän tích vaø hieäu ñieän theá cuûa moãi tuï ñieän.

Ñs: C = 1,2

F; Q1 = Q2 = 60

F; U1 = 30 V; U2 = 20 V.

4. Hai tuï ñieän coù ñieän dung C1 vaø C2. Ñieän dung töông ñöông cuûa hai tuï khi chuùng maéc noái tieáp vaø khi maéc song song vôùi nhau laàn löôït coù giaù trò laø 2 nF vaø 9 nF. Tìm giaù trò cuûa C1 vaø C2. Bieát raèng C1 > C2.

468439583820

C1

C3

C2

B

A

00

C1

C3

C2

B

A

Ñs: C1 = 6 nF vaø C2 = 3 nF.

5. Coù 3 tuï ñieän C1 = 2

F; C2 = C3 = 1

F maéc nhö hình veõ:

a. Tính ñieän dung CAB cuûa boä tuï?

b. Maéc hai ñaàu A, B vaøo 2 cöïc cuûa nguoàn ñieän coù hieäu ñieän theá 4V. tính ñieän tích cuûa caùc tuï ñieän ?

Ñs: 2,5F; 8C ; 2C.

6. Coù 3 tuï ñieän C1 = 10

F; C2 = 5

F; C3 = 4

F maéc nhö hình veõ: UAB = 38V.

a. Tính ñieän dung C cuûa boä tuï, ñieän tích vaø hieäu ñieän theá treân caùc tuï ?

b. Tuï C3 bò “ñaùnh thuûng”. Tìm ñieän tích vaø hieäu ñieän theá cuûa tuï C1.

Ñs : a. 3,16F; 8.10-5 C; 4.10-5 C; 1,2.10-4 C; b. 3,8.10-4C ; 38V

4789170115570

C1

C2

C3

C4

B

A

M

N

00

C1

C2

C3

C4

B

A

M

N

7. Cho boä tuï nhö hình veõ: C1 = 2

F; C2 = 3

F; C3 = 6

F; C4 = 12

F; UAB = 80 V. Tính:

a. naêng löôïng cuûa boä tuï CAB ?

b. hieäu ñieän theá giöõa M vaø N ?

Ñs: 5,33 V.

4914900132080

C1

C2

C3

C4

B

A

M

N

00

C1

C2

C3

C4

B

A

M

N

8.

Cho C1

= 1

F; C2 = 3

F; C3 = 4

F; C4 = 2

F; UAB = 24 V.

a. Tính ñieän tích cuûa caùc tuï khi K môû.

b. Tìm ñieän löôïng qua khoùa K khi K ñoùng vaø cho bieát electron ñi töø M ñeán N hay ngöôïc laïi.

Ñs: 18

C; 32

C; 10

C ; töø M ñeán N.

9. Moät tuï ñieän phaúng khoâng khí coù ñieän dung 50 pF vaø khoaûng caùch giöõa 2 baûn laø 1,2 mm. Tích ñieän cho tuï ñieän döôùi hieäu ñieän theá 12V.

a/ Tính ñieän tích cuûa tuï ñieän.

b/ Tuï ñieän coù theå tích ñöôïc ñieän tích toái ña bao nhieâu? Bieát raèng khi cöôøng ñoä ñieän tröôøng trong khoâng khí leân ñeán 1,5.104 V/m thì khoâng khí seõ trôû thaønh daãn ñieän.

I. Dòng điện:

a) Dòng điện:

Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng.

Trong kim loại dòng điện là dòng có hướng của electron tự do.

b) Chiều dòng điện:

Chiều dòng điện là chiều dịch chuyển của các điện tích dương (quy ước)

Trong kim loại chiều dòng điện ngược chiều dịch chuyển các electron tự do.

c) Các tác dụng của của dòng điện

Dòng điện có tác dụng nhiệt, tác dụng hóa học, tác dụng sinh lí, tác dụng từ

Trong đó, tác dụng đặc trưng của dòng điện là tác dụng từ.

II. Cường độ dòng điện. Dòng điện không đổi

1. Cường độ dòng điện

Cường độ dòng điện là đại lượng đặc trưng cho tác dụng mạnh, yếu của dòng điện. Nó được xác định bằng thương số của điện lượng q dịch chuyển qua tiết diện thẳng của vật dẫn trong khoảng thời gian t và khoảng thời gian đó.

I =

I: Cường độ dòng điện trung bình (A)

* Nếu

t rất nhỏ, ta có cường độ tức thời

2. Dòng điện không đổi: Là dòng điện có chiều và cường độ không thay đổi theo thời gian.

I : Cường độ dòng điện không đổi (A) .

q: Điện lượng chuyển qua tiết diện thẳng của vật dẫn trong khoảng thời gian t (C).

t : Thời gian dòng điện chạy qua vật dẫn (s).

3. Đơn vị cường độ dòng điện là ampe (A)

III. Nguồn điện

1. Điều kiện để có dòng điện

Điều kiện để có dòng điện là phải có một hiệu điện thế đặt vào hai đầu vật dẫn điện.

2. Nguồn điện

Nguồn điện là thiết bị tạo ra và duy trì hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn điện.

Bên trong nguồn điện có các lực lạ làm nhiệm vụ tách các electron ra khỏi nguyên tử và di chuyển các electron và ion ra khỏi mỗi cực của nguồn: cực âm (luôn thiếu electron), cực dương (thiếu hoặc ít electron hơn cực kia)

565785064770

E,r

00

E,r

Kí hiệu nguồn điện

529653510985500

Mỗi nguồn điện đặc trưng hai đại lượng:

Suất điện động và điện trở trong r

IV. Suất điện động của nguồn điện

1. Công của nguồn điện

Công của các lực lạ thực hiện làm dịch chuyển các điện tích qua nguồn được gọi là công của nguồn điện.

Nguồn điện là một nguồn năng lượng, vì nó có khả năng thực hiện công khi dịch chuyển các điện tích dương bên trong nguồn điện ngược chiều điện trường, hoặc các điện tích âm bên trong nguồn điện cùng chiều điện trường.

2. Suất điện động của nguồn điện

a) Định nghĩa

Suất điện động của nguồn điện là đại lượng đặc trưng cho khả năng thực hiện công của nguồn điện và được đo bằng thương số giữa công (A) của các lực lạ thực hiện khi di chuyển một điện tích dương (q) bên trong nguồn điện ngược chiều điện trường và độ lớn của điện tích (q) đó.

b) Công thức

E : Suất điện động (V)

A : Công (J)

q : Điện tích (C)

Số Vôn ghi trên mỗi nguồn điện cho biết trị số suất điện động của nguồn điện đó

V. Pin và acquy

1. Pin điện hóa

Cấu tạo chung: Gồm hai cực có bản chất hóa học khác nhau được ngâm trong chất điện phân (dung dịch axit, bazơ hoặc muối)

a) Pin Vôn-ta (Volta)

Nguồn điện được chế tạo đầu tiên sinh ra dòng điện được duy trì khá lâu là pin Vôn-ta. Gồm thanh kẽm (Zn) và thanh đồng (Cu) nhúng trong dung dịch axit sunfuric loãng (H2SO4 ). Suất điện động là 1,1V

b) Pin Lơ-clan-sê (Leclanché)

2. Acquy

a) Acquy chì axit gồm: bản cực dương bằng chì đioxit (PbO2) và cực âm bằng chì (Pb), chất điện phân là dung dịch axit sunfuric loãng (H2SO4). Suất điện động 2V khi suất điện động giảm xuống 1,85V thì phải nạp điện lại cho acquy

+ Hoạt động của acquy : hoạt động dựa trên phản ứng hóa học thuận nghịch : nó tích trữ năng lượng dưới dạng hóa năng (lúc nạp), để rồi giải phóng năng lượng ấy dưới dạng điện năng (lúc phát điện).

+ Dung lượng của acquy : Dung lượng của acquy là điện lượng lớn nhất mà acquy có thể cung cấp được khi nó phát điện. Dung lượng của acquy được đo bằng ampe.giờ (kí hiệu A.h). Ampe.giờ là điện lượng do dòng điện có cường độ 1 A tải đi trong một giờ : 1 A.h = 3600 C.

b) Acquy kiềm

Câu hỏi

1)Dòng điện là gì? Định nghĩa cường độ dòng điện (Công thức, đơn vị). Thế nào là dòng điện không đổi? Điều kiện để có dòng điện?

2)Nguồn điện là gì? Nêu 2 đại lượng đặc trưng của nguồn điện. Suất điện động của nguồn điện: định nghĩa, công thức, tên gọi và đơn vị các đại lượng trong công thức?

3) Trong pin và ăcquy năng lượng được chuyển hoá như thế nào khi hoạt động?

BÀI TẬP

3429004000500

Dạng 1: CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN, SUẤT ĐIỆN ĐỘNG CỦA NGUỒN ĐIỆN.

Tính cường độ dòng điện, số electron N đi qua một đoạn mạch.

Dùng các công thức I =

(q là điện lượng dịch chuyển qua đoạn mạch)

N =

(

= 1,6. 10-19 C)

Tính suất điện động hoặc điện năng tích lũy của nguồn điện.

Dùng công thức

(

là suất điện động của nguồn điện, đơn vị là Vôn (V) )

Trong khoaûng thôøi gian 10 giaây coù moät löôïng ñieän tích 36 C dòch chuyeån qua tieát dieän thaúng cuûa daây daãn kim loaïi. Tính soá electron chuyeån qua tieát dieän thaúng trong moãi giaây ? Ñieän tích cuûa moät Electron laø – 1,6.10 – 19 C.

Ñs: 2,25.1019 electron

Moät acquy coù suaát ñieän ñoäng laø 6V vaø saûn ra moät coâng 360 J khi dòch chuyeån moät löôïng ñieän tích beân trong vaø khi noù phaùt ñang phaùt ñieän.

a. Tính löôïng ñieän tích dòch chuyeån naøy.

b. Tính cöôøng ñoä doøng ñieän chaïy qua acquy khi löôïng ñieän tích naøy dòch chuyeån trong thôøi gian 5 phuùt.

Ñs: 60 C; 0,2 A

Cöôøng ñoä doøng ñieän khoâng ñoåi chaïy qua daây toùc cuûa moät boùng ñeøn laø 0,25 A. Ñieän tích cuûa moät electron laø q = – 1,6.10 – 19 C.

a. Tính soá electron dòch chuyeån qua tieát dieän thaúng cuûa daây toùc trong thôøi gian 1 phuùt.

b. Tính soá electron dòch chuyeån qua tieát dieän thaúng cuûa daây toùc trong thôøi gian noùi treân. Ñs: 15C; 9,375.1019 electron

Suaát ñieän ñoäng cuûa moät acquy laø 6 V. Tính coâng cuûa löïc laï khi dòch chuyeån löôïng ñieän tích laø 0,8 C beân trong nguoàn ñieän töø cöïc aâm tôùi cöïc döông cuûa noù.

Ñs:4,8 J

Coâng cuûa löïc laï laøm dòch chuyeån moät löôïng ñieän tích 7.10 –2 C baèng 840 mJ giöõa hai cöïc cuûa moät nguoàn ñieän. Tính suaát ñieän ñoäng cuûa cuûa nguoàn ñieän naøy.

Ñs: 12 V

Moät pin coù suaát ñieän ñoäng laø 1,5 V, coâng cuûa pin naøy saûn ra khi dòch chuyeån moät löôïng ñieän tích qua daây thaúng laø 270 J. Tính löôïng ñieän tích naøy ñaõ dòch chuyeån.

Ñs: 180 C

Cường độ dòng điện chạy qua dây tóc bóng đèn là I = 0,5 A.

a. Tính điện lượng dịch chuyển qua tiết diện thẳng của dây tóc trong 10 phút ?

b. Tính số electron dịch chuyển qua tiết diện thẳng của dây tóc trong khoảng thời gian trên ?

Đ s: 300 C, 18,75. 1020 hạt e.

Suất điện động của một nguồn điện là 12 V. Tính công của lực lạ khi dịch chuyển một lượng điện tích là 0,5 C bên trong nguồn điện từ cực âm đến cực dương của nó ?

Đ s: 6 J.

Tính suất điện động của nguồn điện. Biết rằng khi dịch chuyển một lượng điện tích 3. 10-3 C giữa hai cực bên trong nguồn điện thì lực lạ thực hiện một công là 9 mJ.

Đ s: 3 V.

Suất điện động của một acquy là 6 V. Tính công của lực lạ khi dịch chuyển một lượng điện tích là 0,16 C bên trong acquy từ cực âm đến cực dương của nó ?

Đ s: 0,96 J.

Tính điện lượng và số electron dịch chuyển qua tiết diện ngang của một dây dẫn trong một phút. Biết dòng điện có cường độ là 0,2 A.

Đ s: 12 C, 0,75. 1020 hạt e.

Một bộ pin của một thiết bị điện có thể cung cấp một dòng điện 2 A liên tục trong 1 giờ thì phải nạp lại.

a. Nếu bộ pin trên được sử dụng liên tục trong 4 giờ ở chế độ tiết kiệm năng lượng thì phải nạp lại. Tính cường độ dòng điện mà bộ pin này có thể cung cấp?

b. Tính suất điện động của bộ pin này nếu trong thời gian 1 giờ nó sinh ra một công là 72 KJ.

Đ s: 0,5 A, 10 V.

Trong 5 giây lượng điện tích dịch chuyển qua tiết diện thẳng của một dây dẫn là 4,5 C. Cường độ dòng điện chạy qua dây dẫn là bao nhiêu ?

Đ s: 0,9 A.

I. Điện năng tiêu thụ và công suất điện

1. Điện năng tiêu thụ của đoạn mạch

Điện năng mà một đoạn mạch tiêu thụ khi có dòng điện chạy qua để chuyển hóa thành các dạng năng lượng khác là do công của lực điện trường thực hiện khi dịch chuyển có hướng các điện tích. Được đo bằng tích của hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch với cường độ dòng điện và thời gian dòng điện chạy qua đoạn mạch đó.

A = q U = U I t .

A: Công (J).

q : Điện tích (C).

U: Hiệu điện thế (V).

t : Thời gian dòng điện chạy qua đoạn mạch (s).

2. Công suất điện

Công suất điện của một đoạn mạch là công suất tiêu thụ điện năng của đoạn mạch đó và có trị số bằng điện năng mà đoạn mạch tiêu thụ trong một đơn vị thời gian, hoặc bằng tích của hiệu điện thế giữa hai đầu đoạn mạch và cường độ dòng điện chạy qua đoạn mạch đó

P =

= UI

U: Hiệu điện thế (V)I: Cường độ dòng điện (A)P: Công suất (W)

II. Công suất tỏa nhiệt của vật dẫn khi có dòng điện chạy qua

1. Định luật Jun-Len-xơ

Nhiệt lượng toả ra ở một vật dẫn tỉ lệ thuận với điện trở của vật dẫn, với bình phương cường độ dòng điện và với thời gian dòng điện chạy qua vật dẫn đó.

Q = R I2 t

Q : nhiệt lượng (J)

R : Điện trở ( )

I : Cường độ dòng điện (A )

t : Thời gian (t)

2. Công suất tỏa nhiệt của vật dẫn khi có dòng điện chạy qua

Công suất tỏa nhiệt P ở vật dẫn khi có dòng điện chạy qua đặc trưng cho tốc độ tỏa nhiệt của vật dẫn đó và được xác định bằng nhiệt lượng tỏa ra ở vật dẫn trong một đơn vị thời gian.

P =

=

P [w]; U [v]; I [A]; R [

]

III. Công và công suất của nguồn điện

1. Công của nguồn điện (công của lực lạ bên trong nguồn điện):

Công của nguồn điện bằng điện năng tiêu thụ trong toàn mạch.

Ang= Eq = EIt

E : suất điện động (V); I: cường độ dòng điện (A); t: thời gian (s)

2. Công suất của nguồn điện

Công suất của nguồn điện bằng công suất tiêu thụ điện năng của toàn mạch.

Png

= EI

Câu hỏi:

1)Điện năng mà một đoạn mạch tiêu thụ là do công của lực nào thực hiện? Điện năng tiêu thụ và công suất điện của đoạn mạch khi có dòng điện chạy qua: phát biểu, viết công thức, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức.

2) Định luật Jun-lenx: phát biểu viết công thức, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức

3)Công của nguồn điện có mối liên hệ gì với điện năng tiêu thụ trong mạch điện kín. Viết công thức tính công và công suất của nguồn điện

BÀI TẬP

- Ở chủ đề này, các câu hỏi và bài tập chủ yếu về: Tính điện năng tiêu thụ và công suất điện của một đoạn mạch. Tính công suất tỏa nhiệt và nhiệt lượng tỏa ra trên một vật dẫn. Tính công và công suất của nguồn điện.

- Cần lưu ý những vấn đề sau:

+ Trong các công thức tính công, tính nhiệt lượng: Để có công, nhiệt lượng tính ra có đơn vị là Jun (J) cần chú ý đổi đơn vị thời gian ra giây (s).

+ Mạch điện có bóng đèn: Rđ =

( Coi như điện trở không phụ thuộc vào hiệu điện thế đặt vào đèn, không thay đổi theo nhiệt độ.)

Nếu đèn sáng bình thường thì Ithực = Iđm (Lúc này cũng có Uthực = Uđm; Pthực = P đm )

Nếu Ithực < Iđm thì đèn mờ hơn bình thường.

Nếu Ithực > Iđm thì đèn sáng hơn bình thường.

VẬN DỤNG ĐỊNH LUẬT JUN-LENXƠ. CÔNG SUẤT ĐIỆN.

1143004064000

Ap dụng công thức:

Công và công suất của dòng điện ở đoạn mạch: A = U.I.t , P =

Định luật Jun-LenXơ: Q = R.I2.t hay Q=

Công suất của dụng cụ tiêu thụ điện: P = U.I = R.I2 =

46672502921000

Cho mạch điện như hình, trong đó U = 9V, R1 = 1,5 . Biết hiệu điện thế hai đầu R2 = 6v. Tính nhiệt lượng tỏa ra trên R2 trong 2 phút ?

Đ s: 1440 J.

Có hai điện trở mắc giữa hai điểm có hiệu điện thế 12 V.

409829027940000Khi R1 nối tiếp R2 thì công suất của mạch là 4 W. Khi R1 mắc song song R2 thì công suất mạch là 18 W. Hãy xác định R1 và R2 ? Đ s: R1 = 24 , R2 = 12 , hoặc ngược lại.

Hai bóng đèn Đ1 ghi 6v – 3 W và Đ2 ghi 6V - 4,5 W được

mắc vào mạch điện như hình vẽ. Nguồn điện có hiệu điện thế Đ

U không thay đổi.Đ2

a. Biết ban đầu biến trở Rb ở vị trí sao cho 2 đèn sáng Rb

bình thường. Tìm điện trở của biến trở lúc này ? Trên mạch

điện, đâu là Đ1, đâu là Đ2 ?

b. Giả sử từ vị trí ban đầu ta di chuyển biến trở con

chạy sang phải một chút thì độ sáng các đèn thay đổi thế nào ?Đ s: Rb = 24

5122545762000Cho mạch điện thắp sáng đèn như hình, Nguồn có suất điện động 12V. Đ

Đèn loại 6 V – 3 W. Điều chỉnh R để đèn sáng bình thường. Tính công của

nguồn điện trong khoảng thời gian 1h ? Tính hiệu suất của mạch chứa đèn

khi sáng bình thường ? Đ s: 21600 J, 50 %.

424116515938500Để loại bóng đèn loại 120 V – 60 W sáng bình thường ở mạng điện có hiệu đện thế 220V, người ta mắc nối tiếp với nó một điện trở phụ R. Tính R ?Đ s: 200

Cho mạch điện như hình với U = 9V, R1 = 1,5 , R2 = 6 . R3

Biết cường độ dòng điện qua R3 là 1 A. R1 R2

a. Tìm R3 ?

b. Tính nhiệt lượng tỏa ra trên R2 trong 2 phút ?

c. Tính công suất của đoạn mạch chứa R1 ?Đ s: 6 , 720 J, 6 W.

Một quạt điện được sử dụng dưới hiệu điện thế 220 V thì dòng điện chạy qua quạt có cường độ là 5 A.

a. Tính nhiệt lượng mà quạt tỏa ra trong 30 phút theo đơn vị Jun ?

b. Tính tiền điện phải trả cho việc sử dụng quạt trong 30 ngày, mỗi ngày sử dụng 30 phút, biết giá điện là 600 đồng / Kwh. (Biết 1 wh = 3600 J, 1 Kwh = 3600 KJ).

Đ s: 1980000 J. (hay 0,55 kw). 9900 đồng.

Một ấm điện có hai dây dẫn R1 và R2 để đun nước. Nếu dùng dây R1 thì nước trong ấm sẽ sôi sau khoảng thời gian 40 phút. Còn nếu dùng dây R2 thì nước sẽ sôi sau 60 phút. Vậy nếu dùng cả hai dây đó mắc song song thì ấm nước sẽ sôi sau khoảng thời gian là bao nhiêu ? (Coi điện trở của dây thay đổi không đáng kể theo nhiệt độ.)

Đ s: 24 phút.

40005002286000Ba điện trở giống nhau được mắc như hình, nếu công suất tiêu thụ trên điện trở (1) là 3 W thì công suất toàn mạch là bao nhiêu ?

Đ s: 18 W.

40767009588500 Ba điện trở có trị số R, 2 R, 3 R mắc như hình vẽ. Nếu công suất của điện trở (1) là 8 W thì công suất của điện trở (3) là bao nhiêu ?

Đ s: 54 W.

Cho doøng ñieän khoâng ñoåi coù cöôøng ñoä 2 A chaïy qua moät vaät daãn trong khoaûng thôøi gian 30 phuùt, hieäu ñieän theá ôû hai ñaàu vaät daãu naøy laø 12V. Tính ñieän naêng tieâu thuï vaø coâng suaát ñieän cuûa vaät daãn.

Ñs: 43,2 kJ ; 24 W

Cho doøng ñieän khoâng ñoåi coù cöôøng ñoä 2,5 A chaïy qua moät ñieän trôû R trong thôøi gian 5 phuùt thì ñieän naêng tieâu thuï cuûa R laø 3750J. Tính coâng suaát ñieän, hieäu ñieän theá ôû hai ñaàu R vaø giaù trò cuûa R.

Ñs: 12,5 W ; 5 V ; 2

Coâng suaát ñieän vaø ñieän naêng tieâu thuï cuûa moät vaät daãn coù giaù trò laàn löôït laø 48 W vaø 72 kJ. Tính thôøi gian vaø cöôøng ñoä doøng ñieän chaïy qua vaät daãn, bieát hieäu ñieän theá giöõa hai ñaàu vaät daãn laø 12 V.

Ñs: 4 A; 25 phuùt

Moät boùng ñeøn (220V – 100W) ñöôïc maéc vaøo hieäu ñieän theá 110V.

a. Ñoä saùng ñeøn nhö theá naøo? vì sao?

b. Tính ñieän trôû vaø coâng suaát tieâu thuï cuûa boùng ñeøn.

c. Tính nhieät löôïng toûa ra cuûa boùng ñeøn trong 10 phuùt.

Ñs: saùng môø; 484

; 25 W; 15 kJ

Ñeå boùng ñeøn Ñ (120V – 60W) saùng bình thöôøng ôû maïng ñieän coù hieäu ñieän theá 220 V thì phaûi maéc noái tieáp ñeøn vôùi moät ñieän trôû R.

a. Tính cöôøng ñoä doøng ñieän qua boùng ñeøn.

b. Tính giaù trò cuûa R vaø coâng suaát toûa nhieät treân R.

Moät baøn laø ñieän khi söû duïng hieäu ñieän theá 220V thì doøng ñieän chaïy qua baøn laø coù cöôøng ñoä laø 5A. Tính:

a. nhieät löôïng do baøn laø toûa ra trong 10 phuùt theo ñôn vò J.

b. tieàn ñieän phaûi traû cho vieäc söû duïng baøn laø naøy trong 30 ngaøy, bieát moãi ngaøy söû duïng trong 15 phuùt vaø giaù tieàn ñieän laø 700ñ/kW.h.

Ñeå boùng ñeøn loaïi 120 V – 60 W saùng bình thöôøng ôû maïng ñieän coù hieäu ñieän theá laø 220 V , ngöôøi ta phaûi maéc noái tieáp vôùi boùng ñeøn 1 ñieän trôû coù giaù trò laø bao nhieâu ?

Moät beáp ñieän coù coâng suaát tieâu thuï 1 kW ñöôïc duøng ôû maïng ñieän 220V. Tính ñieän trôû cuûa beáp ñieän vaø ñieän naêng tieâu thuï cuûa beáp trong 30 phuùt (tính theo kW.h).

Toàn mạch là mạch điện kín đơn giản nhất gồm nguồn điện có suất điện động E, điện trở trong r và điện trở tương đương mạch ngoài RN mắc vào hai cực của nguồn điện như hình vẽ

II. Định luật Om đối với toàn mạch

Cường độ dòng điện chạy trong mạch điện kín tỉ lệ thuận với suất điện động của nguồn điện và tỉ lệ nghịch với điện trở toàn phần của mạch đó

I : Cường độ dòng điện mạch kín (A) .

RN: Điện trở tương đương của mạch

ngoài

.

E : Suất điện động của nguồn điện (V).

RN

-

A

B

+

r : Điện trở trong của nguồn điện (

)

III. Nhận xét

1. Hiện tượng đoản mạch

- Nếu điện trở mạch ngoài R = 0 thì

ta nói nguồn điện bị đoản mạch.

- Hiện tượng đoản mạch xảy ra khi nối hai cực của nguồn điện chỉ bằng dây dẫn có điện trở rất nhỏ. Khi đoản mạch, dòng điện chạy qua mạch có cường độ lớn và có hại

2. Hiệu điện thế giữa hai cực (dương và âm) của nguồn điện

E = Ir + IRN mà IRN = UAB

UAB = UN = E - Ir

Nếu mạch hở (I = 0) hay r = 0 thì UAB = E

3. Hiệu suất của nguồn điện

Câu hỏi:

1)Định luật Ôm cho toàn mạch: phát biểu, viết công thức, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức

2)Hiện tượng đoản mạch xảy ra khi nào và có thể gây những tác hại gì? Nêu biện pháp để tránh hiện tượng này

Bài tập

Ở chủ đề này có thể có các dạng bài tập sau đây:

- Tính cường độ dịng điện qua một mạch kín.

+ Tính điện trở mạch ngoài.

+ Tính điện trở toàn mạch: Rtm = RN + r.

+ Áp dụng định luật Ôm:

.

Trong các trường hợp mạch cĩ nhiều nguồn thì cần xc định xem các nguồn được mắc với nhau như thế nào: Tính b, rb thay vào biểu thức của định luật Ôm ta sẽ tìm được I.

Bài toán cũng có thể ra ngược lại: Tìm điện trở hoặc tìm suất điện động của nguồn. Khi đó bài toán có thể cho cường độ, hiệu điện thế trên mạch hoặc cho đèn sáng bình thường, …

- Dạng toán tính công suất cực đại mà nguồn điện có thể cung cấp cho mạch ngoài.

Ta cần tìm biểu thức P theo R, khảo sát biểu thức ta sẽ tìm được R để P max và giá trị Pmax.

P

Xét

đạt giá trị cực tiểu khi R = r. (bất đẳng thức côsi)Khi đó Pmax =

- Dạng toán ghép n nguồn giống nhau: Tính suất điện động, và điện trở trong của bộ nguồn.

Khảo sát cực đại, cực tiểu: Suất điện động của bộ nguồn cực đại nếu các nguồn nối tiếp nhau, điện trở trong của bộ nguồn cực tiểu nếu các nguốn ghép song song nhau.

- Mạch chứa tụ điện: không có dòng điện qua các nhánh chứa tụ; bỏ qua các nhánh có tụ, giải mạch điện để tìm cường độ dòng điện qua các nhánh; hiệu điện thế giữa hai bản tụ hoặc hai đều bộ tụ chính là hiệu điện thế giữa 2 điểm của mạch điện nối với hai bản tụ hoặc hai đầu bộ tụ.

ĐỊNH LUẬT ÔM ĐỐI VỚI TOÀN MẠCH

06540500

33909005778500PP chung: ,r

Định luật ôm đối với toàn mạch:

Hệ quả:

- Hiệu điện thế mạch ngoài (cũng là hiệu điện thế giữa hai cực dương âm của nguồn điện):

U =

- I.r

- Nếu điện trở trong r = 0 hay mạch hở (I = 0) thì U =

.

- Nếu điện trở mạch ngoài R = 0 thì I =

, lúc này đoạn mạch đã bị đoản mạch (Rất nguy hiểm, vì khi đó I tăng lên nhanh đột ngột và mang giá trị rất lớn.)

Moät nguoàn ñieän coù suaát ñieän ñoäng

= 6V vaø ñieän trôû trong r = 1

, maïch ngoaøi laø ñieän trôû R = 3

. Tính:

a. cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính.

b. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa nguoàn ñieän.

c. coâng suaát toûa nhieät treân R.

Ñs: 1,5A; 4,5V; 6,75W.

5143500187325

, r

R3

R1

R2

00

, r

R3

R1

R2

Cho maïch ñieän nhö hình: nguoàn ñieän

= 10V vaø r = 1

; R1 = 6

; R2 = 3

; cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch laø 0,5A. Tính:

a. giaù trò ñieän trôû R3.

b. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa nguoàn ñieän.

c. coâng suaát cuûa nguoàn ñieän.

480060036195

, r

R1

R2

R3

00

, r

R1

R2

R3

Ñs: 10

; 9,5 V; 5 W.

Cho maïch ñieän goàm nguoàn ñieän

= 10V vaø r = 2

; R1 = R3 = 6

;

R2 = 3

; Tính:

a. cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính.

b. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa nguoàn ñieän.

c. coâng suaát toûa nhieät treân ñieän trôû R3.

5257800-3175

A

K

, r

V

R1

R2

00

A

K

, r

V

R1

R2

Ñs: 1A; 8V

Cho maïch ñieän nhö hình veõ: nguoàn coù

, r = 1

vaø R1 = 2

; R2 = 3

; Khi K môû thì voân keá chæ 12 V. Bieát RV raát lôùn. Tính:

a. soá chæ cuûa ampe keá khi K ñoùng.

b. Nhieät löôïng toûa ra treân R trong 10 phuùt.

Ñs:

5076825-28575

R1

R2

, r

M

N

R3

00

R1

R2

, r

M

N

R3

Moät nguoàn ñieän coù

= 15V vaø r = 1

; R1 = 40

; R2 = 20

; cöôøng ñoä doøng ñieän qua R1 laø 0,24 A. Tính:

a. cöôøng ñoä doøng ñieän qua nguoàn.

b. giaù trò ñieän trôû R3.

c. nhieät löôïng toûa ra ôû toaøn maïch trong 1 phuùt.

Ñs: 0,6 A; 40

; 540 J.

442785529210

R2

R1

, r

R1

R2

, r

(

hình

1)

(

hình

2)

00

R2

R1

, r

R1

R2

, r

(

hình

1)

(

hình

2)

Moät nguoàn ñieän coù

vaø r. Ñieän trôû R1 = 2R2 = 6

. Cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính laàn löôït ôû hình 1 laø 0,3 A, coøn ôû hình 2 laø 1A. Tìm

vaø r.

Ñs: 3V; 1

Moät nguoàn ñieän coù

= 6V vaø r = 1

; Cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính laàn löôït ôû hình 1 laø 0,6 A, coøn ôû hình 2 laø 2A.

a. Tìm R1 vaø R2 (bieát R1 > R2 ).

b. Tính coâng suaát toûa nhieät treân R1 trong moãi hình.

502920022860

R2

R4

R3

R1

M

N

B

A

, r

00

R2

R4

R3

R1

M

N

B

A

, r

Ñs: 6

; 3

Cho maïch ñieän nhö hình veõ: nguoàn coù

= 48 V, r = 0 vaø R1 = 2

; R2 = 8

; R3 = 6

; R4 = 16

; Tính:

a. Cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính.

b. Hieäu ñieän theá UMN.

c. Muoán ño UMN phaûi maéc cöïc döông cuûa voân keá vaøo ñieåm naøo ?

Cho maïch ñieän nhö hình veõ: nguoàn coù

= 12 V, r = 0,4

vaø R1 = 4

; R2 = 6

; R3 = 3

; R4 = 2

; RA raát nhoû. Tính:

R2

R4

R3

R1

M

N

B

A

, r

a. ñieän trôû töông ñöông cuûa maïch ngoaøi.

b. cöôøng ñoä doøng ñieän qua caùc ñieän trôû.

c. soá chæ ampe keá vaø cho bieát doøng ñieän qua ampe keá theo chieàu naøo?

(3,6

; I1 = 1,8A; I2 = 1,2A; I3 = 1,2A; I4 = 1,8A; IA = 0,6A; töø M N)

5233035125730

, r

R

Ñ

00

, r

R

Ñ

Cho maïch ñieän goàm nguoàn ñieän coù

= 18 V; r = 1

, ñeøn Ñ ( 6V – 9 W ) vaø ñieän trôû R. ñeøn Ñ saùng bình thöôøng. Tính:

a. giaù trò ñieän trôû cuûa ñeøn vaø cuûa R.

b. hieäu suaát cuûa nguoàn ñieän.

c. coâng suaát toûa nhieät ôû maïch ngoaøi vaø trong caû maïch.

Ñs: 4

; 7

; 91,67%; 24,75W; 27W.

Cho maïch ñieän goàm moät nguoàn ñieän coù suaát ñieän ñoäng 6 V vaø r = 0,5

, maïch ngoaøi goàm moät boùng ñeøn coù ñieän trôû RÑ = 11

noái tieáp vôùi ñieän trôû R = 0,5

, bieát ñeøn saùng bình thöôøng. Tính:

a. cöôøng ñoä doøng ñieän chaïy qua ñieän trôû R

b. hieäu ñieän theá ñònh möùc vaø coâng suaát ñònh möùc cuûa ñeøn.

c. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa nguoàn ñieän.

d. nhieät löôïng toûa ra treân ñieän trôû R trong thôøi gian 10 phuùt.

Ñs: 0,5A; 5,5V; 2,75W; 5,75V; 75J

5069840191135

, r

R

Ñ

00

, r

R

Ñ

Cho maïch ñieän nhö hình veõ:

; r = 1

, R = 13

; Ñeøn ( 6V – 6W) saùng bình thöôøng.Tính:

a.

vaø hieäu ñieän theá cuûa nguoàn ñieän.

b. coâng suaát toûa nhieät trong toaøn maïch.

c. nhieät löôïng toûa ra toaøn maïch trong 2 phuùt.

5170805158750

, r

R1

Ñ

R2

00

, r

R1

Ñ

R2

Ñs: 20V; 19V; 20W.

Nguoàn ñieän coù

= 30V vaø r = 1

, R1 = 12

; R2 = 4

. ñeøn Ñ(12V – 36W).

a. Tính cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch chính.

b. Ñeøn Ñ saùng nhö theá naøo ? vì sao ?

5495290190500

, r

R

Ñ

00

, r

R

Ñ

c. Tính coâng suaát toûa nhieät ôû maïch ngoaøi.

Ñs: 2A; ñeøn saùng môø; 48W.

Maïch ñieän goàm nguoàn ñieän coù

= 12V, r = 2

vaø bieán trôû R.

a. Khi R = 10

. Tính coâng suaát toûa nhieät treân R.

5097780221615

A

, r

R

Ñ

00

A

, r

R

Ñ

b. Tính R ñeå coâng suaát toûa nhieät treân R laø cöïc ñaïi. Tính coâng suaát toûa nhieät trong toaøn maïch luùc naøy.

Ñs: 10W; 2

; 18W.

Moät nguoàn ñieän coù

= 6V, r = 2

, maïch ngoaøi laø ñieän trôû R. Tính R ñeå:

a. coâng suaát tieâu thuï cuûa maïch ngoaøi laø 4W.

b. coâng suaát tieâu thuï cuûa maïch ngoaøi laø lôùn nhaát. Tính coâng suaát naøy ?

Ñs: 4

,1

; 2

; 4,5W.

Moät nguoàn ñieän coù

vaø

r .

Khi maéc

moät ñieän

trôû R1 = 5

vaøo hai cöïc cuûa nguoàn ñieän ñieän thì doøng ñieän chaïy trong maïch coù giaù trò laø I1 = 0,5A. Coøn khi maéc ñieän trôû R2 = 11

vaøo hai cöïc cuûa nguoàn ñieän ñieän thì doøng ñieän chaïy trong maïch coù giaù trò laø I2 = 0,25A. Tính:

a

. suaát ñieän ñoäng

vaø ñieän trôû trong r cuûa nguoàn ñieän.

b. nhiệt lượng tỏa ra trong toàn mạch trong 5 phút trong mỗi trường hợp trên.

Tính hiệu điện thế giữa hai cực của một nguồn có suất điện động là , biết điện trở trong và ngoài là như nhau ?Đ s:

Nếu mắc điện trở 16 với một bộ pin thì cường độ dịng điện trong mạch bằng 1 A. Nếu mắc điện trở 8 vo bộ pin đó thì cường độ bằng 1,8 A. Tính suất điện động và điện trở trong của bộ pin.

Đ s: 18 V, 2 .

Một nguồn điện có suất điện động là 6 V, điện trở trong r = 2 , mạch ngoài có điện trở R.

a. Tính R để công suất tiêu thụ mạch ngoài là 4 W.

b. Với giá trị nào của R để công suất mạch ngoài có giá trị cực đại? Tính giá trị đó?

Đ s: 4 (1 ); 2 , 4,5 W.

Mắc một bóng đèn nhỏ với bộ pin có suất điện động 4,5 v thì vơnkế cho biết hiệu điện thế giữa hai đầu bóng đèn là 4 V và ampe kế chỉ 0,25 A. Tính điện trở trong của bộ pin.Đ s: 2

Mắc một dây có điện trở 2 với một pin có suất điện động 1,1 V thì có dòng điện 0,5 A chạy qua dây. Tính cường độ dòng điện nếu đoản mạch ?Đ s: 5,5 A.

Dùng một nguồn điện để thắp sáng lần lượt 2 bóng đèn có điện trở R1 = 2 v R2 = 8 , khi đó công suất tiêu thụ của hai bóng đèn là như nhau. Tìm điện trở trong của nguồn điện ? Đ s: 4 .

* Vôn kế chỉ 6 V khi mắc vào hai cực của một nguồn điện. Mắc thêm vào hai cực ấy một đèn A thì vơn kế chỉ 3 V. Hy tìm số chỉ của Vơn kế khi mắc thm đèn B giống như đèn A:

a. Nối tiếp với đèn A.

b. Song song với đèn A.

51377853175000 Điện trở của bóng đèn (1) và (2) lần lượt là 3 v 12 . Khi lần lượt mắc từng cái vào nguồn điện thì cơng suất tiu thụ của chng bằng nhau. Tính:

a. Điện trở trong của nguồn điện.

b. Hiệu suất của mỗi đèn.Đ s: 6 , 33,3 %, 66,7 %.

Cho mạch điện có sơ đồ như hình vẽ, biết = 12 V, r = 1,1 , R1 = 0,1 .

a) Muốn cho công suất mạch ngòai lớn nhất, R phải có gía trị bằng bao

nhiêu ?

52451008255000b) phải chọn R bằng bao nhiêu để công suất tiêu thụ trên R là lớn nhất?

tính công suất lớn nhất đó ?Đ s: 1 ; 2, 4

Cho = 12 V, r = 1 , R l biến trở.

a. Điều chỉnh cho R = 9 . Tìm công của nguồn và nhiệt lượng tỏa ra trên R trong 5 phút ?

b. Điều chỉnh R sao cho điện năng tiêu thụ của đoạn mạch chứa R trong 2 phút

bằng 3240 J, tính R ?

c) Với giá trị nào của R thì công suất tiêu thụ trong R đạt giá trị cực đại ?

Tính giá trị cực đại này ? Đ s: 4320 J, 3240 J. 3 v

. 36 W (R = r)

5253355-17653000

Cho mạch điện như hình vẽ, 1 = 10 V, 2 = 2 V, r1 = r2 = 1 . R là biến trở. 1 , r1

a. Điều chỉnh R = 10 , tìm hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn 2.

Tính nhiệt lượng tỏa ra trên R trong 5 phút ? 2, r2 R

b. Điều chỉnh R sao cho hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn 1 bằng không.

Tính R ?

c. Với giá trị nào của R thì công suất tiêu thụ trên R đạt giá trị cực đại?

Tính giá trị cực đại này?

Đ s: 1 V, 3000 J; 4 ; 2 , 18 W.

Cho mạch điện như hình vẽ.R2 = R3 = R4 = 30 . R1= 35 , r = 5 .

Rv rất lớn, V chỉ 13,5 V.

a) Tính suất điện động của nguồn?

b) Đổi chổ nguồn và Vôn kế, tìm số chỉ của V ?

Đ s: 18 V, 13,5 V.

481965015938500 Cho mạch điện như hình trong đó 2 = 6 V, r1 = 2 .

Đèn ghi 12 V- 6 W. Xác định giá trị của 1 và r2 biết đèn sáng thường. 1

Hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn 2 là 5 V.

Đ s: 8 V, 2 2 Đ

ĐỊNH LUẬT ÔM ĐỐI VỚI ĐOẠN MẠCH (THUẦN R HOẶC CHỨA NGUỒN).

1143006540500

43084759906000

Định luật ôm đối với đoạn mạch:

357187554737000Trường hợp ngoài điện trở, trong mạch còn có các dụng cụ đo(Vôn kế và Ampe kế ) thì căn cứ vào dữ kiện cho trong đề để biết đó có phải là dụng cụ đo lý tưởng (nghĩa là Vôn kế có Rv = , Ampe kế có RA = 0) hay không.

Đoạn mạch chứa nguồn: (máy thu điện) r

Thì UAB = + I(R+ r)

359092516129000 Hay UBA = - - I (R +r).

Đoạn mạch chứa nguồn điện (máy phát) r

Thì UAB = - + I (R + r)

Hoặc UBA = - I (R + r)

50292008953500 Cho mạch điện như hình vẽ, Rb là một biến trở. Hiệu điện thế U giữa hai đầu mạch điện có giá trị không đổi. Biết Ampe kế có điện trở không đáng kể, vôn kế có điện trở rất lớn. Điều chỉnh biến trở sao cho:

- Khi ampe kế chỉ 0,4 A thì vôn kế chỉ 24 V.

- Khi ampe kế chỉ 0,1 A thì vôn kế chỉ 36 V.

Tính hiệu điện thế U và điện trở R ?

44577002222500Đ s: 40 , 40 V.

Cho mạch điện như hình vẽ:R1 = 3 , R2 = 9 , R3 = 6 .

Điện trở trong của ampe kế không đáng kể. UAB = 18 V.

a. Cho R4 = 7,2 thì ampe kế chỉ giá trị bao nhiêu?

b. Điều chỉnh R4 để ampe kế chỉ số 0. Tính giá trị của R4 ?

Đ s: 0,67 A, 18 .

44481758509000

Cho mạch điện như hình vẽ:R1 = 3 , R2 = 9 , R3 = 6 .

Điện trở trong của ampe kế không đáng kể. UAB = 18 V.

a. Cho R4 = 7,2 thì ampe kế chỉ giá trị bao nhiêu?

b. Điều chỉnh R4 để ampe kế chỉ số 0. Tính giá trị của R4 ?

445770016954500Đ s: 2 A, 180 .

Cho mạch điện như hình vẽ, biết UAB = 48 V

R1= 2 , R2 = 8 , R3 = 6 , R4 = 16 .

452437518542000a. Tính hiệu điện thế giữa hai điểm M và N ?

b. Muốn đo UMN phải mắc cực dương của vônkế vào điểm nào? Đ s: 4V, điểm N.

Xác định cường độ dòng điện qua ampe kế theo mạch như hình vẽ.

Biết RA ≈ 0; R1 = R3 = 30 ; R2 = 5 ; R4 = 15 và U = 90 V.

Đ s: 5 A.

-47625000

* CHÚ Ý:

Trong trường hợp không biết rõ chiều dòng điện trong mạch điện thì ta tự chọn một chiều dòng điện và theo dòng điện này mà phân biệt nguồn điện nào là máy phát (dòng điện đi ra từ cực dương và đi vào cực âm), đâu là máy thu (dòng điện đi vào cực dương và đi ra từ cược âm).

Nếu ta tìm được I > 0: chiều dòng điện ta chọn chính là chiều thực của dòng điện trong mạch.

435038523939500 Nếu ta tìm được I < 0: chiều dòng điện thực trong mạch ngược với chiều ta đã chọn ban đầu.

Cho mạch điện như hình vẽ. Biết 1 =12 V, r1 = 1 ; 1 r1 2 r2

2 =6 V, r2 = 2 ; 3 = 9 V, r3 = 3 ;

R1 = 4 , R2 = 2 , R3 = 3 .

Tính hiệu điện thế giữa hai điểm A B ?

Đ s: 13,6 V. 3 r3

45726352222500

1

Cho mạch điện như hình : 1 = 1,9 V; 2 = 1,7 V; 3 = 1,6 V;

r1 = 0,3 ; r2 = r3 = 0,1 . Ampe kế A chỉ số 0. 2

Tính điện trở R và cường độ dòng điện qua các mạch nhánh.

Đ s: R = 0,8 , I = 2 A, I1 = I2 = 1 A. 3

5257165444500Cho mạch điện như hình: cho biết 1 = 2 ; R1 = 3 , R2 = 6 ; r2 = 0,4 . 1 2

Hiệu điện thế giữa hai cực của nguồn 1 bằng không. Tính r1 ?

Đ s: 2,4

Cho mạch điện như hình vẽ:

4422140-8382000 = 3v, r = 0,5 . R1 = 2 , R2 = 4 , R4 = 8 , R5 = 100 ,

RA = 0 . Ban đầu k mở và ampe kế chỉ I = 1,2 A.

a. Tính UAB và cường độ dòng điện qua mỗi điện trở.

b. Tìm R3, UMN, UMC.

c. Tìm cường độ mạch chính và mỗi nhánh khi K đóng ?

Đ s: 4,8 v, I1 = I2 = 0,4 A. I3 = I4 = 0,8 A.

R3 = 4 , UMN = 0 V, UMC = 0,8 V. Không thay đổi.

46958254508500 1 r1

Cho mạch điện như hình vẽ:

1 = 20V, 2 = 32 V, r1 = 1 , r2 = 0,5 , R = 2 2 r2

Xác định chiều và cường độ dòng điện qua mỗi nhánh ?

Đ s: I1 = 4 A, I2 = 16 A, I = 12 A.

I. Đoạn mạch chứa nguồn điện (nguồn phát điện)

Xét đoạn mạch chứa nguồn:

2766060262255

, r

R

R1

I

A

B

00

, r

R

R1

I

A

B

với

IAB =

34290020955

A

B

I

E

,r

R

00

A

B

I

E

,r

R

* UAB: hiệu điện thế giữa điểm đầu A , điểm cuối B (V)

* IAB: cường độ dòng điện đi từ điểm A đến điểm B (A); IAB > 0 ; ngược lại IAB < 0

*

: suất điện động của nguồn (V):

> 0: nguồn phát điện hay nguồn điện: dòng điện IAB chạy qua nguồn từ cực âm sang cực dương hay từ cực dương của nguồn đi ra; ngược lại

< 0

Chú ý: nếu chưa biết được chiều dòng điện, tự chọn chiều tùy ý rồi áp dụng công thức của định luật Ohm cho đoạn mạch có chứa nguồn điện: khi I > 0: chiều chọn đúng; khi I < 0 : chiều chọn ngược lại

II. Ghép các nguồn điện thành bộ

3199130315595001. Bộ nguồn nối tiếp: cực âm của nguồn trước nối với cực dương của nguồn sau tạo thành một dãy liên tiếp

bộ =

; rbộ = r1 + r2 +…+ rn

Trường hợp có n nguồn điện giống nhau có cùng suất điện động

và điện trở trong r thì :

bộ = n

; rbộ = n r

2971800279400

n

A

B

00

n

A

B

2. Bộ nguồn song song: các cực dương của các nguồn nối vào cùng một điểm và các cực âm của các nguồn nối vào cùng một điểm khác

bộ =

rbộ =

3. Bộ nguồn hỗn hợp đối xứng: gồm có n dãy giống nhau ghép song song với nhau, mỗi dãy có m nguồn giống nhau ghép nối tiếp

194310020320

m

00

m

229044538735

n

00

n

bộ = m

rbộ =

Tổng số nguồn N = m.n

Câu hỏi:

1)Viết công thức định luật Ôm cho đoạn mạch có chứa nguồn điện, điện trở ngoài, nêu tên gọi và đơn vị các đại lượng trong công thức, nêu các quy ước dấu của các đại lượng khi áp dụng trong công thức

2)Trình bày cách ghép các nguồn điện giống nhau thành bộ nguồn, viết công thức tính suất điện động và điện trở trong của bộ nguồn cho từng trường hợp: ghép nối tiếp, ghép song song và ghép hỗn hợp đối xứng

Bài tập

Cho boä nguoàn goàm 4 acquy gioáng nhau ñöôïc maéc thaønh 2 daõy song song vôùi nhau , moãi daõy goàm 2 acquy maéc noái tieáp nhau . Moãi acquy coù suaát ñieän ñoäng 0 = 2 V , ñieän trôû trong r0 = 1 . Tim suaát ñieän ñoäng vaø ñieän trôû trong cuûa boä nguoàn

Moät boä nguoàn ñieän coù suaát ñieän ñoäng E = 36V, ñieän trôû trong r = 2. Boäâ nguoàn naøy ñöôïc taïo thaønh baèng caùc pin coù suaát ñieän ñoäng e0 = 1,5V vaø ñieän trôû trong r0 = 0,25 maéc hoãn hôïp ñoái xöùng. Soáù pin söû duïng cho caùch maéc naøy laø bao nhieu?

4914900228600

R2

R1

R3

A

B

00

R2

R1

R3

A

B

caùc nguoàn gioáng nhau, moãi nguoàn coù

= 4,5V; r = 1,5

, R1 = 50

; R2 = 10

; R3 = 40

; Tính:

a. suaát ñieän ñoäng vaø ñieän trôû trong cuûa boä nguoàn.

b. cöôøng ñoä doøng ñieän qua moãi ñieän trôû.

c. hieäu ñieän theá UMN vaø HÑT cuûa moãi nguoàn.

Ñs: 18V; 6

; 0,24A; 0,24A; 0,36A; 14,4V; 3,6V

5486400504190

R1

R2

n

nguồn

00

R1

R2

n

nguồn

Cho maïch ñieän nhö hình veõ: coù n nguoàn gioáng nhau vaø maéc noái tieáp vôùi nhau, moãi nguoàn coù

= 4V; r0 = 1

; R1 = R2 = 1,5

.Cöôøng ñoä doøng ñieän qua moãi nguoàn laø 2A. Tính:

a. soá nguoàn n maéc noái tieáp.

b. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa moãi nguoàn ñieän.

c. coâng suaát cuûa boä nguoàn ñieän trong maïch maïch.

Ñs: 3 nguoàn ; 2V ; 24W

5260975210820

A

B

,r2

,r1

R1

R2

00

A

B

,r2

,r1

R1

R2

Cho maïch ñieän nhö hình veõ:

= 6V, r1 = 0,5

;

= 4V, r2 = 0,5

; R1 = 4

vaø R2 = 15

. Tính:

a. cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch.

b. hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa moãi nguoàn.

c. coâng suaát toûa nhieät treân toaøn maïch.

5501640415925

R1

R2

00

R1

R2

Cho maïch ñieän nhö hình veõ: caùc nguoàn gioáng nhau, moãi nguoàn coù

= 5V; r0 = 2

; R1 = 5

; R2 = 4

. Tính:

a. suaát ñieän ñoäng vaø ñieän trôû trong cuûa boä nguoàn.

b. cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch vaø qua moãi nguoàn.

c. coâng suaát cuûa moãi nguoàn ñieän vaø caû maïch ñieän.

Ñs: 5V; 1

; 0,5A; 0,25A; 1,25W; 5W.

Caùc nguoàn ñieän gioáng nhau, moãi nguoàn coù

= 4 V vaø r0 = 1

; R1 = 4

; R2 = 10

;

5478780-69215

R1

R2

00

R1

R2

a. suaát ñieän ñoäng vaø ñieän trôû trong cuûa boä nguoàn.

b. cöôøng ñoä doøng ñieän qua caùc ñieän trôû.

c. coâng suaát cuûa boä nguoàn vaø hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa moät nguoàn ñieän.Ñs: 16V; 2

; 1A; 16W; 3,5V.

5293995375920

R3

R1

R2

00

R3

R1

R2

Cho maïch ñieän nhö hình veõ:

= 6V, r1 = 1

;

= 4V, r2 = 1

; R1 = 4

vaø R2. Cöôøng ñoä doøng ñieän trong maïch laø 0,5A. Tính:

a. hieäu ñieän theá UAB ?

b. giaù trò R2 vaø coâng suaát toûa nhieät treân toaøn maïch.

Ñs: 9 V; 14

; 5 W

Coù 20 nguoàn ñieän gioáng nhau, moãi nguoàn coù

= 1,5 V; r0 = 1

ñöôïc maéc thaønh n daõy moãi daõy coù m nguoàn maéc noái tieáp nhau. cung caáp cho maïch ngoaøi laø moät ñieän trôû R = 5

. Xaùc ñònh m vaø n ñeå coâng suaát tieâu thuï treân R laø lôùn nhaát.

Ñs: n = 2 ; m = 10

Coù 20 nguoàn ñieän gioáng nhau, moãi nguoàn ñieän coù

= 2V; r0 = 1

ñöôïc maéc hoãn hôïp ñoái xöùng thaønh n daõy, moãi daõy coù m nguoàn ñieän maéc noái tieáp nhau. Maïch ngoaøi laø moät ñieän trôû R = 5

, cöôøng ñoä doøng ñieän qua ñieän trôû R laø 2 A.

a. Tìm giaù trò cuûa m vaø n.

b. Tính hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa moãi nguoàn ñieän.

Ñs: n = 2; m = 10; 1,5 V

Cho mạch điện như hình vẽ. Bộ nguồn gồm 10 pin giống nhau được mắc thành hai dãy, mỗi dãy có 5 pin mắc nối tiếp. Mỗi pin có suất điện động e = 2 V, điện trở trong r = 0,1 Ω. R1 có giá trị thay đổi được, R2 = 12 , R3 là bóng đèn có ghi (6V ; 6W), R4 = 2 .

459168566040

M

N

A

R3

R4

R2

R1

B

00

M

N

A

R3

R4

R2

R1

B

a/. Tính suất điện động tương đương, điện trở trong tương đương của bộ nguồn điện.

b/. Điều chỉnh cho R1 = 1,2 . Tính cường độ dòng điện trong mạch chính, hiệu điện thế mạch ngoài và công suất của mỗi pin.

c/. Tính R1 để bóng đèn sáng bình thường.

Một bộ nguồn có 12 pin, mỗi pin có suất điện động E0 = 3V và điện trở trong r0 = 1,5

, được mắc thành 3 dãy song song, mỗi dãy có 4 pin .Tính suất điện động và điện trở trong của bộ nguồn.

Một mạch điện kín gồm: một nguồn điện có suất điện động E = 9 V, điện trở trong r = 1

và một điện trở mạch ngoài R = 2

. Tính hiệu điện thế của mạch ngoài.

Một mạch điện kín gồm nguồn điện có suất điện động E = 9V, điện trở trong r = 1,5Ω mắc nối tiếp với điện trở của mạch ngoài là R. Phải chọn R bằng bao nhiêu để công suất mạch ngoài cực đại ? Tính công suất đó.

Một mạch điện kín gồm nguồn điện có suất điện động E = 9V, điện trở trong r = 0,5Ω và mạch ngoài gồm một điện trở R (chưa biết ) mắc nối tiếp với một bóng đèn Đ trên đó có ghi (6V – 6W). Tìm R để đèn Đ sáng bình thường.

Moät nguoàn ñieän coù ñieän trôû trong 0,1

, ñöôïc maéc vôùi ñieän trôû 4,8

thaønh maïch kín . khi ñoù hieäu ñieän theá giöõa hai cöïc cuûa nguoàn ñieän laø 12 V . Haõy tính cöôøng doøng ñieän vaø suaát ñieän ñoäng chaïy trong maïch ñoù

Moät maïch ñieän kín goàm 1 aécquy coù suaát ñieän ñoäng 12V, ñieän trôû trong 1 vaø ñieän trôû ôû maïch ngoaøi 7. Tính coâng suaát tieâu thuï ñieän cuûa ñieän trôû ôû maïch ngoaøi vaø hieäu suaát cuûa aécquy.

Boä nguoàn goàm 2 aécquy gioáng nhau maéc song song, moãi aécquy coù suaát ñieän ñoäng 6,5V vaø ñieän trôû trong 2. Maïch ngoaøi laø 1 boùng ñeøn loaïi 6V-3W. Tính hieäu ñieän theá ñaët vaøo 2 ñaàu boùng ñeøn. Ñeøn saùng nhö theá naøo?

Cho maïch ñieän kín goàm nguoàn ñieän coù suaát ñieän ñoäng E = 28(V) vaø ñieän trôû trong r =2(

), cung caáp ñieän cho maïch ngoaøi laø ñieän trôû R = 5(

). Tính:a) Coâng suaát toûa nhieät cuûa ñieän trôû R.

b) Coâng suaát cuûa nguoàn ñieän vaø hieäu suaát cuûa nguoàn ñieän.

I) Bản chất dòng điện trong kim loại

1. Cấu trúc tinh thể của kim loại:

Trong kim loại các nguyên tử mất electron hóa trị trở thành ion +, các ion + liên kế với nhau một cách trật tự tạo thành mạng tinh thể.

Các êlectron hóa trị tách khỏi nguyên tử trở thành êlectron tự do (êlectron dẫn) với mật độ không đổi. Chúng chuyển động hỗn loạn tạo thành hạt tải điện trong kim loại

Mật độ è tự do trong kim loại rất lớn nên kim loại dẫn điện tốt.

2. Bản chất của dòng điện trong kim loại:

- Dòng điện trong kim loại là dòng chuyển dời có hướng của các êlectrôn tự do dưới tác dụng của điện trường.

3. nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại:

- Khi chuyển động có hướng các êlectron tự do luôn bị “cản trở” do “va chạm” với chỗ mất trật tự của mạng (dao động nhiệt của các ion trong mạng tinh thể kim loại, các nguyên tử lạ lẫn trong kim loại, sự méo mạng tinh thể do biến dạng cơ) gây ra điện trở của kim loại.

II. Sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ:

Khi nhiệt độ tăng, dao động nhiệt của các ion + dao động mạnh hơn nên va chạm nhiều hơn, gây cản trở nhiều hơn, với êlectron chuyển động có hướng làm điện trở kim loại tăng.

Điện trở suất của kim loại tăng theo nhiệt độ gần đúng theo hàm bậc nhất :

= o[(1 +  (t – to)]

o: điện trở suất ở to (oC), thường ở 20oC (

)

Hệ số nhiệt điện trở  phụ thuộc vào nhiệt đô, độ sạch và chế độ gia công vật liệu (K-1)

III. Điện trở của kim loại ở nhiệt độ thấp và hiện tượng siêu dẫn

-Khi nhiệt độ giảm, dao động nhiệt của các ion dương trong mạng tinh thể của kim loại cũng giảm theo làm cho điện trở giảm.

. Khi T đến gần 00K, điện trở của kim loại sạch đều rất nhỏ.

- Khi nhiệt độ

(nhiệt độ tới hạn) thì điện trở suất của vật dẫn giảm đột ngột xuống bằng 0 gọi là vật siêu dẫn

* Ứng dụng: Các cuộn dây siêu dẫn được dùng để tạo ra từ trường mạnh, tải điện bằng dây siêu dẫn thì hao phí điện năng trên đường dây không còn nữa

IV. Hiện tượng nhiệt điện

Cặp nhiệt điện là hai dây kim loại khác bản chất, hai đầu hàn vào nhau.

Khi nhiệt độ hai mối hàn T1, T2 khác nhau trong mạch xuất hiện suất điện động nhiệt điện

,

hệ số nhiệt điện động phụ thuộc vào bản chất hai loại vật liệu làm cặp nhiệt điện. (VK-1)

T1, T2 là nhiệt độ tuyệt đối của đầu nóng, đầu lạnh (K-1).

Chú ý: T = 273+t0C

* Ứng dụng: Cặp nhiệt điện được dùng phổ biến để đo nhiệt độ.

Câu hỏi:

1)Nêu bản chất dòng điện trong kim loại. Tại sao kim loại dẫn điện tốt? Nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại? Vì sao điện trở kim loại tăng khi nhiệt độ tăng? Viết công thức mô tả sự phụ thuộc của điện trở suất của kim loại theo nhiệt độ (phát biểu, viết công thức, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức)

2)Hiện tượng siêu dẫn là gì? Hiện tượng nhiệt điện là gì? Viết công thức tính suất nhiệt điện động nhiệt điện, ghi tên và đơn vị các đại lượng trong công thức.

Bài tập:

1. Ñoàng coù ñieän trôû suaát ôû 200C laø 1

,69.10

–8

m vaø coù heä soá nhieät ñieän trôû laø 4,3.10 – 3 (K –1).

a. Tính ñieän trôû suaát cuûa ñoàng khi nhieät ñoä taêng leân ñeán 1400C.

b. Khi ñieän trôû suaát cuûa ñoàng coù giaù trò 3

,1434.10

– 8

m thì ñoàng coù nhieät ñoä baèng bao nhieâu ?

Ñs: 2,56.10–8

m; 2200C

2. Moät boùng ñeøn troøn (220V – 40W) coù daây toùc laøm baèng kim loaïi. Ñieän trôû cuûa daây toùc boùng ñeøn ôû 200C laø R0 =

121

. Heä soá nhieät ñieän trôû cuûa daây toùc laø 4,5.10 –3 (K –1). Tính nhieät ñoä cuûa daây toùc boùng ñeøn khi ñeøn saùng bình thöôøng.

Ñs: 20200C

3. ôû nhieät ñoä 200C ñieän trôû suaát cuûa hai kim loaïi laàn löôït laø

01 = 10,5.10 – 8

m vaø

02 = 5.10 – 8

m; coøn heä soá nhieät ñieän trôû cuûa chuùng laàn löôït laø

1 = 2,5.10 –3 (K –1) vaø

2 = 5,5.10 –3 (K –1). Hoûi ôû nhieät ñoä naøo thì ñieän trôû suaát cuûa chuùng baèng nhau ?

Ñs:

4. Moät moái haøn cuûa moät caëp nhieät ñieän coù heä soá nhieät ñieän ñoäng laø 32,4

V/K ñöôïc ñaët trong khoâng khí, coøn moái haøn kia ñöôïc nung noùng ñeán nhieät ñoä 3300C thì suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän naøy coù giaù trò laø 10,044 mV.

a. Tính nhieät ñoä cuûa ñaàu moái haøn kia.

b. Ñeå suaát nhieät ñoäng nhieät ñieän coù giaù trò 5,184mV thì phaûi taêng hay giaûm nhieät ñoä cuûa moái haøn ñang nung moät löôïng bao nhieâu ?

Ñs: 200C, 1500C

5. Moät moái haøn cuûa moät caëp nhieät ñieän coù

T = 42

V/K ñaët trong khoâng khí ôû t1 = 200C, coøn moái haøn kia ñöôïc nung noùng ñeán nhieät ñoä t2 thì suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän naøy laø 12

,6

mV.

a. Tính nhieät ñoä t2 .

b. Tính suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän khi ôû 5200C.

ĐS

6. Moät moái haøn cuûa moät caëp nhieät ñieän coù heä soá

T ñöôïc ñaët trong khoâng khí ôû 200C, coøn moái haøn kia ñöôïc nung noùng ñeán nhieät ñoä 2520C thì suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän naøy chæ giaù trò 9,28 mV.

a. Tính heä soá nhieät ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän naøy ?

b. Khi nhieät ñoä cuûa moâi haøn ñöôïc nung ñeán nhieät ñoä 4230C thì suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän coù giaù trò baèng bao nhieâu ?

ĐS

7. Moät moái haøn cuûa caëp nhieät ñieän coù

T = 50,4

V/K ñaët trong khoâng khí ôû 200C, coøn moái haøn kia ñöôïc nung noùng ñeán 2400C.

a. Tính suaát ñieän ñoäng nhieät ñieän cuûa caëp nhieät ñieän.

b. Ngöôøi ta tieáp tuïc nung noùng ñaàu moái haøn naøy leân ñeán nhieät ñoä bao nhieâu ñeå suaát nhieät ñoäng nhieät ñieän taêng leân theâm 8,064 mV.

( 11,088 mV; 1600C )

I. Bản chất dòng điện trong chất điện phân

Dòng điện trong chất điện phân là dòng iôn dương và iôn âm chuyển động có hướng theo hai chiều ngược nhau.

Ion dương chạy về phía catốt nên gọi là cation. Ion âm chạy về phía anốt nên gọi là anion.

II. Các hiện tượng diễn ra ở điện cực. Hiện tượng dương cực tan

+Khi xảy ra hiện tượng điện phân, các ion tới điện cực trao đổi điện tích với các điện cực để trở thành nguyên tử hay phân tử trung hòa bám vào điện cực hay bay ra khỏi dung dịch hoặc gây các phản ứng hóa học phụ

+Hiện tượng cực dương tan xảy ra khi điện phân một muối kim loại mà anôt làm bằng chính kim loại của muối ấy.

+Bình điện phân dương cực tan không khác gì một điện trở nên cũng áp dụng đươc định luật Ôm cho đoạn mạch chỉ có điện trở

III. Định luật Fa-ra-day

+ Định luật Fa-ra-day thứ nhất

Khối lượng vật chất được giải phóng ở điện cực của bình điện phân tỉ lệ thuận với điện lượng chạy qua bình đó : m = kq

Với k là đương lượng điện hóa của chất được giải phóng ở điện cực

+ Định luật Fa-ra-day thứ hai

Đương lượng điện hóa k của một nguyên tố tỉ lệ với đương lượng gam A/n của nguyên tố đó. Hệ số tỉ lệ là 1/F, trong đó F gọi là số Fa-ra-day:

=> Khối lượng của chất giải phóng ra ở điện cực bình điện phân

Trong đó :

m : Khối lượng (g)

A : Số khối hay khối lượng mol nguyên tử

I : Cường độ dòng điện (A)

t : Thời gian dòng điện chạy qua (s)

n : Hóa trị

F = 96500 C/mol: số Faraday

IV. Ứng dụng hiện tượng điện phân

Hiện tượng điện phân được áp dụng trong các công nghệ luyện kim, hóa chất, mạ điện, đúc điện…..

1. Luyện nhôm

2. Mạ điện

Câu hỏi:

1)Nêu bản chất dòng điện trong chất điện phân, tại sao chất điện phân thường dẫn điện kém hơn kim loại?

2)Phát biểu các định luật Faraday, viết công thức, tên gọi, đơn vị các đại lượng trong công thức

3)Hiện tượng dương cực tan là gì? Cho một ví dụ. Kể tên 4 ứng dụng của hiện tượng điện phân

Bài tập:

1/ Chiều dày của lớp Niken phủ lên 1 tấm kim loại d = 0,1mm sau khi điện phân trong 1h. Diện tích mặt phủ của tấm kim loại là 60cm2. Xác định cường độ dòng điện chạy qua bình điện phân. Cho biết Niken có khối lượng riêng D = 8.9.103kg/m3, A = 58 và n = 2.

ĐS: I = 4,94(A)

2/ Một bộ nguồn điện gồm 30pin mắc thành 3 nhóm nối tiếp, mỗi nhóm có 10pin mắc song song; mỗi pin có suất điện động bằng 0,9V và điện trở trong r = 0,6. Một bình điện phân có điện trở R = 205 được mắc vào 2 cực của bộ nguồn nói trên. Tính khối lượng đồng bám vào catốt của bình trong thời gian 50 phút.

ĐS: 0,013g.

4886325102870

E

,r

+ ­

R1

R4

R2

R3

00

E

,r

+ ­

R1

R4

R2

R3

3/ Cho mạch điện như hình vẽ: E = 12Vr = 0,5R3 = 6

Đèn có điện trở R2 và trên đèn ghi: 3V – 3W.

Bình điện phân có điện trở R4 = 4 và điện phân dung dịch AgNO3 với dương cực tan.

a. Biết rằng sau khi điện phân 32 phút 10 giây có 2,592g bạc bám vào âm cực. Tìm cường độ dòng điện qua bình điện phân và công suất toả nhiệt trên bình điện phân? (Bạc có A = 108 và n = 1).

b. Chứng minh rằng đèn sáng mờ hơn so với độ sáng bình thường.

4659630103505

R1

R2

R3

R4

A

B

00

R1

R2

R3

R4

A

B

c. Tìm hiệu điện thế mạch ngoài

d. Tìm R1?

ĐS

4/ Cho mạch điện như hình vẽ :

Bộ nguồn gồm 2 dãy , mỗi dãy gồm 10 pin giống hệt nhau mắc nối tiếp. Mỗi pin có suất điện động e =1,2V và điện trở trong là r = 0,2 . R1= 2 là bình điện phân đựng dung dịch CuSO4 có các điện cực bằng đồng , R2 = 4 , R3 = 6 , R4 là đèn lọai (6V - 6W )

a. Tính suất điện động và điện trở trong của bộ nguồn .

b. -Đèn có sáng bình thường không ?

-Tính khối lượng đồng bám ở catốt trong 16 phút 5 giây

c. Biết R2 là biến trở , cho R2 giảm . Hỏi độ sáng của đèn thay đổi như thế nào ? lượng đồng bám vào catốt trong một cùng một thời gian sẽ tăng hay giảm . Vì sao?

ĐS

5/ Cho E =3V ,r=0,6 R1= 6 Bình điện phân đựng dung dịch CuSO4 có dương cực bằng đđồng .Ampe kế có điện trở rất nhỏ chỉ I=1A. Tính khối lượng đồng thu đựơc ở catốt trong 16 phút 5giây và điện trở R2 của bình điện phân.

ĐS

4927600182245

R2

R1

B

A

A

bộ,

r bộ

00

R2

R1

B

A

A

bộ,

r bộ

6/ Cho mạch điện như hình vẽ: bộ nguồn gồm các pin như nhau mắc hỗn hợp đối xứng.

Suất điện động bộ nguồn

bộ= 20V, điện trở trong bộ nguồn r bộ = 2,5

, R1= 30

, R2(AgNo3/Ag) = 10

.

Ampe kế điện trở không đáng kể

Tính số chỉ Ampe kế

Sau bao lâu sẽ thu được 3,2g Ag bám vào điện cực( Cho AAg =108, nAg =1).

Mỗi pin có suất điện động

=5V, điện trở trong r= 1,25

. Tính tổng số pin.

ĐS

7/ Cho maïch ñieän coù sô ñoà hình veõ. Trong ñoù nguoàn ñieän coù ñieän trôû trong r = 1. Maïch ngoaøi coù

boùng ñeøn R3 loaïi(6V- 6W), bình ñieän phaân R2 = 3 loaïi (CuSO4 – Cu) vaø ñieän trôû R1 = 2. Bieát ñeøn saùng bình thöôøng.

a) Tìm cöôøng ñoä doøng ñieän qua bình ñieän phaân vaø qua R1

b) Tìm löôïng ñoàng giaûi phoùng ôû Catoát sau 16 phuùt 5 giaây. Cho ACu = 64 ; nCu = 2

c) Tìm suaát ñieän ñoäng cuûa nguoàn ñieän

ĐS

8/ Cho maïch ñieän nhö hình veõ. Trong ñoù nguoàn ñieän coù suaát ñieän ñoäng E = 9V; ñieän trôû trong r = 0,5, maïch ngoaøi goàm

caùc ñieän trôû R1 = 12 ; R2 = 8 ; R3 = 4; R4 = 1 laø bình ñieän phaân ñöïng dung dòch AgNO3 coù anoát baèng Ag, tuï ñieän coù ñieän dung C = 5F .Cho AAg = 108 vaø nAg = 1

Tìm cöôøng ñoä doøng ñieän qua moãi ñieän trôû, ñieän tích töøng baûn cuûa tuï ñieän vaø khoái löôïng baïc baùm vaøo catoát cuûa bình ñieän phaân sau 32 phuùt 10 giaây

Töø giaù trò R3 ôû caâu a

, ta

taêng R3 thì khoái löôïng baïc baùm vaøo catoát sau cuøng thôøi gian treân thay ñoåi theá naøo?

I. Chất khí là môi trường cách điện:

Chất khí không dẫn điện, vì phân tử khí trung hòa điện. Trong chất khí không có hạt tải điện.

II. Sự dẫn điện của chất khí trong điều kiện thường:

1.Sự ion hóa chất khí và tác nhân ion hóa

_Khi chất khí bị tác nhân ion hóa (đốt nóng bằng ngọn đèn ga, chiếu tia lửa điện,…) thì chất khí xuất hiện các hạt tải điện: ion âm, ion dương và các electron gọi là sự ion hóa chất khí

2.Bản chất dòng điện trong chất khí

_Dòng điện trong chất khí là dòng chuyển dời có hướng của các ion dương theo chiều điện trường và các ion âm, các electron ngược chiều điện trường . Các hạt tải điện này do chất khí bị ion hóa sinh ra

3. Quá trình dẫn điện không tự lực của chất khí

Quá trình dẫn điện của chất khí xảy ra khi phải dùng tác nhân ion hóa từ bên ngoài để tạo ra hạt tải điện gọi là quá trình dẫn điện không tự lực, khi ngừng tác nhân ion hóa thì chất khí không dẫn điện

Quá trình dẫn điện không tực lực trong chất khí không tuân theo định luật Ohm.

III. Quá trình dẫn điện tự lực trong chất khí và điều kiện để tạo ra quá trình dẫn điện tự lực

Quá trình dẫn điện của chất khí có thể tự duy trì, không cần ta chủ động tạo ra hạt tải điện, gọi là quá trình dẫn điện (phóng điện) tự lực.

Muốn có quá trình dẫn điện tự lực thì trong hệ gồm chất khí và các điện cực phải tự tạo ra các hạt tải điện mới để bù vào số hạt tải điện đi đến điện cực và biến mất

Có bốn cách chính tạo ra hạt tải điện mới trong chất khí:

+ Dòng điện chạy qua chất khí làm nhiệt độ khí tăng rất cao, khiến phân tử khí bị ion hóa.

+ Điện trường trong chất khí rất lớn, khiến phân tử khí bị ion hóa ngay khi nhiệt độ thấp.

+ Catốt bị dòng điện nung nóng đỏ, làm phát xạ nhiệt electron.

+ Catốt không bị nóng đỏ nhưng bị các ion dương có năng lượng lớn đập vào, làm bật electron ra khỏi ca tốt và trở thành hạt tải điện.

IV. Tia lửa điện và điều kiện tạo ra tia lửa điện

1. Định nghĩa

Tia lửa điện là quá trình phóng điện tự lực trong chất khí khi đặt giữa hai điện cực điện trường đủ mạnh để biến phân tử khí trung hòa thành ion dương và electron tự do

2. Điều kiện tạo ra tia lửa điện: Phải có điện trường đủ mạnh vào khoảng 3.106 V/m

3. Ứng dụng:

Tia lửa điện dùng trong động cơ nổ để đốt các hỗn hợp nổ (bugi)

Sét là tia lửa điện khổng lồ hình thành giữa đám mây mưa và mặt đất hoặc giữa các đám mây tích điện trái dấu.

V. Hồ quang điện và điều kiện tạo ra hồ quang điện:

1. Định nghĩa

Hồ quang điện là quá trình phóng điện tự lực xảy ra trong chất khí ở áp suất thường hoặc áp suất thấp đặt giữa hai điện cực có hiệu điện thế không lớn.

Hồ quang điện có thể kèm theo tỏa nhiệt và tỏa sáng rất mạnh (nhiêt độ lên đến 3500oC).

2. Điều kiện tạo ra hồ quang điện:

_Phải làm nóng điện cực để phát xạ nhiệt electron

_Điện trường phải mạnh làm ion hóa chất khí

3.Ứng dụng hồ quang điện: hàn điện, làm đèn chiếu sáng, nấu chảy kim loại

Câu hỏi:

1)Sự ion hoá chất khí là gì? Nêu bản chất của dòng điện trong chất khí

2)Thế nào là quá trình dẫn điện không tự lực và dẫn điện tự lực? Nêu các cách chính để có thể tạo ra hạt tải điện trong môi trường chất khí trong quá trình tải điện tự lực

3)Trình bày nguyên nhân gây ra hồ quang điện, tia lửa điện và ứng dụng của chúng

13481051061085

Si

As

Si

Si

Si

Si

Si

Si

e

00

Si

As

Si

Si

Si

Si

Si

Si

e

4074795871855

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Bo

00

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Bo

2261870175895

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

00

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

Si

I. Chất bán dẫn và tính chất

Chất bán dẫn tiêu biểu là gemani và silic

1. Điện trở suất của bán dẫn lớn hơn điện trở suất của kim loại nhưng nhỏ hơn điện trở suất của điện môi.

2. Điện trở suất của bán dẫn phụ thuộc vào nhiệt độ: khi nhiệt độ tăng, điện trở suất giảm nhanh, hệ số nhiệt điện trở có giá trị âm; khi nhiệt độ thấp chất bán dẫn có tính chất cách điện như điện môi

3. Điện trở suất của chất bán dẫn phụ thuộc mạnh vào tạp chất.

4. Điện trở suất của chất bán cũng giảm đáng kể khi nó bị chiếu sáng hoặc bị tác nhân ion hóa khác.

II. Hạt tải điện trong chất bán dẫn. Bán dẫn loại n và bán dẫn loại p

1. Bán dẫn loại n và bán dẫn loại p

Chất bán dẫn có hai loại hạt tải điện là electron và lỗ trống.

2. Bản chất dòng điện trong bán dẫn:

Dòng điện trong chất bán dẫn là dòng các electron dẫn chuyển động ngược chiều điện trường và dòng các lỗ trống chuyển động cùng chiều điện trường.

3. Tạp chất cho (đôno) và tạp chất nhận (axepto)

- Bán dẫn chứa đôno (tạp chất cho) là loại n, có mật độ electron rất lớn so với mật độ lỗ trống: hạt tải điện chủ yếu là electron

- Bán dẫn chứa axepto (tạp chất nhận) là loại p, có mật độ lỗ trống rất lớn so với mật độ electron: hạt tải điện chủ yếu là lỗ trống

III. Lớp chuyển tiếp p – n

Lớp chuyển tiếp p-n là chỗ tiếp xúc của miền mang tính dẫn p và miền mang tính dẫn n được tạo ra trên một tinh thể bán dẫn.

2743200-226060

Ñi oát Baùn daãn

00

Ñi oát Baùn daãn

Söï hình thaønh lôùp chuyeån tieáp p -n

1. Lớp nghèo:

Ở lớp chuyển tiếp p-n hình thành một lớp không có hạt tải điện gọi là lớp nghèo. Điện trở lớp nghèo rất lớn.

2. Dòng điện qua lớp nghèo:

Dòng điện chạy qua lớp chuyển tiếp p-n theo một chiều từ p sang n (dòng điện thuận) nên điốt bán dẫn được dùng để chỉnh lưu dòng điện xoay chiều thành dòng điện một chiều

3. Hiện tượng phun hạt tải điện: Khi dòng điện chạy qua lớp nghèo theo chiều thuận, các hạt tải điện đi vào lớp nghèo có thể đi tiếp sang miền đối diện nhưng không đi quá xa (0,1 mm)

Câu hỏi:

1)Tính chất điện bán dẫn và kim loại khác nhau như thế nào? Nêu bản chất dòng điện trong bán dẫn

2)Lớp chuyển tiếp p_n là gì? Nêu đặc điểm lớp nghèo về điện trở và chiều dòng điện qua lớp nghèo

3)Nêu cấu tạo, công dụng của điôt bán dẫn và của trandito

LÍ THUYẾT VẬT LÍ 11- HỌC KÌ 1

Câu 1: Nêu bản chất dòng điện trong các môi

trường :

kim loại , chất điện phân , chất khí , chất bán dẫn ?

Baûn chaát doøng ñieän trong

kim

loaïi laø doøng chuyeån dôøi coù höôùng cuûa caùc hạt electron töï do dưới tác dụng của ñieän tröôøng.

Baûn chaát doøng ñieän trong chaát ñieän phaân laø doøng dòch chuyeån coù höôùng cuûa caùc ion döông

theo

chieàu ñieän tröôøng vaø caùc ion aâm ngöôïc chieàu ñieän tröôøng.

Baûn chaát doøng ñieän trong chaát khí laø doøng dòch

chuyeån coù

höôùng cuûa caùc ion döông theo chieàu ñieän tröôøng vaø caùc ion aâm, electron ngöôïc chieàu ñieän tröôøng.

Baûn chaát doøng ñieän trong chaát baùn daãn laø doøng caùc

electron daãn

chuyển động ngược chiều điện trường vaø doøng caùc loã troáng chuyển ñộng cuøng chieàu ñieän tröôøng .

Câu

2 :

Kim loại và chất điện phân , chất nào dẫn điện tốt hơn ? Vì

sao ?

Kim loại dẫn điện tốt

hơn .

Vì mật độ electron trong kim loại lớn hơn mật độ ion trong chất điện

phân ;

electron có độ linh hoạt cao hơn ion rất nhiều nên tốc độ chuyển dời có hướng của các electron lớn hơn tốc độ chuyển dời có hướng của các ion đến các điện cực .

Câu

3 :

Hiện tượng siêu dẫn ( R = 0 ) có phải là hiện tượng đoản mạch không ? Vì

sao ?

Hiện tượng siêu dẫn không phải là hiện tượng đoản

mạch .

Hiện tượng siêu dẫn xảy ra khi điện trở

ở nhiệt

độ rất thấp , còn hiện tượng đoản mạch xảy ra khi điện trở bị nối tắt .

Câu

4 :

Có mấy loại bán dẫn nào ? Hãy định nghĩa từng

loại ?

Có 3 loại bán

dẫn .

a) Baùn daãn tinh

khieát laø

baùn daãn coù maät ñoä electron vaø maät ñoä loã troáng baèng nhau.

b)

Baùn daãn loaïi n :laø baùn daãn taïp chaát trong ñoù maät ñoä electron lôùn hôn maät ñoä loã troáng.Vì vaäy electron mang ñieän tích aâm –e laø haït taûi ñieän cô baûn , coøn loã troáng mang ñieän tích döông +e laø haït taûi ñieän khoâng cô baûn.

c)Baùn

daãn loaïi p : laø baùn daãn taïp chaát trong ñoù maät ñoä loã troáng lôùn hôn maät ñoä electron.Vì vaäy loã troáng mang ñieän tích döông +e laø haït taûi ñieän cô baûn , coøn electron mang ñieän tích aâm –e laø haït taûi ñieän khoâng cô baûn.

Câu 5 .Ở điều kiện bình thường, chất khí có dẫn điện không?

Tại sao?

Nêu bản chất của dòng điện trong chất khí.

Hãy cho biết hạt tải điện gây ra dòng điện trong chất khí là hạt tải điện nào?

***Ở điều kiện bình thường chất khí không dẫn điện vì các phân tử khí đều ở trạng thái trung hoà điện, do đó trong chất khí không có các hạt tải điện.

Bản chất của dòng điện trong chất khí Dòng điện trong chất khí là dòng chuyển dời có hướng của các ion dương theo chiều điện trường, của các electron và các ion âm ngược chiều điện trường.

Hạt tải điện gây ra dòng điện trong chất khí là ion dương, electron và các ion âm

Câu 6 Nêu điều kiện để có dòng điện chạy qua vật dẫn.

Điều kiện để có dòng điện là phải có một hiệu điện thế đặt vào hai đầu vật dẫn điện.

Câu7.Phát biểu và viết biểu thức của định luật Ôm đối với toàn

mạch .

(Chú thích và ghi rõ đơn vị của từng đại lượng )

Định luật Ôm đối với toàn mạch

Cường độ dòng điện chạy trong mạch điện kín tỉ lệ thuận với suất điện động của nguồn điện và tỉ lệ nghịch với điện trở toàn phần của mạch đó.

Câu 8.Nêu định nghĩa hiện tượng dương cực tan

Hiện tượng dương cực tan xảy ra khi các anion đi tới anôt kéo các ion kim loại của điện cực vào trong dung dịch.

Câu 9: Định nghĩa cường độ dòng điện.?

Cường độ dòng điện là đại lượng đặc trưng cho tác dụng mạnh, yếu của dòng điện

Câu 10: Nêu điều kiện để có dòng

điện.?

Điều kiện có dòng điện là phải có hiệu điện thế đặt vào hai đầu vật dẫn.

Câu 11: Viết công thức tính hiệu suất của nguồn điện.

H = UN/E

Câu 12: Nêu cấu tạo của cặp nhiệt điện.

gồm

2 dây kim loại khác bản chất, hai đầu hàn với nhau

Câu 13: Viết công thức tính hiệu điện thế mạch ngoài (độ giảm điện thế mạch ngoài).

UN = I.RN = E – I.r

Câu 14: Thế nào là hiện tượng đoản mạch?

Hiện tượng đoản mạch là hiện tượng cường độ dòng điện trong mạch kín lớn nhất khi điện trở RN của mạch ngoài không đáng kể

Câu 15: Định nghĩa quá trình dẫn điện tự lực.

Quá trình dẫn điện tự lực là quá trình dẫn điện vẫn tiếp tục xảy ra khi ngừng tác nhân ion hóa từ bên ngoài

Câu 16: Định nghĩa

tia

lửa điện.

Tia lửa điện là quá trình phóng điện tự lực trong chất khí khi có điện trường đủ mạnh làm ion hóa chất khí

Câu 17: Phát biểu nguyên lí chồng chất điện trường?

Nguyên lí chồng chất điện trường:

Các điện trường QUOTE

, QUOTE

đồng thời tác dụng lực điện lên điện tích q một cách độc lập với nhau và điện tích q chịu lực tác dụng của điện trường tổng hợp QUOTE

:

QUOTE

+ QUOTE

. Câu 18.Viết biểu thức tính công của lực điện.

. Biểu thức tính công của lực điện: AMN = q E dMN

Ghi chú: : - q: độ lớn điện tích (C)

- E: cường độ điện trường đều (V/m )

- dMN: độ dài đại số hình chiếu đường đi MN trên một đường sức điện (hay trên

) (m)

câu 19..Chất điện phân dẫn điện tốt hay kém hơn kim loại? Vì sao?

Chất điện phân thường dẫn điện kém hơn kim loại.

Tại vì:

+ Mật độ các electron trong chất điện phân nhỏ hơn mật độ các electron trong

kim loại.

+ Khối lượng và kích thước của các ion trong chất điện phân lớn hơn các

electron, nên tốc độ di chuyển có hướng của chúng nhỏ hơn của electron.

+ Môi trường dung dịch điện phân mất trật tự, nên cản trở mạnh chuyển động có hướng của các ion.

Câu 20 : Cường độ điện trường là gì?Biểu thức?

Cường độ điện trường tại một điểm là đại lượng đặc trưng cho tác dụng lực của điện trường tại điểm đó.

Nó được xác định bằng thương số của độ lớn lực điện F tác dụng lên điện tích điểm q (q > 0) đặt tại điểm đó và độ lớn của q.

E= F/q

F: (N) q:(C) E: (V/m)

Câu 21.

Nêu các tính chất của đường sức điện.

Tại mỗi điểm ta chỉ vẽ được một đường sức điện và chỉ một mà thôi.

Các đừờng sức điện là đường cong không kín. Nó xuất phát từ điện tích dương và tận cùng ở điện tích âm.

Các đường sức điện không bao giờ cắt nhau.

Nơi nào có cường độ điện trường lớn hon thì các đường sức vẽ dày hơn

Câu 22.Định luật Faraday thứ nhất

Khối lượng chất được giải phóng ở điện cực của bình điện phân tỉ lệ thuận với điện lượng chạy qua bình đó.

+

m

= kqvới k: đương lượng điện hóa của chất được giải phóng……

Câu 23 Có thể dùng tụ điện để làm nguồn điện được hay không?

Vì sao?

.

Không.

Vì tụ điện phóng điện không ổn định và trong khoảng thời gian rất ngắn

Câu

24.:

Giải thích tại sao các kim loại khác nhau có điện trở suất khác nhau?

Mỗi

kim

loại khác nhau về:

cấu trúc mạng tinh thể

sự mất trật tự (chuyển động nhiệt của các ion, sự lệch mạng hoặc có tạp chất) trong mạng tinh thể

làm

cho sự cản trở chuyển động có hướng của các elctron tự do cũng khác nhau nên điện trở suất khác nhau.

Câu 25: Vì sao ta nói lớp chuyển tiếp p-n có tính chất chỉnh lưu?

Lớp p-n có tính chỉnh lưu vì chỉ cho dòng điện qua 1 chiều từ p sang n khi p nối với cực dương và n nối với cực âm.

Câu 26: Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trường: Định nghĩa, viết biểu thức và đơn vị trong hệ SI.

*Hiệu điện thế giữa 2 điểm trong điện trường là đại lượng đặc trưng cho khả năng thực hiện công của điện trường khi có một điện tích di chuyển giữa 2 điểm đó

Câu 27.Thế nào là quá trình dẫn điện không tự lực của chất khí và quá trình dẫn điện tự lực của chất khí?

Kể tên các kiểu phóng điện tự lực thường gặp.

* Dẫn

điện không tự lực: biến mất khi không còn tác nhân ion hóa.

* Dẫn

điện tự lực: duy trì được nhờ tự tạo ra hạt tải điện ban đầu và nhân số hạt tải điện ấy lên nhiều lần nhờ dòng điện chạy qua.

* VD

: tia lửa điện, hồ quang điện.

Câu 28.Công của lực điện tác dụng lên điện tích q chuyển động trong điện trường có đặc điểm

gì ?

Viết công thức tính công của lực điện.

Công của lực điện trong sự di chuyển của điện tích trong điện trường đều từ M đến N không phụ thuộc vào hình dạng của đường đi mà chỉ phụ thuộc vào vị trí của điểm đầu M và điểm cuối N của đường đi.

A

MN

= q.E.d

Câu 29.Hồ quang điện là gì?

Có thể tạo ra hồ quang điện bằng cách nào?

Hồ quang điện là quá trình phóng điện tự lực xảy ra trong chất khí ở áp suất thường hoặc áp suất thấp đặt giữa hai điện cực có hiệu điện thế không lớn.

Điều kiện tạo ra hồ quang điện:

- Làm cho hai điện cực nóng đỏ đến mức có thể phát xạ nhiệt electron (phát xạ nhiệt điện tử).

- Tạo ra điện trường đủ mạnh giữa hai điện cực để ion hóa chất khí, tạo ra

tia

lửa điện giữa hai điện cực.

Khi đó quá trình phóng điện tự lực được duy trì.

Nó tạo ra một cung sáng chói nối hai điện cực gọi là hồ quang điện.

Câu 30

:Phát

biểu và viết công thức của định luật Fa-ra-đây thứ hai về hiện tượng điện phân..

Từ đó suy ra công thức Faraday tổng quát về điện phân.

Nêu rõ tên gọi, đơn vị các đại lượng trong công thức.

Nêu tên hai ứng dụng của hiện tượng điện phân.

Đương lượng điện hóa k của một nguyên tố tỉ lệ với đương lượng gam

của nguyên tố đó. Hệ số tỉ lệ

, trong đó F gọi là số Fa-ra-đây. .

k=

.

Trong đó:

k là đương lượng điện hóa của nguyên tố (kg/C)

F là số Fa-ra-đây (C/mol)

A là nguyên tử lượng của nguyên tố (kg/mol)

n là hóa trị của nguyên tố (không đơn vị)

Mà m= kq=

k.q.t Nên

công

thức tổng quát là m=

.I.t

***Hai ứng dụng của hiện tượng điện phân là mạ điện và luyện nhôm (luyện

kim

).

Câu 31

Có mấy cách nhiễm điện cho một vật? Giải thích tại sao bụi bám được trên cánh quạt máy mặc dù cánh quạt quay rất nhanh?

- Có 3 cách nhiễm điện một vật: Cọ xát, tiếp xúc ,hưởng ứng

- Giải thích: Khi cánh quạt quay, cánh quạt cọ xát với không khí nên cánh quạt bị nhiễm điện, cánh quạt bị nhiễm điện nên hút được các hạt bụi nhỏ trong không khí, lực hút này đủ lớn để giữ cho các hạt bụi bám chặt trên cánh quạt mặc dù cánh quạt quay nhanh.

Câu 32 Định luật Jun –

Lenxơ :

phát biểu , công thức (chú thích , đơn vị).

Nhiệt lượng tỏa ra ở một vật dẫn tỉ lệ thuận với điện trở của vật dẫn,

với

bình phương cường độ dòng điện

với thời gian dòng điện chạy qua vật dẫn đó.

Q = RI2t

R : điện trở ( )

I : cường độ dòng điện (A )

t : thời gian dòng điện chạy qua ( s )

Q : nhiệt lượng tỏa ra ( J)

Câu 32

Phát biểu và viết biểu thức định luật Cu – lông.

+ Lực hút hay đẩy giữa hai điện tích điểm đặt trong chân không có phương trùng với đường thẳng nối hai điện tích điểm đó, có độ lớn tỉ lệ thuận với tích độ lớn của hai điện tích và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng.

+ Biểu thức:

Câu 33:

Hiện tượng đoản mạch xảy ra khi nào và có thể gây ra những tác hại gì?

Để tránh hiện tượng đoản mạch xảy ra đối với mạng điện gia đình người ta thường phải làm gì?

Hiện tượng đoản mạch xảy ra khi điện trở mạch ngoài không đáng kể (RN = 0), cường độ dòng điện chạy qua mạch đạt giá trị lớn nhất:

Tác hại: gây ra hiện tượng cháy nổ, làm hư hỏng các thiết bị điện…

Để tránh hiện tượng đoản mạch xảy ra đối với mạng điện gia đình, người ta dùng cầu chì hoặc atômat.

Câu

34.:

Trình bày các nội dung của thuyết electron.

Electron có thể di chuyển trong nguyên tử hoặc rời khỏi nguyên tử để di chuyển từ nơi này đến nơi khác.

- Nguyên tử mất bớt electron trở thành hạt mang điện dương gọi là ion dương.

Một nguyên tử trung hòa có thể nhận thêm electron trở thành hạt mang điện âm gọi là iôn âm.

Một vật nhiễm điện âm khi số electron mà nó chứa lớn hơn số prôtôn.

Ngược lại, nếu số electron ít hơn số prôtôn thì vật nhiễm điện dương.

Câu 35: Giải thích nguyên nhân gây ra điện trở trong kim loại?

Sự mất trật tự của mạng tinh thể cản trở chuyển động của electron tự do, là nguyên nhân gây ra điện trở của kim loại

CÁC ĐỀ THI HỌC KÌ I

ĐỀ 1

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KIỂM TRA HỌC KÌ I

TP. HỒ CHÍ MINH Môn: VẬT LÝ - LỚP 11.

TRƯỜNG THPT AN NGHĨA Thời gian: 45 phút (không kể phát đề)

I. PHẦN CHUNG

( 8

điểm)

Câu 1: (1

,5

điểm) Có mấy cách nhiễm điện cho một vật?

Giải thích tại sao bụi bám được trên cánh quạt máy mặc dù cánh quạt quay rất nhanh?

37998403492500Câu 2: (1

,5

điểm) Hãy nêu tên các hạt mang điện tích tự do và bản chất dòng điện trong chất điện phân.

Câu 3:

( 2

điểm) Định luật Jun – Lenxơ : phát biểu , công thức (chú thích , đơn vị).

Câu 4: (3 điểm) Cho mạch điện có sơ đồ như hình vẽ. Bộ nguồn gồm 5 pin giống nhau, mỗi pin

.

, R2 là đèn (6V-3,6W), R3 là biến trở ban đầu có giá trị 5

, R4

=

là bình điện phân chứa dung dịch AgNO3/Ag (biết AAg= 108 ; n = 1). F = 9

,65.104

C/mol.

a. Tính số chỉ Ampe kế, số chỉ Vôn kế.

b. Đèn sáng như thế nào ?

c. Điều chỉnh biến trở có giá trị là bao nhiêu để sau 21 phút khối lượng Ag thu được là 0,705 g.

II. PHẦN RIÊNG (2 ĐIỂM)

A/Phần dành cho học sinh học chương trình Cơ Bản: (Từ 11A3 đến 11A9)

Câu 5a: Cho hai điện tích điểm

lần lượt đặt tại hai điểm A, B trong chân không, AB = 5cm. Tìm độ lớn cường độ điện trường tổng hợp tại M, biết MA = 4 cm, MB = 3 cm.

B/Phần dành cho học sinh học chương trình Nâng Cao: (Từ 11A1 đến 11A2)

Câu 5b: Cho hai điện tích q1, q2 đặt lần lượt tại A và B trong không khí, AB = 2 cm. Biết q1 + q2 = 7.10-8 C. Một điểm C thẳng hàng với AB, CA = 6 cm; CB = 8 cm, cường độ điện trường tổng hợp tại C bằng 0. Tìm q1,

q2 ?

ĐỀ 2

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO

TP. HỒ CHÍ MINH

TRƯỜNG THPT AN NHƠN TÂY

ĐỀ THI HỌC KỲ I

MÔN: Lý – KHỐI :

THỜI GIAN : 45 PHÚT

Câu 1 (1,5đ): Phát biểu và viết biểu thức định luật Cu – lông.

Câu 2 (1đ): Nêu kết luận về bản chất dòng điện trong

kim

loại và trong chất điện phân.

Câu 3 (1,5đ): Đại lượng gì đặc trưng cho độ mạnh yếu của điện trường tại một điểm? Nêu định nghĩa và đơn vị đo của đại lượng này?

Câu 4 (2,5đ): Trong không khí, tại A đặt điện tích q1 = -2.10-9C, tại B đặt điện tích

q2 = 18.10-9C. Biết AB = 25cm.

a

/.

Xác định cường độ điện trường tổng hợp tại C cách A 10cm, cách B 15cm.

b

/.

Tìm điểm mà tại đó cường độ điện trường tổng hợp bằng không.

Câu 5 (3,5đ): cho mạch điện như hình vẽ

685800128270

00

Bộ nguồn gồm 5 pin giống nhau mắc nối tiếp, mỗi pin có

= 1,5V, r0 = 0

,1

.

Mạch ngoài gốm: R2 = 2

, R3 = 5

là điện trở bình điện phân dung dịch CuSO4 có dương cực tan, đèn Đ loại (3V – 3W), R1 là biến trở, c = 5

.

a/. Ban đầu cho biến trở R1 = 2

+ Tính điện tích của tụ điện và nhận xét độ sáng của đèn.

+ Khối lượng đồng bám vào cực âm của bình điện phân trong thời gian 16 phút 5 giây. (cho A = 64, n = 1, F = 96500C/mol).

b/. Điều chỉnh biến trở R1 để đèn sáng bình thường. Xác định giá trị R1 khi đó.

ĐỀ 3.

SỞ GD –ĐT TP HỒ CHÍ MINH ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I

TRƯỜNG THPT BÀ ĐIỂM Môn Vật Lý – Khối 11 .Thời gian: 45 phút .

I. PHẦN CHUNG( 8 điểm ).(Dành cho tất cả học sinh)

Câu 1(2 điểm):

a. Nêu bản chất của dòng điện trong kim loại và trong chất điện phân .

b. Phát biểu và viết biểu thức của định luật Ôm đối với toàn mạch.

Câu 2(2 điểm): Tụ điện là gì? Định nghĩa và viết công thức tính điện dung của tụ điện?

Áp dụng : Trên tụ điện có ghi 20F- 450V. Nếu nối hai bản tụ điện với hiệu điện thế 100V thì điện tích của tụ là bao nhiêu? Tính điện tích tối đa mà tụ điện tích được?

Câu 3(2 điểm): Suất điện động của nguồn điện: Định nghĩa, công thức, ý nghĩa và đơn vị các đại lượng trong công thức tính suất điện động của nguồn điện?

Câu 4(2 điểm): Muốn mạ bạc một tấm kim loại có diện tích tổng cộng 100cm2, người ta dùng nó làm catốt của bình điện phân đựng dung dịch AgNO3 có anốt là thanh bạc, cường độ dòng điện qua bình điện phân là 1A trong thời gian là 1 giờ 20 phút 25 giây.Tính bề dày lớp bạc bám trên tấm kim loại. Biết bạc có khối lượng riêng là 10,5.103kg/m3, Ag=108 ,n=1.

II. PHẦN RIÊNG( 2 điểm ).(Học sinh chỉ được chọn câu 5A hoặc câu 5B)

4199255260985

R4

R1

R2

R3

A

V

R2

R3

R1

00

R4

R1

R2

R3

A

V

R2

R3

R1

* Phần A: Ban cơ bản

Câu 5A(2 điểm): Cho mạch điện như hình vẽ: Bộ nguồn gồm 4 pin, mỗi pin có ξ = 3V, ro = 0,5 . Cho R1 = 8 , R2 là bóng đèn loại ( 4V-4W) , R3 = 6 là

bình điện phân dd CuSO4/ Cu ( Cu = 64, n= 2), R4= 14 .

Điện trở RA = 0 và RV = .

a.Xác định chỉ số ampe (A) và chỉ số Vôn kế (V)

b.Xác định khối lượng đồng bám vào catốt trong 32 phút 10 giây.

* Phần B: Ban nâng cao

Câu 5B(2 điểm): Bộ nguồn gồm 10 pin mắc nối tiếp, mỗi pin có

suất điện động ξ = 1,4 V, r = 0,1 Ω; R1 = 9 Ω là điện trở của bình

điện phân dung dịch CuSO4 có cực dương bằng Cu. R2 là đèn (6V-6W).

R3 là một biến trở. Ampe kế và vôn kế lí tưởng.

(Cu = 64, n= 2),

a) Khi R3 = 12 Ω. Xác định:

-Số chỉ vôn kế.

-Tính khối lượng kim loại đồng được giải phóng trong thời gian 32 phút 10 giây.

b) Để đèn sáng bình thường phải điều chỉnh R3có giá trị là bao nhiêu?

ĐỀ 4

TRƯỜNG THPT BÌNH CHÁNH

4445006477000

Đề chính thức

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I

MÔN : VẬT LÝ - Lớp 11

Thời gian làm bài: 45 phút;

Câu 1: Định luật ÔM cho tòan mạch: phát biểu, công thức.

Câu 2: Suất điện động của nguồn điện: định nghĩa, công thức.

Câu 3: Nêu bản chất dòng điện trong kim loại, trong chất khí.

16 nguồn

A

Câu 4: Có 2 điện trở R1, R2. Khi chúng ghép nối tiếp nhau thì điện trở tương đương bằng 5

. Khi chúng ghép song song nhau thì điện trở tương đương bằng 1,2

. Tìm giá trị của R1, R2 .

Câu 5: Cho mạch điện như hình vẽ: có 16 nguồn giống nhau ghép nối tiếp, mỗi nguồn có suất điện động

và điện trở trong r = 0,385

,

: bình điện phân dd AgNO3 /Ag (AAg=108, nAg=1 ),

: bình điện phân dd CuSO4 /Cu (ACu =64, nCu= 2 ). Điện trở ampe kế không đáng kể. Điều chỉnh R3 để khối lượng bạc bằng khối lượng đồng trong cùng thời gian thấy ampe kế (A) chỉ 3,5 A. Tính:

a/ Cường độ dòng điện qua các bình điện phân.

b/ Giá trị của điện trở R3.

c/ Suất điện động mỗi nguồn.

ĐỀ 5

Trường THPT Bùi Thị Xuân

KIỂM TRA MÔN VẬT LÝ KHỐI 11 HỌC KÌ I

Thời gian làm bài: 45 phút.

A/ PHẦN CHUNG: (7đ ) (Dành cho tất cả các lớp)

Câu 1: (2đ)Điện dung của tụ điện: định nghĩa, viết công thức và giải thích các đại lượng trong công thức. Định nghĩa đơn vị điện dung.

Câu 2: (0,5đ) Đặt hai điện tích thử q1, q2 cùng dấu dương vào điện trường của một điện tích điểm Q. Hãy vẽ các đường sức của điện tích Q và vị trí đặt q1, q2 (trên hình) sao cho:

a) Hai điện tích thử dịch chuyển theo hai hướng vuông góc nhau.

b) Hai điện tích thử dịch chuyển theo hai hướng ngược nhau.

Câu 3: (1,5đ) Một ấm đồng có khối lượng m1 = 200g chứa 500g nước ở 12oC được đặt lên một bếp điện. Điện trở của bếp R = 24 ; bếp điện được sử dụng ở hiệu điện thế định mức 120V. Sau thời gian 5 phút người ta thấy nhiệt độ nước tăng đến 60oC. Tính hiệu suất của bếp. Cho biết nhiệt dung riêng của nước và đồng lần lượt là Cn = 4200J/kg.độ; Cđ = 380 J/kg.độ.

Câu 4: (3đ) Cho mạch điện như hình vẽ: Hai nguồn điện giống nhau mắc song song, mỗi nguồn có suất điện động E = 9V, và điện trở trong r = 2

.

- R1 là một biến trở. right151130

V

E, r

E, r

R1

R2

R3

R4

00

V

E, r

E, r

R1

R2

R3

R4

Bình điện phân chứa dung dịch AgNO3 với anôt bằng bạc có điện trở R2 = 3

(Cho biết bạc có khối lượng mol nguyên tử và hóa trị lần lượt là A = 108 và n = 1).

- R3 là bóng đèn (3V – 3W), R4 = 3

, RV rất lớn. Điện trở các dây nối không đáng kể.

1. Cho biết bóng đèn sáng bình thường. Hãy tính:

a. Thời gian điện phân làm cho anôt bị mòn đi 0,432g.

b. Công suất hữu ích của bộ nguồn.

2. Cho R1 = 1,5

.

a. Tính số chỉ Vôn kế.

b. Thay Vôn kế bằng tụ điện có điện dung C = 2 F. Tính điện tích tụ điện ra nC.

B/ PHẦN BẮT BUỘC: (3đ )

Câu 5: (1,5đ) Nêu bản chất dòng điện trong chất khí. Định nghĩa các dạng phóng điện trong chất khí ở áp suất bình thường.

463105522860

B

Đ1

A

Đ2

R1

R2

00

B

Đ1

A

Đ2

R1

R2

Câu 6: (1,5đ) Cho đoạn mạch AB như hình vẽ: hai đèn Đ1 và Đ2 có điện trở bằng nhau; R1 = R2 = 6

. Khi mắc hai đầu đoạn mạch AB lần lượt với nguồn điện E1 (E1 = 30V ; r1 = 2

) hoặc nguồn E2 (E2 = 36V; r2 = 4

) thì đo được công suất tiêu thụ ở mạch ngoài đều có cùng một giá trị là P = 72W và thấy đèn Đ1 sáng bình thường. Tính các giá trị ghi trên đèn Đ1.

4868545299720

R1

V

A

Rb

M

N

C

E, r

A

00

R1

V

A

Rb

M

N

C

E, r

A

Câu 7: (1,5đ) Nêu bản chất dòng điện trong kim loại. Nêu cấu tạo cặp nhiệt điện. Do đâu mà trong cặp nhiệt điện có suất điện động? Viết biểu thức của suất điện động này.

Câu 8: (1,5đ) Cho mạch điện như hình vẽ. Nguồn điện có suất điện động E = 18V, và điện trở trong r = 1

.

- Biến trở Rb có điện trở toàn phần RMN = 16

.

- R1 = 1, RV rất lớn,

. Điện trở các dây nối không đáng kể.

Tìm số chỉ ampe kế và vôn kế khi con chạy C ở vị trí chính giữa của biến trở RMN

ĐỀ 6

TRƯỜNG THPT HÙNG VƯƠNG

-----o0o-----

KIỂM TRA HỌC KÌ 1

Môn: Vật lí - Khối: 11

Thời gian làm bài: 45 phút

Câu 1: (2 điểm)

Nêu kết luận về bản chất của dòng điện trong kim loại và chất khí.

Giải thích nguyên nhân gây ra điện trở trong kim loại? Tại sao kim loại dẫn điện tốt hơn chất điện phân ?

Câu 2: (2 điểm)

4987290172085

E, r

R

00

E, r

R

a) Phát biểu định luật Faraday thứ nhất và thứ hai ( ghi công thức )

b) Muốn mạ bạc một vật ta phải thực hiện như thế nào ?

Câu 3: (2 điểm)

4106545432435

RB

00

RB

Cho mạch điện: Nguồn điện E = 9v, r = 1,RB = 1, bình điện phân chứa dd CuSO4 với dương cực bằng Cu, R = 7

a) Xác định khối lượng đồng bám vào catốt trong 32 phút 10 giây?

3918585396875

E1, r1

E2, r2

A

C

M

N

R1

R5

R3

R4

R2

A

X

P

00

E1, r1

E2, r2

A

C

M

N

R1

R5

R3

R4

R2

A

X

P

b) Tìm nhiệt lượng tỏa ra trong bình điện phân trong 15 phút.

(Cho A= 64, n =2, F=96.500 culông /mol)

Câu 4 (3 điểm) Cho mạch điện

E1 = 3v, r1 = 1,E2 = 6v, r2 = 1

R1 = 4, R3 là bóng đèn ghi 4354830170180

B

00

B

(6v, 6w),

R2 = 1 chứa dd AgNO3 có dương cực

bằng bạc, R4 = 14, R5 = 3, RV , RA = 0

a) - Tính điện trở tương đương mạch ngoài.

- Tìm số chỉ Ampe kế.

b) Cho biết độ sáng của đèn và tính khối lượng bạc thu được ở catốt bình điện phân sau thời gian t = 32 phút 10 giây. (A=108, n=1)

c) Tìm hiệu điện thế

UMN ,

UMP ?

Câu 5: (1 điểm)

Cho nguồn điện E1,r1, mạch ngoài là điện trở R, khi đó hiệu suất nguồn là H1 = 80%. Thay nguồn mới có E2, r2 = 2 r1. Tìm hiệu suất nguồn mới.

ĐỀ 7

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

PH/THPT LÊ THỊ HỒNG GẤM

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

ĐỀ THI HỌC KỲ I

Môn: VẬT LÝ - Khối lớp: 11

Thời gian làm bài: 45 phút (không kể thời gian giao đề)

I.

> PHẦN

CHUNG: Dành Cho Tất Cả Học Sinh.

Câu 1: (2

,5

điểm)

a) Nêu định nghĩa hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trường?

Biểu thức?

Biểu

thức

liên hệ giữa hiệu điện thế và cường độ điện trường?

b) Áp dụng tính công của lực điện trường làm electron di chuyển được 2m dọc

theo

đường sức

điện trường đều có cường độ điện trường 2.105V/m?

Câu 2: (2 điểm) Nêu bản chất dòng điện trong chất điện phân?

Phát biểu hai định luật Faraday?

Công thức Faraday?

(Không nêu tên và đơn vị các đại lượng)

46824905715

00

Câu 3 : (1,5 điểm) Cho bộ nguồn gồm 12 pin giống nhau, mỗi pin có suất điện động 2V và điện trở trong 0,5 mắc như hình vẽ. Suất điện động Eb và điện trở trong

rb

có giá trị là bao nhiêu?

Câu 4: (1,5 điểm) Cho 3 baûn kim loaïi phaúng A, B, C coù tích ñieän vaø ñaët song song nhö hình. Cho AB = 5 cm, BC= 8 cm. Coi ñieän tröôøng giöõa caùc baûn laø ñeàu vaø coù chieàu nhö hình veõ. Cöôøng ñoä ñieän tröôøng töông öùng laø E1 = 4.104V/m , E2 = 5. 104V/m.

a) Tính ñieän theá cuûa baûn B vaø baûn C neáu laáy goác ñieän theá laø ñieän theá baûn A.

b) Để điện thế tại bản C bằng không (VC=0V) thì bản C cách bản B bao bao xa?

403733038100

R2

R1

E, r

M

R3

R4

N

V

A

00

R2

R1

E, r

M

R3

R4

N

V

A

II.> PHẦN RIÊNG: Học sinh chỉ làm 5A hay 5B.

Câu 5A: (2,5 điểm) Dành riêng cho học sinh các lớp từ 11A1 đến 11A7

Cho mạch điện như hình: E = 13,5V, r = 1 ; R1 = 3 ; R3 = R4 = 4.

Bình điện phân đựng dung dịch CuSO4, anốt bằng đồng, có điện trở R2 = 4.

Hãy tính :

a) Điện trở tương đương RMN của mạch ngoài, số chỉ Ampe kế và Vôn kế?

b) Khối lượng đồng thoát ra ở catốt sau thời gian t = 3 phút 13 giây?

Cho Cu = 64, n = 2.

c) Công suất của nguồn và công suất tiêu thụ ở mạch ngoài?

ĐỀ 8

Sở Giáo dục & Đào tạo TP HCM

Trường THPT MẠC ĐĨNH CHI

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ 1

Môn VẬT LÝ – Khối 11 Chương trình Chuẩn

Câu 1. (3,0 điểm) Nêu bản chất dòng điện trong các môi trường:

Kim loại

Chất khí

Chất điện phân

Câu 2.

(3

,0

điểm) Một diện trở R = 5Ω mắc vào hai cực của một nguồn điện có suất điện động và điện trở trong theo thứ tự

là E

= 12V, r = 3Ω

Tính cường độ dòng diện chạy qua nguồn diện

Tính công suất của nguồn diện

Tính nhiệt lượng tỏa ra trên điện trở R trong 1 phút

Câu 3. (1,0 điểm) Một bóng đèn Đ có ghi (6V-9W) được mắc vào hai cực của một nguồn điện không đổi thì thấy đèn sáng bình thường và hiệu suất của nguồn điện là 80%. Tính suất điện động và điện trở trong của nguồn

Câu 4. (3,0 điểm) Cho mạch điện như hình vẽ dưới: Nguồn điện không đổi có suất điện động và điện trở trong lần lượt là: E = 10,2V và r = 2Ω. Các điện trở R1 = 2Ω , R2 = 6Ω, R3 = 12Ω. Bỏ qua điện trở các ampe kế A1 , A2 và của các dây nối

Tìm số chỉ các ampe kế A1 và A2

Tính công suất tỏa nhiệt trên R2

Bây giờ thay ampe kế A2 bằng một vôn kế V có điện trở rất lớn. Tìm số chỉ vôn kế V

216535011747500

H DẪNCâu 4:

Tính đúng I=IA1 = ERMN+r=1,5(A)

I3 = IA2= 0,6(A)

P2 = R2I22 = 4,86(W)

Ghi và tính được UV = UMN = I’.R12 = 8,16(V)

ĐỀ 9

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TPHCM KIỂM TRA HỌC KÌ I

Trường THPT NGUYỄN BỈNH KHIÊM MÔN: LÝ – KHỐI 11

Câu 1. (2,0 điểm)

Phát biểu nguyên lí chồng chất điện trường?

Vận dung:

Hai điện tích điểm q1 = q2 = 2.10-9C, đặt tại 2 điểm A, B trong không khí (AB = 6cm).

Xác định (tính và vẽ) vectơ cường độ điện trường tổng hợp tại O với O là trung điểm của AB.

Câu 2. (1,5 điểm)

2.1. Viết biểu thức tính công của lực điện.

2.2. Vận dụng:

Di chuyển một êlectron dọc theo cạnh của một tam giác đều ABC, cạnh 1,5cm, trong điện trường đều có cường độ là 1KV/m, biết

↑↑ CB. Tính công của lực điện trường khi êlectron dịch

chuyển

từ B đến C trên cạnh BC của tam giác.

Câu 3. (1,5 điểm)

3.1. Tụ điện là gì?

3.2. Vận dụng:

Hãy tính điện dung và điện tích của bộ tụ gồm 3 tụ giống nhau 2μF ghép hỗn hợp: C1 nt (C2 //C3) được đặt vào hiệu điện thế 12V.

Câu 4. (1,0 điểm)

Chất điện phân dẫn điện tốt hay kém hơn kim loại? Vì sao?

Câu 5. (4,0 điểm)

5.1. Phát biểu và viết biểu thức định luật Ôm đối với toàn mạch.

5.2. Vận dụng:

Cho mạch điện như hình vẽ:

439356594615

1, 2, 3

R1

R2

C

R4

A

B

A

R3

D

00

1, 2, 3

R1

R2

C

R4

A

B

A

R3

D

Biết: 1 = 2 = 2,5V; 3 = 2,8V; r1 = r2 = r3 = 0,2.

R1 = 3; R2 = RĐ (4V- 4W); R3 = 2;

R4 = Rb = 4 là điện trở của bình điện phân chứa dung dịch

AgNO3 với điện cực dương bằng bạc.

a) Hãy xác định số chỉ của Ampe kế.

b) Đèn có sáng bình thường không?

c) Tính khối lượng bạc bám ở điện cực âm trong thời gian 30 phút15giây.

Xác định UCD.

ĐỀ 10

NGUYỄN CÔNG TRỨ

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I

Môn VẬT LÝ 11 – Thời gian : 45 phút

A. PHẦN BẮT BUỘC.

Câu 1: ( 2 đ ) nguồn điện

a. Suất điện động của nguồn điện. Định nghĩa, biểu thức, đơn vị.

b. Khi nào suất điện động của nguồn bằng hiệu điện thế giữa hai cực ?

Áp dụng: Suất điện động của một pin là 1,5V. Tính công của lực lạ khi dịch chuyển điện tích +2C từ cực âm đến cực dương trong nguồn.

Câu 2: ( 3 đ ) Dòng điện trong chất khí

a. Nêu bản chất dòng điện trong chất khí. Các hạt tải điện trong môi trường chất khí được tạo ra bằng quá trình nào ?

5106035144145

Đ

R2

B

R1

(

e,

r) x 6

00

Đ

R2

B

R1

(

e,

r) x 6

b. Nêu định nghĩa các dạng phóng điện trong chất khí ở áp suất thường và nêu một ứng dụng.

Câu 3: ( 3 đ ) Cho mạch điện như hình vẽ, bộ nguồn gồm 6 nguồn nối tiếp, mỗi nguồn có suất điện động e = 3V, điện trở trong r = 0,5. Mạch ngoài R1 là biến trở ; R2 = 8, đèn Đ : RĐ = 15, bình điện phân B chứa dung dịch CuSO4/Cu điện trở Rb = 2.

a. Điều chỉnh R1 = 3 .Tính cường độ dòng điện mạch chính ? khối lượng đồng thoát khỏi bình điện phân sau khoảng thời gian 32 phút 10 giây ?

b. Tăng điện trở R1 thì công suất mạch ngoài tăng hay giảm ? giải thich ?

B. PHẦN TỰ CHỌN. ( Học sinh chọn một trong hai : câu 4A hoặc câu 4B)

4868545107950

C

Er

R1

A

B

R2

R3

00

C

Er

R1

A

B

R2

R3

4032250140335

00

Câu 4A: (2 đ _Chương trình CHUẨN)

Cho mạch điện gồm nguồn điện E= 4,5V; r=0,3Ω; R1 = R2=2Ω; R3 =1Ω

Tụ điện có điện dung C=5 pF

a. Tìm cường độ dòng điện trong mạch chính ?

b. Tìm công suất tiêu thụ trên R3 và điện tích tụ?

474980061595

A

B

R2

E1r1

R1

E2r2

00

A

B

R2

E1r1

R1

E2r2

Câu 4B: (2 đ _Chương trình NÂNG CAO)

Cho mạch điện gồm nguồn điện E= 4V; E2 = 2V; r1 = r2= 0,5Ω; ; R1= 1,5Ω ; R2=2Ω; Tụ điện có điện dung C=5 pF

a. Tìm cường độ dòng điện qua E2 ?

b. Tìm công suất nguồn 1 và điện tích trên tụ ?

ĐỀ 11

Trường THPT Nguyễn Du

KIỂM TRA HỌC KÌ I

ĐỀ CHÍNH THỨC

Môn: VẬT LÝ – Khối 11

Thời gian làm bài: 45 phút, không kể thời gian giao đề.

PHẦN CHUNG:

(1điểm) Nêu định nghĩa tụ điện

(1điểm) Nêu kết luận về bản chất dòng điện trong

kim

lọai và bản chất dòng điện trong chất bán dẫn? (1đ)

(1.5 điểm) Suất điện động của nguồn điện là gì? Viết công thức và nêu rõ các đại lượng trong công thức

3994785322580

A

B

C

A

R1

R2

R3

R4

Eb,

rb

00

A

B

C

A

R1

R2

R3

R4

Eb,

rb

(1,5điểm)Phát biểu định luật Jun – Lenz. Viết công thức và nêu rõ các đại lượng trong công thức?

(3 điểm)Cho mạch điện như hình vẽ: Bộ nguồn gồm 12 pin giống nhau được mắc hỗn hợp đối xứng thành n dãy và mỗi dãy có m pin mắc nối tiếp, mỗi pin có suất điện động và điện trở trong 0= 2(V),

= 0,6

, R1= 1,2

R2= 4

, R3= 6

là điện trở bình điện phân chứa dung dịch AgNO3/Ag (AAg= 108, n=1), R4= 6

là điện trở bình điện phân chứa dung dịch CuSO4/Cu (ACu= 64, n=2), ampe kế lý tưởng

a.Tìm điện trở RN của mạch ngoài?

b.Tìm cường độ dòng điện qua hai bình điện phân, biết rằng sau 32 phút 10 giây điện phân thì tổng khối lượng catốt tăng lên 1,12g.

c.Tìm số dãy (n) và số nguồn trong một dãy (m) ?

390588514795500

Câu (2 điểm) Cho mạch điện như hình vẽ: Nguồn =4,5V, r=1, R1=2, R2=3, tụ điện C=2µF.

a. K mở, tìm số chỉ Ampe kế và điện tích của tụ

điện ?

b. K đóng, Điện tích tụ thay đổi một lượng bao

nhiêu ?

ĐỀ 12

TRƯỜNG THPT NGUYỄN HUỆ

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ I

MÔN: VẬT LÝ – KHỐI: 11 – THỜI GIAN: 45 phút

thuyết :

( 2,5 điểm ) Định nghĩa suất điện động của nguồn điện .Viết công thức.

Áp dụng: Một bộ acquy có suất điện động 8V nối vào một mạch kín.

a. Tính lượng điện tích dịch chuyển ở giữa hai cực của nguồn điện để acquy sản ra công 480 J.

b. Thời gian dịch chuyển lượng điện tích này là 4 phút. Tính cường độ dòng điện chạy qua acquy này.

( 1 điểm ) Phát biểu định luật Ôm đối với toàn mạch. Viết công thức biểu thị định luật đó.

( 0,5 điểm ) Nêu bản chất dòng điện trong chất điện phân.

( 1 điểm ) Biết rằng khi điện trở mạch ngoài của một nguồn điện tăng từ R1 = 2

đến R2 = 12

thì hiệu suất của acquy tăng gấp đôi. Tính điện trở trong của acquy.

534352574295

ξ

, r

R2

R1

00

ξ

, r

R2

R1

Bài

tập :

( 1,5 điểm ) Cho mạch điện như hình vẽ. ξ = 6V và r = 1. R1 = 4, R2 = 12.

Tính cường độ dòng điện qua mạch

chính ?

Công suất của nguồn, công suất tiêu thụ ở mạch

ngoài ?

4631055317500

A

V

R3

R2

R1

00

A

V

R3

R2

R1

( 2,5 điểm ) Cho mạch điện như hình vẽ. Bộ nguồn gồm 3 nguồn điện giống nhau, mỗi nguồn có e = 1,6V và r = 0

,4

. Mạch ngoài có: R1 là đèn ghi (6V - 12W), R2 = 4, R3 = 2 là bình điện phân chứa dung dịch CuSO4 có cực dương bằng đồng.

Tính suất điện

động ,

điện trở trong của bộ nguồn và điện trở tương đương của mạch ngoài.

Tính số chỉ ampe kế, vôn kế và cho biết độ sáng của đèn sáng.

Tính khối lượng đồng được giải phóng ở điện cực trong thời gian 48 phút 15 giây. Biết Cu có nguyên tử lượng 64 và có hoá trị 2.

182880082867500

3.(

1 điểm ) Một nguồn điện có suất điện động e = 12V, điện trở trong r = 3 dùng để thắp sáng các bóng đèn loại ( 3V – 1,5W ). Tìm điện trở và cường độ định mức của bóng đèn, có thể mắc tối đa mấy bóng đèn để các đèn đều sáng bình thường và phải mắc chúng như thế nào?

ĐỀ 13.

Trường THPT Nguyễn Hữu Cầu

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ 1

Môn VẬT LÝ - Lớp 11

______________________

Thời gian làm bài 50 phút

PHẦN CHUNG (6 ĐIỂM, DÀNH CHO TẤT CẢ HỌC SINH):

Câu 1 (2 điểm):

- Kết luận về bản chất dòng điện trong

kim

loại. Vì sao

kim

loại dẫn điện tốt.

- Hiện tượng nhiệt điện là gì?

Câu 2 (2 điểm):

Kết luận về bản chất dòng điện trong chất bán dẫn.

Nêu tính chất điện của chất bán dẫn.

Câu 3 (2 điểm):

Một vật kim loại đem mạ Niken có diện tích s = 20cm2. Chiều dày của lớp Niken phủ lên tấm kim loại là 0,05mm sau khi điện phân trong 30 phút. Xác định cường độ dòng điện chạy qua bình điện phân. Biết A = 58, n = 2, D = 8,9.103 kg/m3.

42672006540500Câu 4 (2 điểm):

Cho mạch điện như hình vẽ. Bộ nguồn mắc thành 2 dãy, mỗi dãy 4 pin nối tiếp. Mỗi nguồn có suất điện động e = 12 V, điện trở trong r = 1 Ω.

261239012890500R1 = 8 Ω, R3 = 5 Ω, R4 = 3 Ω,

R2 là điện trở của đèn

Đ(

6V – 6W).

Điện trở Ampe kế 0, điện trở Vôn kế rất lớn.

a) Tính số chỉ Ampe kế và Vôn kế.

b) Hiệu suất mỗi nguồn và công suất mỗi nguồn.

Câu 5 (2 điểm):

Cho mạch điện như hình vẽ.

Nguồn ξ1 có suất điện động ξ1 = 24 V, điện trở trong r1 = 1 Ω. Máy thu có suất phản điện ξ2 = 8 V, điện trở trong r2 = 1 Ω.

R2 = R3 = 10 Ω, R1 = 3 Ω, R4 = 24 Ω. Điện trở Vôn kế rất lớn.

a) Tính số chỉ Vôn kế.

b) Thay R4 bằng điện trở Rx sao cho công suất mạch ngoài cực đại. Tìm Rx và công suất cực đại này.

ĐỀ 14

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP.HCM

TRƯỜNG THPT NGUYỄN HỮU HUÂN

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I

MÔN VẬT LÝ KHỐI 11

Thời gian làm bài:45 phút

I. PHẦN CHUNG: (9 điểm)

Câu 1: (1 điểm) Viết công thức Faraday về điện phân, cho biết đơn vị các đại lượng trong công thức.

Câu 2: (2 điểm) Nêu bản chất dòng điện trong kim loại, trong chất khí.

right188595

R

D

-

+

00

R

D

-

+

Câu 3: (1 điểm) Nguyên nhân gây ra điện trở trong kim loại là gì? Hiện tượng siêu dẫn là gì?

Câu 4: (1 điểm) Cho mạch điện như hình vẽ : D là diot bán dẫn. Dòng điện chạy qua R theo chiều nào? Vẽ hình, tại sao? 76644416128900

Câu 5: Một bình điện phân CuSO4 với anod bằng đồng. Điện trở bình điện phân là R = 2Ω. Hiệu điện thế giữ 2 cực là U (A = 64, n = 2)

(0,25 điểm) Vật cần được mạ đồng phải được gắn vào điện cực dương hay âm?

(0,75 điểm) Nếu sau 16 phút 5 giây giải phóng được 1,6g đồng thì giá trị U = ?

(0,5 điểm) Giữ nguyên hiệu điện thế U, điều chỉnh 2 điện cực lại gần nhau hơn thì sau 16 phút 5giây khối lượng đồng thu được so với câu b tăng hay giảm? Tại sao?

Câu 6: (2 điểm) Trong giờ thực hành một học sinh mắc một mạch điện như hình vẽ. Biết các dụng cụ đo lý tưởng, thay đổi biến trở R

463105579375

R

- +

A

V

Ro

K

00

R

- +

A

V

Ro

K

Khi R = R1, vôn kế chỉ 5V, ampe kế chỉ 1A

Khi R = R2, vôn kế chỉ 4V, ampe kế chỉ 2A

(0,75 điểm) Tìm suất điện động e và điện trở trong r của nguồn

(0,75 điểm) Khi R =

thì ampe kế chỉ bao nhiêu ?

(0,5 điểm) Khi K mở vôn kế chỉ bao nhiêu ? Tại sao?

II. PHẦN RIÊNG: (1 điểm)

Câu 7A: Có 2 đèn Đ1 (6v-6w) và Đ2 (6v-3w), một nguồn điện E = 12V điện trở trong không đáng kể, một biến trở R

(1điểm) Vẽ hình các cách mắc để 2 bóng sáng bình thường, giá trị biến trở trong các cách mắc bằng bao nhiêu ?

4631055214630

R

- +

R2

R1

e

, r

00

R

- +

R2

R1

e

, r

(0,5 điểm) Cách mắc nào có lợi hơn ? (0,5đ)

Câu 7B: Cho mạch điện như hình vẽ. Nguồn có e = 6V, r = 1,5Ω, R1 = 2Ω, R2 = 4Ω. Công suất mạch ngoài là 6w khi biến trở R=R0

(1 điểm) Tìm R0.

(0,5 điểm) Từ giá trị R0 cho R thay đổi công suất mạch ngoài tăng hay giảm ?

ĐỀ 15

Trường THPT Nguyễn Hữu Cầu

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ 1

Môn VẬT LÝ - Lớp 11

______________________

Thời gian làm bài 50 phút

PHẦN CHUNG (6 ĐIỂM, DÀNH CHO TẤT CẢ HỌC SINH):

Câu 1 (2 điểm):

- Kết luận về bản chất dòng điện trong

kim

loại. Vì sao

kim

loại dẫn điện tốt.

- Hiện tượng nhiệt điện là gì?

Câu 2 (2 điểm):

Kết luận về bản chất dòng điện trong chất bán dẫn.

Nêu tính chất điện của chất bán dẫn.

Câu 3 (2 điểm):

Một vật kim loại đem mạ Niken có diện tích s = 20cm2. Chiều dày của lớp Niken phủ lên tấm kim loại là 0,05mm sau khi điện phân trong 30 phút. Xác định cường độ dòng điện chạy qua bình điện phân. Biết A = 58, n = 2, D = 8,9.103 kg/m3.

PHẦN RIÊNG CHUẨN

4648200381000Câu 4 (2 điểm):

Cho mạch điện như hình vẽ. Bộ nguồn gồm 4 pin nối tiếp. Mỗi nguồn có suất điện động e = 3 V, điện trở trong r = 1 Ω.

R1 = 8 Ω, R2 = 5 Ω, R3 = 3 Ω. Điện trở Vôn kế rất lớn.

a) Tính số chỉ Vôn kế.

b) Bỏ R3 ra khỏi mạch. Tính lại số chỉ Vôn kế.

22561555270500Câu 5 (2 điểm):

42748206223000Cho mạch điện như hình vẽ.

E1 = 8 V; r = 2 Ω

R1 = 12 Ω; R2 = R3 = R4 = 8 Ω

a) Tìm số chỉ của Ampe kế.

b) Thay thế R1 bằng Rx. Tìm Rx để công suất mạch ngoài P = 5

,12

W

ĐỀ 16

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP.HCM

TRƯỜNG THPT NGUYỄN HỮU HUÂN

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I

MÔN VẬT LÝ KHỐI 11

Thời gian làm bài:45 phút

I. PHẦN CHUNG: (9 điểm)

498729080645

D

-

+

00

D

-

+

Câu 1: (1 điểm) Viết công thức Faraday về điện phân, cho biết đơn vị các đại lượng trong công thức.

Câu 2: (2 điểm) Nêu bản chất dòng điện trong kim loại, trong chất khí.

Câu 3: (1 điểm) Nguyên nhân gây ra điện trở trong kim loại là gì? Hiện tượng siêu dẫn là gì?

Câu 4: (1 điểm) Cho mạch điện như hình vẽ : D là diot bán dẫn. Dòng điện chạy qua R theo chiều nào? Vẽ hình, tại sao? 76644516129000

Câu 5: Một bình điện phân CuSO4 với anod bằng đồng. Điện trở bình điện phân là R = 2Ω. Hiệu điện thế giữ 2 cực là U (A = 64, n = 2)

(0,25 điểm) Vật cần được mạ đồng phải được gắn vào điện cực dương hay âm?

(0,75 điểm) Nếu sau 16 phút 5 giây giải phóng được 1,6g đồng thì giá trị U

= ?

(0,5 điểm) Giữ nguyên hiệu điện thế U, điều chỉnh 2 điện cực lại gần nhau hơn thì sau 16 phút 5giây khối lượng đồng thu được so với câu b tăng hay giảm? Tại sao?

Câu 6: (2 điểm) Trong giờ thực hành một học sinh mắc một mạch điện như hình vẽ. Biết các dụng cụ đo lý tưởng, thay đổi biến trở R

451231013970

R

- +

A

V

Ro

K

00

R

- +

A

V

Ro

K

Khi R = R1, vôn kế chỉ 5V, ampe kế chỉ 1A

Khi R = R2, vôn kế chỉ 4V, ampe kế chỉ 2A

(0,75 điểm) Tìm suất điện động e và điện trở trong r của nguồn

(0,75 điểm) Khi R =

thì ampe kế chỉ bao nhiêu ?

(0,5 điểm) Khi K mở vôn kế chỉ bao nhiêu ? Tại sao?

II. PHẦN RIÊNG: (1 điểm)

Câu 7A: Có 2 đèn Đ1 (6v-6w) và Đ2 (6v-3w), một nguồn điện E = 12V điện trở trong không đáng kể, một biến trở R

(1điểm) Vẽ hình các cách mắc để 2 bóng sáng bình thường, giá trị biến trở trong các cách mắc bằng bao

nhiêu ?

4868545111760

R

- +

R

R2

R1

e

, r

00

R

- +

R

R2

R1

e

, r

(0,5 điểm) Cách mắc nào có lợi

hơn ?

(0,5đ)

Câu 7B: Cho mạch điện như hình vẽ. Nguồn có e = 6V, r = 1,5Ω, R1 = 2Ω, R2 = 4Ω. Công suất mạch ngoài là 6w khi biến trở R=R0

(1 điểm) Tìm R0.

(0,5 điểm) Từ giá trị R0 cho R thay đổi công suất mạch ngoài tăng hay

giảm ?

ĐỀ 17

Sở Giáo dục – Đào tạo Tp Hồ Chí Minh

TRƯỜNG THPT NGUYỄN THƯỢNG HIỀN

ĐỀ KIỂM TRA HỌC KỲ I

MÔN: VẬT LÝ – KHỐI: 11

Thời gian làm bài: 45 phút

Câu 1: (2điểm) Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trường: Định nghĩa, viết biểu thức và đơn vị trong hệ SI.

Câu 2: (1,5điểm

) Phát

biểu định luật Jun – Len – xơ. Nêu công thức, ý nghĩa, đơn vị.

Câu 3: (1,5điểm) Hiện tượng nhiệt điện là gì?

Suất điện động nhiệt điện phụ thuộc vào những yếu tố nào?

Áp

dụng :

Một cặp nhiệt điện có hệ số nhiệt điện động là

= 6,5(μV/K). Một đầu không đun có t1=200C và đầu còn lại bị đun nóng ở nhiệt

độ

. Để suất điện động nhiệt điện là 2,6mV thì nhiệt độ

là bao

nhiêu ?

Câu 4: (2điểm) Một quả cầu nhỏ khối lượng m = 0,2g mang điện tích

được treo bằng một sợi dây không dãn và đặt vào điện trường đều

có đường sức nằm ngang. Khi quả cầu cân bằng, dây treo hợp với phương thẳng đứng một

góc

.

Lấy

.

Tính: a) Độ lớn của cường độ điện trường.

b) Lực căng T của sợi dây.

Câu 5: (3điểm

) Cho

mạch điện như hình vẽ .

-Bộ nguồn mắc hỗn hợp đối xứng gồm m

dãy ,

mỗi dãy có n nguồn giống nhau mắc nối tiếp, mổi nguồn có E = 2V , r = 0,6Ω

-Cho R1 = 1

,2

Ω ; R2 (6V-6W) ; R3 = 2Ω là điện trở của bình điện phân đựng dung dịch AgN03 với cực dương bằng Ag ; R4 = 4Ω . Bỏ qua điện trở của các dây

nối ,Vôn

-kế có RV rất lớn ; Ampe-kế có RA = 0 và giả sử điện trở của đèn không thay đổi .

Biết Ag =

108 ,

n = 1

332486052070001/ Khi K

mở :

Đèn R2 sáng bình thường. Tìm số chỉ của vôn-kế V.

2/ Khi K

đóng :

Sau 16 phút 5 giây có 0,864g Ag bám vào catốt của bình điện phân .

a) Tìm cường độ dòng điện qua bình điện

phân ?

b) Tìm số chỉ của Ampe-kế A và số chỉ của vôn-kế

V ?

c) Xác định cách mắc của bộ

nguồn .

ĐỀ 18

THPT PHÚ NHUẬN

ĐỀ THI HỌC KÌ I

Môn: LÝ – KHỐI 11 – NÂNG CAO

Câu 1 (2,0đ) Điện trường là gì?

Định nghĩa cường độ điện trường tại một điểm và viết công thức?

Câu 2 (1,5đ) Phát biểu và viết biểu thức của định luật Joule-Lenz.

Câu 3 (1,5đ) Nêu bản chất của dòng điện trong kim loại và trong chất khí.

Câu 4 (2,0đ) Lần lượt đặt các điện tích q1; q2 =- 3,6.10-6C và q3 >0 tại ba điểm A, B, C. Cho AB = 30cm; BC = 40cm; AC = 50cm. Biết hệ thống các điện tích được đặt trong không khí. Lực điện tổng hợp tác dụng lên q3 song song với

. Xác định

Dấu và độ lớn của điện tích q1?

Vectơ cường độ điện trường tổng hợp tác dung lên điện tích q3 ?

Câu 5 (3,0đ)

5019675179705

N

00

N

Cho mạch điện như hình vẽ:

+ Bộ nguồn có N pin giống nhau mắc nối tiếp, mỗi pin có suất điện động

ξ = 1,5V, điện trở trong r = 0

,5

.

+ Đèn Đ1 ghi (6V – 9W), đèn Đ2 ghi (3V – 3W).

+ Các điện trở R1 = 9 ; R2 = 4

+ RB là bình điện phân đựng dung dịch nhôm sunfat Al2(SO4)3 có

cực dương bằng nhôm. Cho AAl = 27g/mol, hóa trị n = 3.

a) Biết rằng các đèn Đ1 và Đ2 sáng bình thường:

- Tính điện trở của bình điện phân và khối lượng nhôm thu được ở cực âm của bình điện phân trong thời gian 1 giờ 4 phút 20 giây.

- Tìm số pin N của bộ nguồn và hiệu suất của bộ nguồn.

b) Giả sử R1 là một biến trở có giá trị thay đổi từ 0 đến vài trăm ohm (

). Xác định giá trị của R1 để khối lượng nhôm thu được ở cực âm của bình điện phân trong thời gian nói trên là ít nhất? Tính khối lượng nhôm thu được trong trường hợp này?

-----------------HẾT--------------

HD câu b

m=

Để m nhỏ nhất

I2 min

Thế số được

(A)

Downlaod video thí nghiệm

Chúng tôi hiện có hơn 60 nghìn tài liệu để bạn tìm

File mới nhất

* Thi thử lý 2020 - THPT Trần Đại Nghĩa
Ngày 10/12/2019
* ĐỀ THI THỬ THPTQG QUẾ VÕ BẮC NINH 2020 (GIẢI CHI TIẾT)
Ngày 10/12/2019
* Tiết 21 Bài tập Vật lý 11
Ngày 10/12/2019
* Đề khảo sát Vật lý 12 lần 1 năm học 2019 - 2020
Ngày 10/12/2019
* Đoạn Mạch Xoay Chiều Có Cấu Trúc Thay Đổi 2019-2020
Ngày 07/12/2019
File mới upload

Ngày này hằng năm

* KTHKI Lý 12 Bình Thuận 2016-2017
Ngày 13/12/2017
* Phân loại các dạng bài tập công suất trong mạch điện RLC nối tiếp
Ngày 10/12/2012
* Chuyên đề hay và khó: Phóng xạ
Ngày 13/12/2012
* GIẢI NHANH TRẮC NGHIỆM VẬT LÝ 12 NHỜ MÁY TÍNH CASIO,VINACAL fx – 570ES
Ngày 14/12/2012
* Đề thi thử đại học lần 2
Ngày 11/12/2014
File mới upload

Được tải nhiều nhất tháng trước

File icon Đề THPT Chuyên Hà Tĩnh lần 5 năm 2016 (Có lời giải chi tiết)
3,401 lượt tải - 3,395 trong tháng
File icon ĐỀ THI THỬ THPTQG 2016 (SÁT CẤU TRÚC CỦA BỘ + ĐÁP ÁN)
2,100 lượt tải - 2,090 trong tháng
File icon Đề có cấu trúc 60%CB - 40%NC số 15 - có lời giải
2,333 lượt tải - 2,068 trong tháng
File icon THI THỬ THPT QUỐC GIA BÁM SÁT VỚI BỘ
1,895 lượt tải - 1,895 trong tháng
File icon ĐỀ THI THỬ THPT QUỐC GIA SÁT VỚI BỘ (CÓ ĐÁP ÁN)
1,879 lượt tải - 1,878 trong tháng
File download nhiều

ABC Trắc Nghiệm Vật Lý
Cầu vồng   |   Đăng nhập Đăng nhậpnew
Đang online (147)